Վլադիմիր Հոլան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Վլադիմիր Հոլան
VLADIMIR HOLAN.jpg
Ծնվել էսեպտեմբերի 16, 1905(1905-09-16)[1][2][3]
ԾննդավայրՊրահա, Չեխիա[4]
Վախճանվել էմարտի 31, 1980(1980-03-31)[1][2][3] (74 տարեկանում)
Վախճանի վայրՊրահա, Չեխիա[1]
Մասնագիտությունբանաստեղծ, գրող և թարգմանիչ
Լեզուչեխերեն[2]
ՔաղաքացիությունFlag of the Czech Republic.svg Չեխիա
ԱնդամակցությունՉեխոսլովակիայի կոմունիստական կուսակցություն
Պարգևներժողովրդական արտիստ և Recipient of the Order of Tomáš Garrigue Masaryk, 3rd class
Holan-podpis.png
Վլադիմիր Հոլան Վիքիքաղվածքում
Vladimír Holan Վիքիպահեստում

Վլադիմիր Հոլան (չեխ․՝ Vladimír Holan, սեպտեմբերի 16, 1905(1905-09-16)[1][2][3], Պրահա, Չեխիա[4] - մարտի 31, 1980(1980-03-31)[1][2][3], Պրահա, Չեխիա[1]), չեխ բանաստեղծ, թարգմանիչ։ 1960-ական թվականներին եղել է Նոբելյան մրցանակի հավակնորդ։ Չեխիայի կոմունիստական կուսակցության անդամ (1945-1950 թթ.)։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վլադիմիր Հոլանը ծնվել է 1905 թվականին Պրահայում, մանկությունն անցել է մայրաքաղաքից դուրս։ 1920-ական թվականներին վերադարձել է Պրահա, ուսանել է իրավագիտություն, 1926-1933 թվականներին աշխատել է ապահովագրական դրամարկղում, հետագայում զբաղվել է միայն գրական և հրատարակչական գործունեությամբ, տասնյակ տարիներ ապրել է աղքատության մեջ։ 1932 թվականին ամուսնացել է Վեռա Պիլաշովայի հետ, դուստրը՝ Կատերինան (1949-1977 թթ.) տառապել է Դաունի համախտանիշով: «Մահվան հաղթահանդեսը» (1930 թ.) սյուրռեալիստական բանաստեղծությունների ժողովածուն նրա համար առաջնային տեղ է հարթել չեխ գրականության ասպարեզում։ «Անրջող հովհար» (1926 թ.) բանաստեղծությունների ժողովածուի համար հատկանշական են վերացականությունն ու ֆորմալիստական էքսպերիմենտը։ 1930-ական թվականների վերջերին ֆաշիստական ագրեսիայից ցնցված բանաստեղծը շրջվել է դեպի ռեալ իրականություն։ «1938 թվականի սեպտեմբեր» ժողովածուում նա գրում է հիտլերյան ներխուժման անմիջական սպառնալիքի տակ գտնվող իր հայրենիքի մասին։ 1945 թվականին Չեխոսլովակիայի ազատագրումից հետո «Շնորհակալություն Խորհրդային միությանը» պոեմում Հոլանը գովերգում է Չեխոսլովակիայի ազատության առաջին օրերը։ Գրել է նաև արդիական հասարակական-քաղաքական թեմաներին նվիրված մի շարք այլ ստեղծագործություններ («Կարմիրբանակայիններ», 1947 թ., «Քեզ», 1947 թ.)։ Վերջին շրջանի ստեղծագործություններում Հոլանը նորից է անդրադարձել խոհական լիրիկային[5]:

Թարգմանություններ է կատարել Նիզամի Գյանջևիից, Պիեռ Ռոնսարից, Լուիս դե Գոնգորայից, Շառլ Բոդլերից, Միխայիլ Լերմոնտովից, Նիկոլաուս Լենաուից, Ադամ Միցկևիչից, Յուլիուշ Սլովացկիից, Ռայներ Մարիա Ռիլկեից: Վլադիմիր Հոլանի ստեղծագործությունները թարգմանվել են եվրոպական մի շարք լեզուներով։

Երկերի ժողովածու[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Sebrané spisy. 11 v. Praha: Odeon, 1965-1988

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Nitsch E. Thema und Anweisungsstruktur im Text: Mit e. Analyse d. 1. Abschn. aus «Noc s Hamletem» von Vladimir Holan. München: Sagner, 1979.
  • Flick V. Die Möglichkeit der Gestaltung des Tragischen in der Lyrik: Dargestellt am Beispiel des tschechischen Dichters Vladimír Holan. Marburg: W. Schmitz, 1982.
  • Vladimír Holan/ Sous la dir. de Patrick Ourednik. Bassac: Plein Chant, 1991 (см.: [1]).
  • Vladimír Holan/ Présentation de David France Jakubec. Genève, 1991.
  • Křivánek V. Vladimír Holan básník. Praha: Nakladatelství Aleš Prstek, 2010.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #118552937 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Discogs — 2000.
  4. 4,0 4,1 4,2 Голан Владимир // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  5. Չեխ և սլովակ բանաստեղծներ, Երևան, 1966, «Հայաստան» հրատարակչություն
Wikiquote-logo-hy.svg
Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են
Վլադիմիր Հոլան հոդվածին

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]