Գուստավ Դանիլովսկի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գուստավ Դանիլովսկի
Gustaw Daniłowski.jpg
Ծնվել է հուլիսի 14, 1871(1871-07-14)
Ծննդավայր Ցիվինսկ, Կազանի գուբերնիա
Վախճանվել է հոկտեմբերի 21, 1927(1927-10-21) (56 տարեկանում)
Վախճանի վայր Վարշավա
Մասնագիտություն թարգմանիչ և գրող
Լեզու լեհերեն[1]
Ազգություն Լեհեր
Քաղաքացիություն Լեհաստան
Կրթություն Խարկովի պոլիտեխնիկական ինստիտուտ
Կուսակցություն Լեհական սոցիալիստական կուսակցություն
Զավակներ Q9381770?
Gustaw Daniłowski Վիքիպահեստում

Գուստավ Դանիլովսկի (լեհ.՝ Gustaw Daniłowski, ծննդյան անունը՝ Ավգուստ Դանիլովսկի, հուլիսի 14, 1871(1871-07-14), Ցիվինսկ, Կազանի գուբերնիա - հոկտեմբերի 21, 1927(1927-10-21), Վարշավա), լեհ գրող, հրապարակախոս, քաղաքական գործիչ։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գուստավ Դանիլովսկին ծնվել է Ցիվինսկ քաղաքում, 1863 թվականին ապստամբությանը մասնակցած աքսորականի ընտանիքում։ Սովորել է Խարկովի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում։ 1893 թվականին փոխել է անունը և դարձել Գուստավ։ Ուսանողական տարիներին համալրել է հեղափոխական երիտասարդության շարքերը։ Բարձրագույն կրթությունն ավարտելուց հետո տեղափոխվել է Լեհաստան: 1895 թվականին դարձել է Լեհաստանի սոցիալիստական կուսակցության անդամ։ Նույն թվականին Ստեֆան Ժերոմսկու հետ միասին կազմակերպել են «Światło» («Լույս») մշակութային և կրթական ընկերությունը և Ժողովրդական համալսարանը։

Մասնակցել է 1905 թվականի հեղափոխությանը, 1906 թվականի դեկտեմբերին հեղափոխական խմբակցության նիստի ժամանակ ձերբակալվել է և մի քանի ամիս անցկացրել բանտում։ Ազատ արձակվելուց հետո տեղափոխվել է Կրակով, որտեղ սկսել է ակտիվ գրական գործունեություն ծավալել։ Միաժամանակ դարձել է գաղտնի կազմակերպությունների անդամ։

Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին միացել է Յուզեֆ Պիլսուդսկու լեհական լեգիոնին։ 1916 թվականին եղել է Վարշավայի քաղաքային խորհրդի անդամ։

1918-1922 թվականներին եղել է հատուկ հանձնարարականներով պաշտոնյա Լեհաստանի ժամանակավոր ղեկավար Յուզեֆ Պիլսուդսկու օրոք։ 1927 թվականին քննադատության և վերջինիս հետ կոնֆլիկտի պատճառով դուրս է եկել Լեհաստանի սոցիալիստական կուսակցությունից։

Գրական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1900 թվականին լույս է տեսել Դանիլովսկու նովելների առաջին ժողովածուն։ Նրա ստեղծագործությունների վրա մեծ ազդեցություն է գործել ռուս հեղափոխական-դեմոկրատական գրականությունը, մասնավորապես Սալտիկով-Շչեդրինը: Բարձր գնահատականի է արժանացել Դանիլովսկու «Ծիծեռնակ» վեպը, որը նկարագրում է ռուս և լեհ երիտասարդության կապերը 1905 թվականի հեղափոխության նախօրեին։ 1915 թվականին նրա «Անդունդի եզրին» պատմվածքը թարգմանվել է հայերեն[2]:

Մահը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մահացել է 1927 թվականին։

Պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1931 թվականին, հետմահու, պարգևատրվել է Անկախության խաչ պետական պարգևով։

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Poezje, Warszawa 1902;
  • Jaskółka, Warszawa 1907; – wersja cyfrowa Polona
  • Wrażenia więzienne, Lwów 1908;
  • Stefan Okrzeja, Kraków-Warszawa 1910;
  • Henryk Baron, Kraków-Warszawa 1910;
  • Maria Magdalena, Warszawa 1912;
  • Na stokach Cytadeli (Józef Mirecki), Warszawa 1916;
  • Bandyci z Polskiej Partii Socjalistycznej, Lwów 1924.

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Słownik Biograficzny Działaczy Polskiego Ruchu Robotniczego” Tom 1, ISBN 83-05-11327-2.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. Լեհական նովելներ, Հայպետհրատ, Երևան, 1955

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]