Դնեպր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Դնեպր
բելառուս.՝ Дняпро, ուկրաիներեն՝ Дніпро, հին սլավ.՝ Дънѣпръ, հին հուն.՝ Βορυσθένης , լատ.՝ Apprises
Դնեպրը Կիևում
Դնեպրը Կիևում
Dnipro Basin River Town International.png
Բնութագիր
Երկարություն 2201 կմ
Ավազանի մակերես 504 000 կմ2
Ջրահոսք
Ակունք Բոչարովո
Գետաբերան Դնեպրի լիման
Գետի թեքություն 0,1 մ/կմ
Տեղակայում
Երկիր Ռուսաստան Ռուսաստան
Ուկրաինա Ուկրաինա
Բելառուս Բելառուս
Գետը Վիքիպահեստում

Դնեպր (ռուսերեն` Днепр, բելոռուսերեն` Дняпро, ուկրաիներեն` Дніпро, հին սլավոներեն` Дънѣпръ, հին հունարեն` Βορυσθένης, լատիներեն` Danapris)), գետ Բելոռուսիայում, Ուկրաինայում և Ռուսաստանում։ Սկիզբ է առնում Վալդայան բարձրավայրից, թափվում Սև ծովի Դնեպրի լիմանը։ Երկարությունը 2200 կմ է, նավարկելի է գետաբերանից 1677 կմ։ Առավել կարևոր քաղաքները՝ Սմոլենսկ (Ռուսաստան), Մոգիլյով (Բելոռուսիա), Կիև, Չերկասի, Կրեմենչուգ, Դնեպրոձերժինսկ, Դնեպրոպետրովսկ, Զապարոժիե, Նիկոպոլ, Խերսոն (Ուկրաինա)։ Արհեստական ջրային ցանցով միացված է Բալթիկ ծովի ավազանի գետերին։

Հին հույները գետն անվանել են Բորիսթենես. ենթադրում են, որ անվանումն առաջացել է պարսկերեն վոուրուստան «ընդարձակ վայր» բառից (նկատի ունենալով գետաբերանում եղած լայն լիմանը)։ Բյուզանդական աղբյուրներում հիշատակվում է Դանապրիս և Դանապեր անուններով։ Հետազոտողների մեծ մասը գտնում է, որ անվանման հիմքում ընկած է իրանական լեզուներում «գետ» նշանակող դոն բառը։[1]

Աղբյուրներ[խմբագրել]

  1. Հ, Ղ Գրգեարյան, Ն. Մ. Հարությունյան (1987)։ Աշխարհագրական անունների բառարան։ Երևան: «Լույս», էջ 132։