Տանիձակի Ջունիտիրո

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Տանիձակի Ջունիտիրո
ճապ.՝ 谷崎潤一郎
Junichiro Tanizaki 1913.jpg
Ծնվել էհուլիսի 24, 1886(1886-07-24)[1][2][3][…]
ԾննդավայրNihonbashi-ku, Tokyo Prefecture, Ճապոնիա
Վախճանվել էհուլիսի 30, 1965(1965-07-30)[1][4][2][…] (79 տարեկան)
Վախճանի վայրAtami, Սիձուոկա (պրեֆեկտուրա), Ճապոնիա
Մասնագիտությունգրող, վիպասան, սցենարիստ և հեղինակ
Լեզուճապոներեն[5]
ՔաղաքացիությունFlag of Japan (1870–1999).svg Ճապոնիա
ԿրթությունՏոկիոյի համալսարան
Ուշագրավ աշխատանքներThe Makioka Sisters?, Naomi?, Quicksand?, The Tattooer? և Some Prefer Nettles?
ՊարգևներՄշակույթի շքանշան մշակույթի վաստակավոր գործիչ և Ասահի մրցանակ
ԱմուսինMatsuko Tanizaki?
Tanizaki Junichiro Վիքիպահեստում

Տանիձակի Ջունիտիրո (ճապ.՝ 谷崎 潤一郎, հուլիսի 24, 1886(1886-07-24)[1][2][3][…], Nihonbashi-ku, Tokyo Prefecture, Ճապոնիա - հուլիսի 30, 1965(1965-07-30)[1][4][2][…], Atami, Սիձուոկա (պրեֆեկտուրա), Ճապոնիա), ճապոնացի գրող, դրամատուրգ[6][7]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տանիձակին ծնվել է Տոկիոյի տպագրատան սեփականատիրոջ ունևոր կոմերսանտի ընտանիքում։ Իր «Մանկական տարիներ» գրքում (ճապ.՝ Yshshō Jidai, 1956), Տանձակին խոստովանել է, որ իր մանկության տարիներին պարել է: Սակայն ընտանիքի ֆինանսական վիճակը ժամանակի ընթացքում խիստ վատացել է, և նա ստիպված է եղել տեղափոխվել Տոկիոյի մեկ այլ շրջան և աշխատել է որպես ուսուցիչ: Տանիձակին ուսանել է Տոկիոյի համալսարանի գրականության ֆակուլտետում, սակայն ստիպված է եղել ուսումը թողնել 1911 թվականին, երբ ֆինանսական դժվարությունները նրան թույլ չեն տվել վճարել ուսման վարձը[8]:

Գրական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Առաջին գրական քայլերը գրողը ձեռնարկել է 1909 թվականին։ Նրա առաջին աշխատանքը գրական ամսագրում հրապարակված մեկ գործողությամբ պիեսն էր։ Ստեղծագործական վաղ փուլում Տանիձակին գրականության մեջ նատուրալիզմի մոլի հակառակորդն էր: Նա եղել է մոդեռնիզմի, ավանգարդիզմի, ռոմանտիզմի և փիլիսոփայության հետևորդ. փորձ է արել իր ստեղծագործության մեջ միավորել ավանդական ճապոնական գրական ճաշակները արևմտյան եվրոպական անկումային գրականության գեղագիտական սկզբունքների հետ:

Նրա ստեղծագործությունները տարբերվում էին այն ժամանակվա ճապոնացի գրականագետների ստեղծած այլ ստեղծագործություններից՝ մասնավորոպես ճակատագրական կանաց («Երեխաներ» (1910), «Գաղտնիք» (1911) և «Սատանա» (1912) պատմվածքներում) և ժամանակակից աղջիկների կերպարներով («Հիմարի սերը» վեպում)[9]:

Ստեղծագործական ուշ ժամանակահատվածում (1923-ական թվականներին), որը բնութագրվում է արևմտյան ազդեցությունից շեղմամբ և ճապոնական հնություն և գեղագիտության աշխարհում ընկղմամբ։ 1965 թվականին գրողի մահից հետո «Տյուոկորոնսյա» հրատարակչությունը սահմանել է Տանձիակի Ջունիտիրոյի անվան մրցանակ։ Ռեժիսոր Յասուձո Մասումուրան Տանիձակիի ստեղծագործությունների հիման վրա ստեղծել է մի շարք կինոժապավեններ («Հիմարի սերը», «Դաջվածք» և այլն)։

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Դաջվածք» և «Ցզիլին»(XX դարի 10-ական թվականների սկիզբ)
  • «Փոքրիկ պետություն» (1918)
  • «Հիմարի սերը» (1925)
  • «Սվաստիկա» (1928—1930)
  • « Ստվերի գովասանք» (1934)
  • «Լիանի Յոսինո» (1931)
  • «Կույրի պատմությունը» (1931)
  • «Ասիկարի» (1932),
  • «Սյունկինի պատմությունը» (1933)
  • «Վիպակ Գենզիի մասին» (20-րդ դարի 30-ական թթ.)
  • «Մանր ձյուն» (1943-1948)
  • «Սիգեմոտոի մայրը» (20-րդ դարի 50-ական թթ.)
  • «Բանալի» (1956)

Մրցանակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Mainichi Culture Prize (1947)
  • Ասահի Մրցանակ (1948)
  • Մշակույթի Շքանշան (1949)
  • Մշակույթի վաստակավոր գործիչ (1951)
  • Mainichi Art Prize (1962)

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Internet Movie Database — 1990.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  4. 4,0 4,1 4,2 Танидзаки Дзюнъитиро // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  5. Bibliothèque nationale de France идентификатор BNF (фр.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  6. Nomination Database
  7. Four Japanese were nominees for ’64 Nobel literature prize: documents - Japan Times
  8. See Lamarre
  9. Jansen, Marius B. (2000). The Making of Modern Japan, p. 643.