Նաիֆ բին Աբդուլ-Ազիզ Ալ Սաուդ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Նաիֆ բին Աբդուլ-Ազիզ Ալ Սաուդ
Nayef bin AbdulAziz.jpg
 
Մասնագիտություն՝ բանաստեղծ և քաղաքական գործիչ
Դավանանք սուննի իսլամ
Ծննդյան օր 1933[1] կամ 1934
Ծննդավայր Էթ Թաիֆ, Մեքքայի շրջան, Սաուդյան Արաբիա
Վախճանի օր հունիսի 16, 2012(2012-06-16)[2][3][4]
Վախճանի վայր Ժնև, Շվեյցարիա[1]
Գերեզման Al Adl cemetery
Թաղված Al Adl cemetery
Դինաստիա House of Saud?
Քաղաքացիություն Flag of Saudi Arabia.svg Սաուդյան Արաբիա
Հայր Ibn Saud?
Մայր Hassa bint Ahmed Al Sudairi?
Զավակներ Saud bin Nayef Al Saud? և Muhammad bin Nayef?[5]
 
Պարգևներ

Ասպետական մեծ խաչի շքանշան. «Իտալիայի Հանրապետության համար ունեցած վաստակի համար», honorary doctor of Lebanese University?, Մայրու ազգային շքանշանի մեծ ժապավեն և Order of the Cloud and Banner?

Նաիֆ բին Աբդուլ ալ-Ազիզ (կամ Նայեֆ բին Աբդ ալ-Ազիզ; արաբ․՝ نايف بن عبد العزيز آل سعود‎‎, 1933[1] կամ 1934, Էթ Թաիֆ, Մեքքայի շրջան, Սաուդյան Արաբիա - հունիսի 16, 2012(2012-06-16)[2][3][4], Ժնև, Շվեյցարիա[1]), Սաուդյան Արաբիայի Թագավորության գահաժառանգը 2011 թվականի հոկտեմբերի 27-ից, ալ Սաուդի դինաստիայի ներսում աս Սուդայրիի կլանի ներկայացուցիչը, Աբդուլ Ազիզ Ալ Սաուդի 23-րդ որդին իր 8-րդ կնոջ՝ Հասսի Բինթ Ահմադ աս Սուդայրիից, Ֆահդ թագավորի և գահաժառանգ Սուլթան իբն Աբդուլ-Ազիզ Ալ Սաուդի հարազատ եղբայրը։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է 1933 թվականին կամ 1934 թվականին Աբդուլ Ազիզ թագավորի և նրա կնոջ՝ Հասայի ընտանիքում։Նախնական կրթություն ստացել է արքայազների դպրոցում։

Նա ուներ 6 հարազատ եղբայր և 4 քույր։ Նրա եղբայրներն էին՝ թագավոր Ֆահդ (1921-2005), իշխան Սուլթան (1930-2011), իշխան Աբդուրրահման (1931-2017), իշխան Թուրկի (1934-2016), թագավոր Սալման (ծնվ. 1935) և արքայազն Ահմեդ (ծնված՝ 1942), իսկ քույրերը՝ արքայադուստր Լուլուվահ (մահացել է՝ 2008), արքայադուստր Լատիֆա, արքայադուստր Ալ-Ջավհարա (մահացել է՝ 2019) և արքայադուստր Ջավահիր (մահացել է՝ 2015).

Քաղաքական կարիերա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1952 թվականին թագավոր Աբդ ալ Ազիզը նրան նշանակել Էր Ռիադի էմիրի (նահանգապետի) տեղակալ։ 1953 թվականին, Բին Սաուդի թագավորի մահից հետո, արքայազն Նաիֆը Ռիադի էմիրի (նահանգապետի) պաշտոն էր ստացել։ Ֆեյսալի թագավորի օրոք (1964-1975 թվականներին) արքայազն Նաիֆը դարձել է ներքին գործերի նախարարի տեղակալ, ապա՝ Ներքին գործերի պետական նախարար, իսկ 1975 թվականին ստացել է ներքին գործերի նախարարի պաշտոնը, որը զբաղեցրել է 34 տարի շարունակ։

