Ջեյմս Քրյուս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ջեյմս Քրյուս
գերմ.՝ James Jacob Hinrich Krüss և գերմ.՝ James Krüss
Ծնվել է մայիսի 31, 1926(1926-05-31)[1][2][3][4]
Ծննդավայր Հելգոլանդ, Պինեբերգ, Շլեզվիգ-Հոլշտայն, Գերմանիա
Մահացել է օգոստոսի 2, 1997(1997-08-02)[1][2][3][4] (71 տարեկանում)
Մահվան վայր Գրան-Կանարիա, Լաս Պալմաս, Կանարյան կղզիներ, Իսպանիա
Քաղաքացիություն Flag of Germany.svg Գերմանիա
Երկեր Թիմ Թալլերը կամ վաճառված ժպիտը
Մասնագիտություն բանաստեղծ, մանկագիր, դրամատուրգ, թարգմանիչ, գրող, լրագրող, արձակագիր և արձակ
Քաղաքական կուսակցություն Նացիոնալ-սոցիալիստական ​​գերմանական բանվորական կուսակցություն
Պարգևներ և
մրցանակներ
Սպայական շքանշանի խաչ «Գերմանիայի Դաշնային Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» Սպայական շքանշանի խաչ «Գերմանիայի Դաշնային Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» Հանս Քրիստիան Անդերսենի անվան մրցանակ և Großer Preis der Deutschen Akademie für Kinder- und Jugendliteratur e.V. Volkach
Կայք jameskruess.de

Ջեյմս Քրյուսը (գերմ.՝ James Krüss, 1926 թ. Հելգոլանդ, Գերմանիա- 1997 թ., Գրան-Կանարիա) գերմանացի մանկական գրող է և բանաստեղծ։

Կյանքը և կենսագործունեությունը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ջեյմս Քրյուսը ծնվել է Հելգոլանդ կղզում բնակվող էլեկտրատեխնիկի ընտանիքում։

Պատերազմի պատճառով 1941 թ. նրանք ստիպված տեղափոխվում են մայրցամաք։ 1944 թ. օգոստոսին նրան զորակոչում են գերմանական բանակ, պատերազմի ավարտից հետո բնակություն է հաստատում Համբուրգում։ 1948 թ. ավարտում է Լյունեբուրգի Մանկավարժական ուսումնարանը, սակայն որպես ուսուցիչ աշխատելու փոխարեն՝ տարվում է գրականությամբ։ 1951 թ. սկսում է ակտիվ կերպով համագործակցել ռադիոյի և թերթերի հետ։

1950 թ. Էրիխ Քեսթների խորհրդով որոշում է ստեղծագործել մանուկների համար։ Նրա առաջին՝ «Հանզելմանը ճանապարհորդում է երկրի շուրջը» պատկերազարդ գիրքը հրատարակվում է 1953 թ.։ Քրյուսը մի քանի տասնյակ արձակ և բանաստեղծական բովանդակությամբ մանկական գրքերի հեղինակ է, որոնցից ամենահայտնին «Թիմ Թալլերը կամ վաճառված ժպիտը» հեքիաթն է (1962 թ.)։ Պատանիների համար գրված բախտախնդրական այդ հեքիաթում հեղինակն օգտագործում է իրավիճակներ՝ փոխառնված դասական գրականության տարբեր ստեղծագործություններից, օրինակ՝ Գյոթեի «Ֆաուստից»։ Դիցաբանական տարրերով և գրականական պատրանքներով հագեցվածությունը՝ իր ամբողջական սահմանակվածության հետ մեկտեղ, այդ վեպը դարձնում է 20-րդ դարի դասական գրականության ստեղծագործություն, որն, ի դեպ, հավասարապես հետաքրքիր է և՛ մանուկների, և՛ մեծահասակների համար։

«Թիմ Թալլերը կամ վաճառված ժպիտը» հեքիաթի համար Ջ. Քրյուսը 1968 թ. պարգևատրվել է Հանս Քրիստիան Անդերսենի շքանշանով, որին արժանանում են միայն մանկական լավագույն գրողները և մանկական գրքեր պատկերազարդող լավագույն նկարիչները։ Այս շքանշանն անվանում են նաև «Նոբելյան մրցանակ Մանկական գրողների համար»։[5]

Գրականության վերաբերյալ իր հայացքները Ջեյմս Քրյուսը շարադրել է «Միամտությունը և արվեստի ընկալումը. մտորումներ մանկական գրականության վերաբերյալ» (1969 թ.) գրքում։ Գրողի գրչին են պատկանում նաև մի շարք երգեր, ռադիոներկայացումներ, հեռուստասցենարներ և տարբեր լեզուներից գերմաներեն թարգմանված բազմազան ստեղծագործություններ։

1966 թ. Քրյուսը սկսել է բնակվել Գրան-Կանարիա կղզում, որտեղ և 1997 թ. օգոստոսի 2-ին հրաժեշտ է տվել կյանքին։ Գրողի աճյունը թաղված է նրա հայրենիքում՝ Հելգոլանդ կղզում։

Գրական ստեղծագործությունները[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]