Ժորդի Սավալ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ժորդի Սավալ
Jordi Savall a Medalla Or Generalitat 2014 6946.jpg
Բնօրինակ անունկատ.՝ Jordi Savall i Bernadet
Ի ծնե անունJordi Savall i Bernadet
Ծնվել էօգոստոսի 1, 1941(1941-08-01)[1] (79 տարեկան)
Իգուալադա, Բարսելոնա, Կատալոնիա, Իսպանիա[2]
ԵրկիրFlag of Spain.svg Իսպանիա
Ժանրերearly music?[3]
Մասնագիտությունկոմպոզիտոր, երաժշտագետ, դիրիժոր, վիոլահար, ուսուցիչ և թավջութակահար
Գործիքներվիոլա
ԼեյբլAlia Vox?
ԿրթությունConservatori Superior de Música del Liceu
ԱմուսինMaria Bartels?[4]
ՊարգևներԼեոնի Սոնինգի մրցանակ, Սան Ժորդիի Խաչ, Կատալոնիայի խորհրդարանի մեդալ, Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետ, «Սեզար» մրցանակ ֆիլմի լավագույն երաժշտության համար, Լուի Կառուլայի անվան մրցանակ, Արվեստների և գրականության շքանշանի կոմանդոր, գեղարվեստի ոսկե մեդալ, «Կերպարվեստի ոլորտում վաստակի համար» ոսկե մեդալ, Victoires de la Musique?, Ազգային երաժշտական մրցանակ, Handel Prize?, Ուտրեխտի համալսարանի պատվավոր դոկտոր, Բազելի համալսարանի պատվավոր դոկտոր, Լուվենի կաթոլիկ համալսարանի պատվավոր դոկտոր, Guardó Pau Casals?, Կատալոնիայի խորհրդարանի պատվավոր շքանշան և Canigó Award?
Jordi Savall Վիքիպահեստում

Ժորդի Սավալ ի Բերնադետ (կատ.՝ Jordi Savall i Bernadet, օգոստոսի 1, 1941(1941-08-01)[1], Իգուալադա, Բարսելոնա, Կատալոնիա, Իսպանիա[2]), կատալոնացի դիրիժոր։ Նվագում է (վիոլա դա գամբա) գործիքի վրա։ Հայտնի է առավելապես որպես հին եվրոպական, բարոկկո ոճի, ինչպես նաև ավանդական հայկական երաժշտության կատարող։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սովորել է Բարսելոնայի կոսերվատորիայում (թավջութակ), որտեղ ծանոթացել է ապագա կնոջ՝ երգչուհի Մոնթսերրաթ Ֆիգերասի հետ։ Փարիզում լինելու ժամանակ Ազգային գրադարանում հայտնավերել է Մարենա Մարեի ձեռագրերը, որոնց կատարման համար նա սկսում է վիոլա դա գամբայով նվագել սովորել։ Շարունակել է իր ուսմունքը բազելյան Schola Cantorum-ում։ 1970 թվականին վիոլա դա գամբա նվագելով հաջողակ կարիերա է սկսել։ Քննադատների կողմից համարվում է հին երաժշտության լավագույն մեկնաբաններից մեկը։ Ստեղծել է Hespèrion XX (ներկայումս՝ Hesperion XXI) վաղ երաժշտության համույթը։

2012 թ. լույս է տեսել Սավալի «Հայկական ոգի» (Esprit d'Arménie) ձայնասկավառակը, որտեղ հավաքված են հայկական ավանդական մեղեդիներ։ Ըստ բրիտանական «Թայմս» ամսագրի երաժշտական քննադատի «Մտասևեռող և ողբերգական այս ձայնասկավառակը երկակի ողբ է` Ժորդի Սավալի հանգուցյալ կնոջ՝ երգչուհի Մոնսերատ Ֆիգուերասի, որը հայկական երաժշտություն էր սիրում, ինչպես նաև Հայաստանի համար՝ իր արտաքին նվաճման և կոտորածների երկար պատմությամբ։... Այն հիպնոտիկ և նրբին մելամաաղձոտ է»[5]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 Munzinger-Archiv (գերմ.) — 1913.
  2. 2,0 2,1 2,2 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library, Austrian National Library Record #123640873 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  3. https://open.spotify.com/artist/3faEZMpTmZFXpELU1EwWNL
  4. La boda de Jordi Savall (կատ.) // La VanguardiaBarcelona: La Vanguardia Ediciones, 2017. — ISSN 1133-4835
  5. “Haunting and tragic, this CD is a double-lament — for Jordi Savall’s late wife, the singer Montserrat Figueras, who loved Armenian music, and for Armenia, with its long history of foreign subjugation and massacre...It is hypnotic and exquisitely melancholic.” Jordi Savall: Armenian Spirit

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]