Հենրի Մուր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Հենրի Մուր
անգլ.՝ Henry Moore
Henry Moore in workshop Allan Warren.jpg
Հենրի Մուր
Ի ծնեՀենրի Սպենսեր Մուր
Ծնվել էհուլիսի 30, 1898
ԾննդավայրԱնգլիա Անգլիա, Լոնդոն, Լիդս
Մահացել էօգոստոսի 31, 1986
Վախճանի վայրըԱնգլիա Անգլիա, Լոնդոն
ՔաղաքացիությունFlag of the United Kingdom.svg Միացյալ Թագավորություն
Flag of the United Kingdom.svg Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն
ԱզգությունԱնգլիա Անգլիա
ԿրթությունԱրվեստի արքայական քոլեջ, Քասլֆորդ ակադեմիա և Լիդսի արվեստի քոլեջ
Ստեղծագործություն(ներ)Ծալազարդ նստած կին, Հենված ֆիգուր: Փառատոն և Two Piece Reclining Figure: Points
Ոճժամանակակից արվեստ
Ժանրաբստրակցիոնիզմ
Մասնագիտությունքանդակագործ և նկարիչ
ԳործունեությունըՄոդեռնիզմ
Գործունեության տարիներ1930-1980
Պարգևներ և
մրցանակներ
Արվեստի և գիտության ոլորտում ունեցած վաստակի շքանշան, Goslarer Kaiserring, Էրազմի պարգև, Բրիտանական ակադեմիայի անդամ և Austrian Decoration for Science and Art
ԱնդամությունՍերբական գիտությունների և արվեստների ակադեմիա, Շվեդիայի գեղարվեստի թագավորական ակադեմիա, Բրիտանական ակադեմիա և Արգենտինայի գեղարվեստի ազգային ակադեմիա
Henry Moore Վիքիպահեստում

Հենրի Մուր (հուլիսի 30, 1898 - օգոստոսի 31, 1986), անգլիացի քանդակագործ, արվեստների գործիչ և նկարիչ։ 1919-1921 թվականներին սովորել է Լիդսի գեղարվեստական, 1921-1925 թվականներին՝ Լոնդոնի արվեստի թագավորական (այստեղ դասավանդել է մինչև 1933 թվական) քոլեջներում։ Հետագայում դասավանդել է նաև Չելսիի և Սլեյդի գեղարվեստական դպրոցներում։ Հետաքրքրվել է Հին Հունաստանի, նաև էտրուսկների և մայաների քանդակագործությամբ, ուսումնասիրել Բրիտանական թանգարանի ազգագրական հավաքածուն, այցելել Իտալիա[1]։

Քանդակները[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նյութի գաղափարին հավատարիմ (ստեղծել է «նյութերի ճշմարտության» ուղղությունը)՝ 1920-ական թվականներից նա կերտել է բնության և Երկրի սկիզբը խորհրդանշող քանդակներ, որտեղ գերակշռում են կանանց ֆիգուրները, ընտանիքին ու մայրությանը նվիրված և այլ թեմաներով կոմպոզիցիաները («Թագավորը և թագուհին», 1952-1953 թվականներ, «Պառկած ֆիգուր», 1957-1958 թվականներ, «Մայրը և երեխան», «Ընտանիք», 1945-1949 թվականներ, «Պառկած մայրը և երեխաները», 1961 թվական)։ Վաղ շրջանի գործերին առավել բնորոշ է ռեալիստական ոճը, հետագայում քանդակագործը դիմել է վերացական (աբստրակտ) ձևերի։ 1930-ական թվականներին հակվել է մոդեռնիզմին և սյուրռեալիզմին՝ արձագանքելով Պաբլո Պիկասսոյի, Ալբերտո Ջակոմետտիի, Կոնստանտին Բըրնկուշիի ստեղծագործական որոնումներին։ 1936 թվականին Լոնդոնում մասնակցել է սյուրռեալիստների ցուցահանդեսին։ Մուրը 1943-1944 թվականներին Նորթհեմպտոնի Սբ. Մատթեոս եկեղեցու համար ստեղծել է «Տիրամայրը մանկան հետ» քանդակը։ 1940-ական թվականներին Նյու Յորքի ժամանակակից արվեստի թանգարանում բացված անհատական ցուցահանդեսից հետո նա հռչակվել է 20-րդ դարի լավագույն վարպետներից մեկը։ Վենետիկի (1948 թվական) և Սան Պաուլոյի (1953 թվական) բիենալեներում արժանացել է միջազգային մրցանակների։ Մուրը քանդակների կոմպոզիցիաներ է ստեղծել «Թայմս» թերթի խմբագրության (Լոնդոն), Լինկոլնի կենտրոնի (Նյու Յորք), Լամբերտ բանկի (Բրյուսել), ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի (Փարիզ) և այլ շենքերի համար։ 1984 թվականին ստեղծել է «Թիթեռ» քանդակը՝ նվիրված Բեռլինի հիմնադրման 750-ամյակին (տեղադրվել է 1987 թվականին, Բեռլինում)։ Մուրը հորինվածքների համար օգտագործել է փայտ, քար, բրոնզ, երկաթբետոն և այլ նյութեր։ Նա երբեք չի հրապուրվել «մաքուր» ձևերով. իր ստեղծագործության մեջ նախընտրել է բնական ձևերը՝ մաշված քարերը, լեռնային քարանձավները, մարդու մարմինը՝ որպես ամբողջական օրգանական համակարգ, և այլն։ Ստեղծել է նաև ջրանկարներ և գծանկարների շարք (նվիրված է 1940-ական թվականների Լոնդոնի կյանքին)։ Նրա ստեղծագործությունները ճանաչվել են հատկապես Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից (1939-1945 թվականներ) հետո և պահվում են աշխարհի խոշորագույն թանգարաններում (Նյու Յորքի ժամանակակից արվեստի և այլն)։

Պարգևատրումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մուրը պարգևատրվել է «Արվեստին մատուցած ծառայությունների համար» (Մեծ Բրիտանիա) և «Փառքի ասպետ» (արվեստում ակնառու հաջողությունների համար, Մեծ Բրիտանիա և Համագործակցության երկրներ) շքանշաններով։

Աճյունը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Քանդակագործի աճյունն ամփոփվել է Լոնդոնի Սուրբ Պողոսի տաճարում։

Հենրի Մուրի քանդակները[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Henry-moore-ago.jpg

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «The Henry Moore Foundation - Home»։ www.henry-moore-fdn.co.uk։ Վերցված է 2015-10-25 

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Grigson G. Henry Moore
  • Hall D. Henry Moore. The life and work of a great sculptor. New York
  • Read H. Henry Moore. A study of his life and work. New York; Washington
  • Berthoud R. The life of Henry Moore
  • О своем творчестве рассказывает скульптор Генри Мур
  • Мур Г. О скульптуре
  • Генри Мур: Человеческое измерение

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]