Տանհոյզեր

Տանհոյզեր (Tannhäuser, ամբողջական անունը՝ Tannhäuser und der Sängerkrieg auf Wartburg / Տանհոյզերը և Վարթբուրգում երգիչների մրցույթը), գերմանացի երգահան Ռիխարդ Վագների օպերա երեք գործողությամբ: Լիբրետտոն՝ հեղինակի, հիմնված գերմանական միջնադարյան ավանդապատումների վրա: Տեքստը գրվել է 1842-43թթ. ընթացքում, երաժշտությունը՝ 1843-45թթ: Առաջին բեմադրությունը տեղի է ունեցել 1845թ. հոկտեմբերի 19-ին Դրեզդենի օպերային թատրոնում, որտեղ Վագները վարում էր գլխավոր դիրիժորի (կապելմայսթերի) պաշտոնը: 1861թ. Փարիզում օպերայի բեմադրության համար Վագները որոշ չափով այն վերամշակել է՝ հիմնականում ավելացնելով բալետային տեսարաններ առաջին գործողությունում: Այսօր օպերայի ինչպես Դրզդենյան, այնպես էլ Փարիզյան տարբերակները հավասարապես ընդունված են՝ կատարվելով աշխարհի օպերային բեմերում: