Մկրտիչ Մկրյան (գրականագետ)
| Մկրտիչ Մկրյան (գրականագետ) | |
|---|---|
 (գրականագետ) |
|
| Բնագիր ԱԱՀ՝ | Մկրտիչ Մամբրեի Մկրյան |
| Ծննդյան օր՝ | նոյեմբերի 9, 1907 |
| Ծննդավայր՝ | Վան (Արևմտյան Հայաստան) |
| Վախճանի օր՝ | հոկտեմբերի 26, 1983 |
| Վախճանի վայր՝ | Երևան (Հայաստան) |
Մկրտիչ Մամբրեի Մկրյան (1907, նոյեմբերի 9 - 1983, հոկտեմբերի 26) - հայ գրականագետ, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, ՀԽՍՀ ԳԱ թղթակից անդամ (1956), պրոֆեսոր (1946), ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ (1961), ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1936-ից։
Ծնվել է Արևմտյան Հայաստանի Վան քաղաքում։ 1915-ին գաղթել է Արևելյան Հայաստան։ 1925-ին ավարտել է Երևանի Խ. Աբովյանի անվան միջնակարգ դպրոցը և մեկ տարի ուսուցչություն արել գյուղում։ 1930-ին ավարտել է Երևանի համալսարանի պատմագրական ֆակուլտետը։ Նույն թվականին էլ ընդունվել է համալսարանի ասպիրանտուրան։ 1933-ից հայ գրականություն է դասախոսել համալսարանում։ 1954-80-ին եղել է համալսարանի հայ գրականության ամբիոնի վարիչը, 1941-47-ին և 1957-76-ին՝ համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի դեկանը, 1947-53-ին՝ ՀԽՍՀ ԳԱ Մ. Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտի դիրեկտորը։ 1939-ին «Ֆրիկի ստեղծագործությունը» թեմայով դիսերտացիա է պաշտպանել և ստացել բանասիրական գիտությունների թեկնածուի աստիճան։ 1945-ին «Գրիգոր Նարեկացի» թեմայով դիսերտացիա է պաշտպանել և ստացել բանասիարական գիտությունների դոկտորի աստիճան։ 1933-ից դպրոցական ծրագրերին համապատասխան գրել է հայկական միջնակարգ դպրոցի 7-րդ, 8-րդ, 9-րդ և 10-րդ դասարանի հայ գրականության դասագրքերը։ Միաժամանակ «Հայ գրականության» դասագիրք է կազմել սփյուռքահայ դպրոցների համար։
Ռուսերեն լույս է տեսել նրա «Մովսես Խորենացի» (Երևան, 1969) գիրքը։ Մահացել է Երևանում։[1]
[խմբագրել] Մ. Մկրյանի երկերի մատենագրություն
- 13-18-րդ դարերի հայ աշխարհիկ գրականություն, Երևան, Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 1937, 48 էջ։
- Գրիգոր Նարեկացի, Երևան, Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 1951, 306 էջ։
- Էջեր հայ վիպասանության պատնությունից, Երևան, Հայպետհրատ, 1957, 240 էջ։
- Մովսես Խորենացի, Երևան, «Հայաստան», 1970, 231 էջ։
- Իսահակյանի հումանիզմը, Երևան, «Հայաստան», 1975, 104 էջ։
- Հայ հին գրականության պատմություն, Երևան, Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 1976, 565 էջ։
- Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործությունը, Երևան, «Սովետական գրող», 1981, 374 էջ։
- Գրականության պատմության հարցեր, Երևան, Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 1982, 304 էջ։
[խմբագրել] Աղբյուրներ
- ↑ (1986) Գրական տեղեկատու. Երևան: «Սովետական գրող», էջ 394.
