Կարլ Մաներհայմ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Կարլ Մաներհայմ
ֆին.՝ Carl Gustaf Emil Mannerheim
Mannerheim1940.jpg
հունիսի 4 (16), 1867[1][2][3][…] - հունվարի 27, 1951(1951-01-27)[2][4] (83 տարեկան) կամ հունվարի 28, 1951(1951-01-28)[3] (83 տարեկան)
ԾննդավայրԱսկայնեն, Տուրկու ենթաշրջան, Վարսինայս-Սուոմի, Turku and Pori Province, Ֆինլանդիայի մեծ իշխանություն, Ռուսական կայսրություն[5]
Մահվան վայրԼոզան, Շվեյցարիա[3]
ԳերեզմանՀիետանիեմի գերեզմասնատուն
ՔաղաքացիությունՌուսական կայսրություն և Ֆինլանդիա
ԶորատեսակՌուսական կայսերական բանակ
ԿոչումՖելդմարշալ, գեներալ-լեյտենանտ, Հեծելազորային գեներալ և Ֆելդմարշալ
Մարտեր/
պատերազմներ
Առաջին համաշխարհային պատերազմ, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմ, Խորհրդա-ֆիննական պատերազմ, Continuation War?, Ֆինլանդիայի քաղաքացիական պատերազմ, Ռուս-ճապոնական պատերազմ, First Soviet-Finnish War? և Lapland War?
ՊարգևներՊատվո լեգեոնի Մեծ խաչի ասպետ, Բրիտանական կայսրության Մեծ խաչի շքանշանի ասպետ, Ֆինլանդիայի Առյուծի շքանշան, Ֆինլանդական Սպիտակ Վարդի շքանշան, Դափնու տերևներով ասպետական երկաթե խաչ, Սուրբ Աննայի 2-րդ աստիճանի շքանշան, Սուրբ Ստանիսլավի 2-րդ աստիճանի շքանշան, Սուրբ Վլադիմիրի 4-րդ աստիճանի շքանշան, Միխայ Խիզախի շքանշան, Սուրբ Գեւորգի 4-րդ դասի շքանշան, Փղի շքանշան, Պոլոունիայի ծաղիկների շքանշանի Մեծ ժապավեն, Սերովբեների արքայական շքանշան, 1st Class of the Military Order of the Cross of the Eagle?, Գերմանական արծվի շքանշան, Էստոնիայի Կարմիր խաչի առաջին աստիճանի շքանշան, Սուրբ Աննայի 3-րդ աստիճանի շքանշան, Արիության ոսկե թուր, Սուրբ Ստանիսլավի 1-ին աստիճանի թրերով շքանշան, Սուրբ Վլադիմիրի 3-րդ աստիճանի թրերով շքանշան, Երկաթե խաչ 2-րդ դասի, 1-ին կարգի Երկաթե խաչ, Երկաթե խաչի ճարմանդ, Սուրբ Վլադիմիրի 3-րդ աստիճանի շքանշան, Սուրբ Ստանիսլավի 1-ին աստիճանի շքանշան, Սուրբ Ստանիսլավի 3-րդ աստիճանի շքանշան, Mannerheim Cross?, German Cross? և Փրկիչի շքանշան
ԿրթությունՆիկոլաևի հեծելազորային ուսումնարան
ՍտորագրությունCGE Mannerheim autograph.svg

Կարլ Գուստավ Էմիլ Մաներհեյմ (հունիսի 4 (16), 1867[1][2][3][…], Ասկայնեն, Տուրկու ենթաշրջան, Վարսինայս-Սուոմի, Turku and Pori Province, Ֆինլանդիայի մեծ իշխանություն, Ռուսական կայսրություն[5] - հունվարի 27, 1951(1951-01-27)[2][4] կամ հունվարի 28, 1951(1951-01-28)[3], Լոզան, Շվեյցարիա[3]), բարոն, ֆիննական պետական և ռազմական գործիչ, մարշալ (1933

Մինչև 1917 թվականը ծառայել է ռուսական բանակում։ 1914-1918 թվականների առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ եղել է միավորման հրամանատար։ 1918-1919 թվականներին Ֆինլանդիայի ռեգենտն էր, 1939 թ.-ից՝ ֆինլանդական բանակի գլխավոր հրամանատարը, Պետական պաշտպանության խորհրդի նախագահը (1931 թվականից)։ 1939-1940 թվականներին, Խորհրդա-ֆիննական պատերազմի («Ձմեռային պատերազմ») ժամանակ, և 1941-1944 թվականներին, որպես ֆաշիստական Գերմանիայի դաշնակից, ղեկավարել է ֆինլանդական բանակի գործողությունները։ 1944 թվականին հարկադրված որոշում է ընդունել՝ երկիրը դուրս բերել Բեռլինի ագրեսիվ պակտից և պատերազմից՝ խորհրդային կառավարության առաջադրած պայմաններով։ 1944 թվականի օգոստոսին նշանակվել է Ֆինլանդիայի նախագահ, 1946 թվականի մարտին հեռացել է պաշտոնից, որպես պատճառաբանություն բերելով իր առողջական վիճակի վատթարացումը և այն համոզմունքը, որ իր առջև դրված խնդիրները կատարվել էին։

Ֆինլանդիայում Մաներհայմի մահից 53 տարի անց անցկացված հարցումներից մեկի տվյալների համաձայն, 360 000 ռեսպոնդենտներից 104 244-ը գնտում էր, որ նա բոլոր ժամանակների մեծագույն ֆինն է[6]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 3,8 Czech National Authority Database
  4. 4,0 4,1 4,2 Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.)
  5. 5,0 5,1 5,2 Everyman's Encyclopaedia — Vol. 8. — P. 29.
  6. Suuret suomalaiset; YLE.fi
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 7, էջ 221 CC-BY-SA-icon-80x15.png