Եվգենի Տառլե

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto Info sciences exactes.png
Եվգենի Տառլե
Евгений Тарле
E V Tarle.jpg
Ծնվել է հոկտեմբերի 27 (նոյեմբերի 8), 1874
Կիև
Մահացել է հունվարի 5, 1955({{padleft:1955|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:5|2|0}})[1] (80 տարեկանում)
Մոսկվա
Գերեզման Նովոդեվիչյե գերեզմանոց
Քաղաքացիություն Flag of Russia.svg Ռուսաստանի կայսրություն
Flag of the Soviet Union (1923-1955).svg ԽՍՀՄ
Մասնագիտություն պատմաբան
Հաստատություն(ներ) Տարտուի համալսարան և Կազանի Դաշնային համալսարան
Անդամակցություն Ռուսաստանի Գիտությունների ակադեմիա և ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա
Պարգևներ Ստալինյան մրցանակ և Լենինի շքանշան

Եվգենի Վիկտորովիչ Տառլե (ռուս.՝ Евгений Викторович Тарле, 1874 թ. հոկտեմբերի 27 (նոյեմբերի 8), Կիև - 1955 թ. հունվարի 5, Մոսկվա), ռուս խորհրդային պատմաբան, ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս (1927)։ Լինելով եվրոպական երկրների նոր և նորագույն պատմության մասնագետ՝ հեղինակել է բազմաթիվ ուսումնասիրություններ, որոնք այսօր էլ չեն կորցրել իրենց գիտական արժեքը։ Հիշատակության արժանի են 1953-56 թթ. Ղրիմի պատերզմի մասին գրված աշխատությունը (2 հատոր, Крымская война։ в 2-х т. - М.-Л.։ 1941-1944.), Նապոլեոն Բոնապարտի (Наполеон, 1936) [2] և Շառլ-Մորիս Թալեյրանի (Талейран, 1939) կենսագրությունները։

Իր «Եվրոպան իմպերիալիզմի դարաշրջանում» աշխատության մեջ (Европа в эпоху империализма, 1927) անդրադարձել է նաև 1915-16 թթ. Հայոց ցեղասպանության պատմությանը. նշել է, որ իրականացնելով այդ չարագործությունը, Օսմանյան կայսրության ղեկավար շրջանակները ձգտում էին «վերջնականորեն և առհավետ պաշտպանել իրենց Կովկասի կողմից եկող վտանգից ու ռուսական նկրտումներից։ Այն, ինչ կատարվել Թուրքիայում այդ իմաստով հանդիսանում է (իր չափերով) չափազանց արտառոց մի բան համաշխարհային պատմության մեջ` Չինգիզ խանի ժամանակներից ի վեր»[3]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել]

  1. Record #118801384 // Gemeinsame Normdatei Ստուգված է մայիսի 6-ին 2014:
  2. թարգմանվել է հայերեն. Նապոլեոն / Ե.Վ.Տարլե; Թարգմ.՝ Հ.Խ. Հարությունյան; Խմբ.՝ Հ.Ա. Դռնոյան. - Երևան : Հայպետհրատ, 1941. - 563 էջ։
  3. Հայկական հարց, հանրագիտարան, Երևան, 1996, էջ 440: