Կառլ XII

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Կառլ XII
Copy Charles XII - Nationalmuseum - 17886.png
Ծնվել է՝հունիսի 27, 1682(1682-06-27)[1][2][3]
ԾննդավայրՍտոկհոլմ, Շվեդիա
Մահացել է՝դեկտեմբերի 11, 1718(1718-12-11)[1][2][3] (36 տարեկանում) կամ նոյեմբերի 30, 1718(1718-11-30)[4] (36 տարեկանում)
Վախճանի վայրՀալդեն, Էստֆոլդ
Q28379916?
ՔաղաքացիությունFlag of Sweden.svg Շվեդիա
ՏոհմՊֆալց-Ցվայբրյուկկենյան տոհմ
ռազմական առաջնորդ
ՇրջանավարտՈւփսալայի համալսարան
ՀայրԿարլ XI
ՄայրUlrika Eleonora of Denmark?
Կրոնական հավատքներլյութերականություն
ՍտորագրությունAutograf, Carl XII, Nordisk familjebok.png

Կարլ XII (շվեդ.՝ Karl XII, լատինիզացված տարբերակ՝ Carolus Rex, հունիսի 27, 1682(1682-06-27)[1][2][3], Ստոկհոլմ, Շվեդիա - դեկտեմբերի 11, 1718(1718-12-11)[1][2][3] կամ նոյեմբերի 30, 1718(1718-11-30)[4], Հալդեն, Էստֆոլդ), Շվեդիայի թագավոր 1697 թ.-ից 1718 թվականներին, զորավար։

Հենվելով Շվեդիայի տնտեսական և քաղաքական հզորության վրա և իր տրամադրության տակ ունենալով Եվրոպայի լավագույն բանակն ու նավատորմը, շարունակել է հոր՝ Կարլ XI-ի բացարձակապետական-մեծապետական քաղաքականությունը։ Շվեդական բանակը նրա հրամանատարությամբ 1700-1721 թվականների Հյուսիսային պատերազմի սկզբում հաղթել է Դանիային և նրան հարկադրել դուրս գալ Հյուսիսային դաշինքից (Ռուսաստան, Սաքսոնիա, Լեհաստան, Դանիա1700 թվականի նոյեմբերին Նարվայի մոտ ջախջախել է ռուսական զորքերը։ 1708 թվականի ամռանը ներխուժել է Ռուսաստան։ 1709 թվականի Պոլտավայի ճակատամարտում պարտություն կրելով ռուսական զորքերից, որոնց հրամանատարն էր Պետրոս Մեծը, Կարլ XII փախել է Թուրքիա, որտեղ փորձել է Ռուսաստանի դեմ հանել թուրքերին։ 1715 թվականին վերադարձել է Շվեդիա՝ նոր բանակ կազմելու։ Սպանվել է նորվեգական Ֆրեդերիկսհալ ամրոցի պաշարման ժամանակ։ Ռուսաստանում նրա կրած պարտության հետևանքով Շվեդիան երկրորդական պետություն դարձավ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 5, էջ 324 CC-BY-SA-icon-80x15.png