Սուրբ Պետրոս եկեղեցի (Անթաքիա)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Սուրբ Պետրոս եկեղեցի
Antioch Saint Pierre Church Front.JPG
Տեսակcave church?
ԵրկիրFlag of Turkey.svg Թուրքիա
ՎարչատարածքՀաթայի մարզ
Անվանված էՊետրոս առաքյալ
ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի դրոշը ՅՈւՆԵՍԿՕՀամաշխարհային ժառանգություն

Սուրբ Պետրոս եկեղեցի (թուրք.՝ Saint Pierre Kilisesi, Արամեերեն Knisset Mar Semaan Kefa) ամենահին քրիստոնեական եկեղեցիներից մեկը։ Գտնվում է Թուրքիայի հարավում՝ Անթաքիա քաղաքում։ Քարանձավ եկեղեցի է, որը գտնվում է Ստարիուսի լեռան ժայռին: Այն ունի 13 մ խորություն, 9,5 մ լայնություն և 7 մ բարձրություն: Ըստ մեկ վարկածի՝ այս քարանձավն օգտագործվում էր վաղ քրիստոնյաներ կողմից և հանդիսանում է ամենահին քրիստոնեական եկեղեցիներից մեկը:

Եկեղեցու կառուցման պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ըստ ոմանց, Անտիոքի եկեղեցու հիմնադրման մասին կարելի է գտնել Աստվածաշնչյան «Գործք Առաքելոց» գրքում (11: 25-27), որտեղ Սուրբ Բառնաբասը գնում էր Տարսոն՝ Պողոս առաքյալին գտնելու համար:

Անտիոքում էր, որ աշակերտներն առաջին հերթին անվանվեցին քրիստոնյաներ:

Aquote1.png 11:25 Այն բանից հետո, երբ Բառնաբասը գնաց Տարսոն՝ Սավուղին փնտրելու:

11:26 Երբ քրիստոնյաներին գտան և բերեցին Անտիոք, և նրանք հավաքվեցին եկեղեցում մի ամբողջ տարի, և ուսուցանեցին զգալի թվով մարդկանց, և Անտիոքում առաջին անգամ սկսեցին կոչվել քրիստոնյաներ: 11:27 Այդ օրերին մարգարեները Երուսաղեմից մինչև Անտիոքի

Aquote2.png

[1]։

Եկեղեցական համալիրի ամենահին վերապրած մասերը թվագրվում են առնվազն 4-րդ կամ 5-րդ դարերին, դրանք ներառում են հատակի խճանկարների մի քանի հատվածների և խորանի աջ կողմում գտնվող որմնանկարների հետքերը։ Ենթադրվում է, որ լեռնաշղթան նայող թունելը քրիստոնյաներին ծառայել է հանկարծակի արշավանքների և հարձակումների դեպքում եկեղեցուն տարհանելուն։ Ջուրը, որը թափվում է մոտակա ժայռերից, հավաքվում էր ներսից` հարբելու և մկրտության համար օգտագործվելու համար, ծխականները, ովքեր այցելեցին այս տաճար, հավաքեցին այս ջուրը հիվանդների համար (հավատալով, որ այն բուժիչ է), հոսքը նվազել է վերջին երկրաշարժերի հետևանքով [2]։

Առաջին խաչակրաց առաջին արշավանքի ժամանակ 1098 թվականին խաչակիրները, ժամանեցին Անտիոք, մի քանի մետրով ընդարձակեցին եկեղեցին և այն միացրին իրենց կամարների ճակատին գտնվող երկու կամարներին: Այս ճակատը վերականգնվել է 1863 թվականին Կապուչինների կողմից, ովքեր վերակառուցել են եկեղեցին Հռոմի պապ Պիոս IX-ի պատվերով: Ֆրանսիայի կայսր Նապոլեոն III Բոնապարտը նպաստեց նաև եկեղեցու վերականգնմանը: փետրվարի 21-ին Անտիոքում եկեղեցու կենտրոնում տեղակայված քարե խորանի գագաթին քարե հարթակը, որը տեղադրվել էր ի հիշատակ Սուրբ Պետրոսորի։ 1932 թվականին Սրբազան Պետրոսի մարմարե արձանը տեղադրվել է խորանի վերևում։ Եկեղեցու պարտեզը հարյուրամյակներ շարունակ օգտագործվել է որպես գերեզմանատուն։ Գերեզմանոցներն ու թաղումները նույնպես եկեղեցու ներսում էին կատարվում, հատկապես խորանի շուրջը: Եկեղեցին Թանկրեդ դ՛Օտվիլի գերեզմանն է, ինչպես նաև Երրորդ խաչակրաց արշավանքում մահացած սուրբ Հռոմեական կայսր Ֆրիդրիխ I Շիկամորուսի մնացորդներից երրորդ վերջին հանգստավայրերից մեկն է:

Չնայած այսօր եկեղեցին թանգարան է, սակայն հնարավոր է այստեղ եկեղեցական ծեսեր կատարել թանգարանների աշխատողների հսկողության ներքո՝ նախկինում թույլտվություն ստանալով քաղաքապետարանի ղեկավարությունից:

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Առաքյալների գործերը 11:25-27
  2. Clyde E. Fant, Mitchell Glenn Reddish, A guide to biblical sites in Greece and Turkey (Oxford University Press US, 2003), pg. 149

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]