Արամ Ինճիկյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox auteur.png
Արամ Ինճիկյան
Ծնվել է դեկտեմբերի 29, 1910({{padleft:1910|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:29|2|0}})
Ծննդավայր Ախալցխա, Ախալցխայի մունիցիպալիտետ, Սամցխե-Ջավախք, Վրաստան
Վախճանվել է մարտի 22, 1975({{padleft:1975|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:22|2|0}}) (64 տարեկանում)
Մասնագիտություն գրականագետ
Լեզու հայերեն
Ազգություն հայ
Կրթություն Հայկական պետական մանկավարժական համալսարան և Երևանի պետական համալսարան
Գիտական աստիճան բանասիրական գիտությունների դոկտոր
Անդամակցություն ԽՍՀՄ Գրողների միություն
Աշխատավայր ՀՀ ԳԱԱ գրականության ինստիտուտ, ՀՀ ԳԱԱ գրականության ինստիտուտ, Բանվորա-գյուղացիական Կարմիր բանակ և Բանվորա-գյուղացիական Կարմիր բանակ
Պարգևներ
Արամ Ինճիկյան Վիքիդարանում

Արամ Ինճիկյան (դեկտեմբերի 29, 1910({{padleft:1910|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:29|2|0}}), Ախալցխա, Ախալցխայի մունիցիպալիտետ, Սամցխե-Ջավախք, Վրաստան - մարտի 22, 1975({{padleft:1975|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:22|2|0}})), հայ գրականագետ, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1970), ՀԽՍՀ պետական մրցանակի դափնեկիր (1980, ետմահու, «Հայ նոր գրականության պատմություն» կոլեկտիվ աշխատության համար), ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1937 թվականից։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Ախալցխա քաղաքում։ 1929 - 1932 թվականներին ուսուցչություն է արել Գորիսի և Ալավերդու շրջաններում, միաժամանակ հեռակա սովորել է Երևանի մանկավարժական ինստիտուտի լեզվագրական ֆակուլտետում։ 1932 թվականին ընդունվել է Երևանի պետական համալսարանի լեզվագրական ֆակուլտետի երրորդ կուրս և համալսարանն ավարտել 1933 թվականին։ 1933-1934 թվականներին հայոց լեզու և գրականություն է դասավանդել Ախալցխայի գյուղատնտեսական տեխնիկումում, միաժամանակ աշխատել «Դեպի սոցիալիզմ» թերթի խմբագրությունում։ 1934-1937 թվականներին սովորել է Երևանի պետական համալսարանի ասպիրանտուրայում։ 1937-1938 թվականներին որպես կրտսեր գիտաշխատող պաշտոնավարել է պատմության և գրականության ինստիտուտում։ 1938-1940 թվականներին ծառայել է խորհրդային բանակում, մասնակցել 1939-1940 թվականների սպիտակ ֆինների դեմ մղած կռիվներին։

1941-1942 թվականներին որպես ավագ գիտաշխատող պաշտոնավարել է ԽՍՀՄ ԳԱ հայկական մասնաճյուղի լեզվի և գրականության ինստիտուտում։ 1942 թվականին զորակոչվել է բանակ և մասնակցել Հայրենական մեծ պատերազմին։ 1946 թվականին «Արա Գեղեցիկի առասպելը և նրա գրական մշակումները» թեմայով դիսերտացիա է պաշտպանել և ստացել բանասիրական գիտությունների թեկնածուի աստիճան։ Նույն թվականից աշխատել է ՀԽՍՀ ԳԱ Մանուկ Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտում որպես ավագ գիտաշխատող, 1958-1975 թվականներին տեքստաբանության բաժնի վարիչ։ 1970 թվականին «Թումանյան. կյանքը և ստեղծագործության պատմությունը. 1869-1899» թեմայով դիսերտացիա է պաշտպանել և ստացել բանասիրական գիտությունների դոկտորի աստիճան։

Ռուսերեն առանձին գրքով լույս է տեսել նրա «Ավետիք Իսահակյան» (Երևան, 1956) գործը։

Մասնակցել է Հովհաննես Թումանյանի, Ավետիք Իսահակյանի, Պերճ Պռոշյանի, Միքայել Նալբանդյանի, Մկրտիչ Պեշիկթաշլյանի երկերի գիտական հրատարակություններին՝ կազմելով առանձին հատորների տեքստեր և ծանոթագրություններ։ Աշխարհաբարի է վերածել Ռափայել Պատկանյանի Նոր Նախիջևանյան պատմվածքների շարքը։ 1975 թվականին արժանացել է ՀԽՍՀ ԳԱ նախագահության վաստակագրին։ Մահացել է 1975 թվականի մարտի 22-ին։[1]

Մատենագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ծատուրյանի կյանքը, Երևան, 1940, 115 էջ։
  • Ավետիք Իսահակյան, Երևան, 1940, 65 էջ։
  • Միքայել Նալբանդյան, Երևան, 1954, 175 էջ։
  • Միքայել Նալբանդյանի կյանքի և գործունեության տարեգրությունը, Երևան, ՀՍՍՀ ԳԱ, 1954, 400 էջ։
  • Ավետիք Իսահակյան, Երևան, 1955, 220 էջ։
  • Մտերիմներ և մտորումներ (էջեր հայ գրականության պատմությունից), Երևան, 1967, 341 էջ։
  • Հովհաննես Թումանյան (կյանքի և ստեղծագործության պատմությունը. 1869-1899), Երևան, ՀՍՍՀ ԳԱ, 1969, 596 էջ։
  • Ավետիք Իսահակյան, Երևան, «Սովետական գրող», 1977, 257 էջ։
  • Միքայել Նալբանդյանի կյանքի և գործունեության տարեգրությունը, 2-րդ հրատարակություն, Երևան, ՀՍՍՀ ԳԱ, 1979, 400 էջ։

Ա. Ինճիկյանի կատարած թարգմանությունները (ռուսերենից)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Անտոն Չեխով, Ընտիր երկեր (գրքի մեջ մտնող «Ճայը» պիեսը թարգմանել է Ա.Ինճիկյանը), Երևան, Հայպետհրատ, 1948, 540 էջ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Գրական տեղեկատու. Երևան: «Սովետական գրող». 1981. էջ էջ 162-163.