1990-ականներին և 2000-ականներին նա ակտիվորեն և անհաջող պայքարում էր Սաուդյան Արաբիայի տարածքում Ալ-Կաիդայի (մոլորված աղանդի) ահաբեկչական ընդհատակիցների դեմ, ինչի համար հանրության աչքում վաստակել էր ահաբեկչության հաղթողի իմիջը։ Որպես ներքին գործերի նախարար Նաիֆը գլխավորում էր Սաուդյան Արաբիայի ինթիֆադա Ալ-Ակսայի աջակցության կոմիտեն և վերահսկում էր ամբողջ աշխարհում գրեթե բոլոր Սաուդյան բարեգործական միջոցները։ Նրա ընդհանուր ներդրումը բարեգործության գործում գնահատվում է 33 մլն ԱՄՆ դոլար։ Արքայազն Նաիֆը նաև գլխավորել է տեղեկատվության հարցերով բարձրագույն խորհուրդը, որն իրականացնում է Սաուդյան բոլոր լրատվամիջոցների հրապարակումների գրաքննությունը, ինչպես նաև համացանցի հասանելիության վերահսկողությունը։ Բացի այդ, Նաիֆ բին Աբդ ալ Ազիզը գլխավորել է Հաջի գործերի բարձրագույն կոմիտեն, որը վերահսկում է ողջ աշխարհի մահմեդականների ուխտագնացությունը Մեքքա և Մադինա։ 2009 թվականի մարտի 27-ին թագավորական հրամանագրով արքայազն Նաիֆը նշանակվել է Սաուդյան Արաբիայի նախարարների խորհրդի նախագահի երկրորդ տեղակալի պաշտոնում, որին ավանդաբար նշանակվում է գահաժառանգը։

2011 թվականի հոկտեմբերի 27-ին արքայազն Նաիֆ բին Աբդ ալ Ազիզը հայտարարվել է Սաուդյան Արաբիայի թագավորական գահաժառանգ։ Վերջին տարիներին արքայազն Նաիֆը նախարարների խորհրդի կանոնավոր նիստեր է անցկացրել թագավոր Աբդալլահի և գահաժառանգ արքայազն Սուլթանի ծանր հիվանդության հետ կապված։

Քաղաքական նշանակումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գահաժառանգ արքայազն Նաիֆը համարվում էր թունդ պահպանողական և հակասեմական։ Նրան մեղադրում էին սոցիալ-քաղաքական բարեփոխումներին խոչընդոտելու մեջ, որոնք փորձում է իրականացնել թագավոր Աբդալլահը  Մասնավորապես, արքայազն Նաիֆը դեմ է հանդես եկել կանանց ավտոմեքենա վարելու և ընտրություններին մասնակցելու իրավունքի տրամադրմանը, Թագավորության խորհրդատվական խորհրդի անդամների ընտրության սկզբունքի ներդրմանը, Սաուդյան մամուլի ազատության դեմ։ Իսկ նրան մեղադրում են Սաուդյան կրոնական ոստիկանության գործողությունների անսահման լինելու մեջ։ Արքայազն Նաիֆն ԱՄՆ-ի հետ ռազմավարական միության (և, որպես հետևանք, ամերիկյան ընկերությունների շահերի լոբբիստ), Իրանի և Թագավորությունում շիա շարժման հակառակորդն էր։ Արևմտյան փորձագետներն ու իրավապաշտպանները հենց նրա վրա են դնում 2011 թվականի գարնանը Թագավորության արևելյան նահանգում շիաների ելույթների դաժան ցրման պատասխանատվությունը։ Հենց Նաիֆն է որոշում կայացրել Սաուդյան զորքեր ուղարկել Բահրեյնում շիական ելույթները ճնշելու համար։

Երեխաներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ավագ որդին արքայազն Սաուդն է (ծնվ. 1956) գործարար, Իսպանիայում Սաուդյան Արաբիայի դեսպան (2003-2011), արևելյան նահանգի նահանգապետ 2013 թվականից։

2015 թվականին Նաիֆի որդին՝ թագավորության ներքին գործերի նախարար, արքայազն Մուհամեդը։ 1959), նշանակվել է գահաժառանգի տեղակալ։ Այդ նշանակումը նրան երկրորդն է դարձրել Սաուդյան Արաբիայի գահաժառանգ արքայազնի հորեղբոր՝ Մուքրին Բին Աբդուլ Ազիզ Ալ-Սաուդից հետո[6]։

Եվս մեկ որդի՝ Իշխան Նավվաֆը (ծնվ. 1988), գործարար։

Մահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մահացել է 2012 թվականի հունիսի 16-ին[7] Ժնևում։ Մահվան պատճառը պաշտոնապես չի նշվում, սակայն որոշ աղբյուրներ պնդում են, որ արքայազնը տառապում էր լեյկեմիայով, շաքարային դիաբետով և օստեոպորոզով[8]։ Թաղված է Մեքքայում՝ Ալ Ադլ գերեզմանատանը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]