Յուլիուս Ֆուչիկ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Ֆուչիկ (այլ կիրառումներ)
Յուլիուս Ֆուչիկ
չեխ․՝ Julius Fučík
Julius Fučík 1.gif
Ծննդյան անունչեխ․՝ Julius Jaroslav Fučík
Ծնվել էփետրվարի 23, 1903(1903-02-23)[1]
ԾննդավայրՍմիչով, Պրահա 5, Պրահա, Բոհեմիայի թագավորություն
Վախճանվել էսեպտեմբերի 8, 1943(1943-09-08)[2][1] (40 տարեկանում)
Վախճանի վայրԲեռլին, Նացիստական Գերմանիա[2] կամ Պլյոտցենզեե բանտ, Berlin-Plötzensee, Շարլոտենբուրգ-Վիլմերսդորֆ, Բեռլին, Նացիստական Գերմանիա
Մասնագիտությունթարգմանիչ, լրագրող և գրող
Լեզուչեխերեն
ԱզգությունՉեխեր
ՔաղաքացիությունՉեխոսլովակիա
Ավստրո-Հունգարիա
ԿրթությունՊրահայի Կարլի համալսարան
ԿուսակցությունՉեխոսլովակիայի կոմունիստական կուսակցություն
ԱմուսինԳուստա Ֆուչիկովա
Յուլիուս Ֆուչիկ Վիքիքաղվածքում
Julius Fučík (writer) Վիքիպահեստում

Յուլիուս Ֆուչիկ (չեխ․՝ Julius Fučík, փետրվարի 23, 1903, Պրահասեպտեմբերի 8, 1943, Բեռլին), չեխ գրող, քննադատ, լրագրող, չեխոսլովակյան կոմունիստական շարժման գործիչ, ՉԽՍՀ ազգային հերոս։ ՉԿԿ անդամ 1921-ից։

Սովորել է Պրահայի համալսարանի փիլիսոփայության ֆակուլտետում։ 1920-ական թթ-ից՝ ՉԿԿ օրգաններ «Ռուդե պրավո» («Rude prdvo») թերթի և «Տվորբա» («Tvorba») ամսագրի խմբագիրներից։ Նրա պատրաստած հեռուստահաղորդումներն ու ակնարկները այդ տարիների կուսակցական հրապարակախոսության ակնառու օրինակներ են։ 1930, 1934—36-ին եղել է ԽՍՀՄ-ում, որին նվիրել է «Այն երկրում, ուր մեր վաղն արդեն երեկվա օր Է» (1932) գիրքը և գեղարվեստական ակնարկների շարք։ 1941 թվականից, որպես ընդհատակյա ՉԿԿ ԿԿ-ի անդամ, ղեկավարել է կուսակցության ընդհատակյա հրատարակությունները։ 1942-ի ապրիլին ձերբակալվել է գեստապոյի կողմից, 1943-ին տարվել է Գերմանիա և մահապատժի ենթարկվել։

Պրահայի Պանկրաց բանտում Ֆուչիկը գրել է «Ռեպորտաժ օղակը վզին» (հրտ․ 1945, հայ․ հրտ․ «Խոսք մահապատժից առաջ», 1949, թարգմանվել է ևս 70 լեզուներով) գիրքը, որը հակաֆաշիստական դիմադրության մարտիկների հերոսության վավերագրական-գեղարվեստական վկայություններից է, չեխ գրականության մեջ սոցիալիստական ռեալիզմի նշանավոր ստեղծագործություններից մեկը։ Գրքում հանրագումարի են բերված Յուլիուս Ֆուչիկի մտորումները կյանքի իմաստի, խաղաղության ճակատագրի համար յուրաքանչյուր մարդու պատասխանատվության չափի մասին։

Ստացել է խաղաղության միջազգային մրցանակ (1950, հետմահու)։ ՉԽՍՀ ժուռնալիստների միությունում սահմանված է եղել Ֆուչիկիի անվան մրցանակ։ Նրա պատվին է կոչվել (2345) Ֆուչիկ աստերոիդը։

Երևանում, ինչպես և նախկին ԽՍՀՄ երկրների մի շարք քաղաքներում Ֆուչիկի անունով փողոց է անվանակոչված։

Երկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Избранное, М․, 1973․

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 Discogs — 2000.
  2. 2,0 2,1 Фучик Юлиус // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.], [30 cilddə] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ղարիբջանյան, Գևորգ Բագրատի, Դանիելյան, Խ.Հ, Յուլիուս Ֆուչիկ։ [Կյանքն ու գործունեությունը], «Գիտելիք» ընկերություն ՀՍՍՌ., Երևան 1964 թ., 28 էջ
  • Вановская Т․ В․, Юлиус Фучик․ Очерк жизни и творчества, Л․, 1960
  • Фучикова Г․, Воспоминания о Ю․ Фучике, 3 изд․, М․, 1973

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Wikiquote-logo-hy.svg
Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png