Գուստավ Դանիլովսկի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գուստավ Դանիլովսկի
Gustaw Daniłowski.jpg
Ծնվել էհուլիսի 14, 1871(1871-07-14)
ԾննդավայրՑիվինսկ, Կազանի գուբերնիա
Վախճանվել էհոկտեմբերի 21, 1927(1927-10-21)[1] (56 տարեկան)
Վախճանի վայրՎարշավա, Լեհաստանի Երկրորդ Հանրապետություն
ԳերեզմանՊովոնզկի գերեզմանատուն
Մասնագիտությունթարգմանիչ և գրող
Լեզուլեհերեն
Ազգությունլեհեր
ՔաղաքացիությունFlag of Poland (1919–1928).svg Լեհաստան
ԿրթությունԽարկովի պոլիտեխնիկական ինստիտուտ
ԿուսակցությունԼեհական սոցիալիստական կուսակցություն
ՊարգևներCross of Independence (Polish)?
ԶավակներQ9381770?
Gustaw Daniłowski Վիքիպահեստում

Գուստավ Դանիլովսկի (լեհ.՝ Gustaw Daniłowski, ծննդյան անունը՝ Ավգուստ Դանիլովսկի, հուլիսի 14, 1871(1871-07-14), Ցիվինսկ, Կազանի գուբերնիա - հոկտեմբերի 21, 1927(1927-10-21)[1], Վարշավա, Լեհաստանի Երկրորդ Հանրապետություն), լեհ գրող, հրապարակախոս, քաղաքական գործիչ։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գուստավ Դանիլովսկին ծնվել է Ցիվինսկ քաղաքում, 1863 թվականին ապստամբությանը մասնակցած աքսորականի ընտանիքում։ Սովորել է Խարկովի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում։ 1893 թվականին փոխել է անունը և դարձել Գուստավ։ Ուսանողական տարիներին համալրել է հեղափոխական երիտասարդության շարքերը։ Բարձրագույն կրթությունն ավարտելուց հետո տեղափոխվել է Լեհաստան։ 1895 թվականին դարձել է Լեհաստանի սոցիալիստական կուսակցության անդամ։ Նույն թվականին Ստեֆան Ժերոմսկու հետ միասին կազմակերպել են «Światło» («Լույս») մշակութային և կրթական ընկերությունը և Ժողովրդական համալսարանը։

Մասնակցել է 1905 թվականի հեղափոխությանը, 1906 թվականի դեկտեմբերին հեղափոխական խմբակցության նիստի ժամանակ ձերբակալվել է և մի քանի ամիս անցկացրել բանտում։ Ազատ արձակվելուց հետո տեղափոխվել է Կրակով, որտեղ սկսել է ակտիվ գրական գործունեություն ծավալել։ Միաժամանակ դարձել է գաղտնի կազմակերպությունների անդամ։

Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին միացել է Յուզեֆ Պիլսուդսկու լեհական լեգիոնին։ 1916 թվականին եղել է Վարշավայի քաղաքային խորհրդի անդամ։

1918-1922 թվականներին եղել է հատուկ հանձնարարականներով պաշտոնյա Լեհաստանի ժամանակավոր ղեկավար Յուզեֆ Պիլսուդսկու օրոք։ 1927 թվականին քննադատության և վերջինիս հետ կոնֆլիկտի պատճառով դուրս է եկել Լեհաստանի սոցիալիստական կուսակցությունից։

Գրական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1900 թվականին լույս է տեսել Դանիլովսկու նովելների առաջին ժողովածուն։ Նրա ստեղծագործությունների վրա մեծ ազդեցություն է գործել ռուս հեղափոխական-դեմոկրատական գրականությունը, մասնավորապես Սալտիկով-Շչեդրինը։ Բարձր գնահատականի է արժանացել Դանիլովսկու «Ծիծեռնակ» վեպը, որը նկարագրում է ռուս և լեհ երիտասարդության կապերը 1905 թվականի հեղափոխության նախօրեին։ 1915 թվականին նրա «Անդունդի եզրին» պատմվածքը թարգմանվել է հայերեն[2]։

Մահը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մահացել է 1927 թվականին։

Պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1931 թվականին, հետմահու, պարգևատրվել է Անկախության խաչ պետական պարգևով։

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Poezje, Warszawa 1902;
  • Jaskółka, Warszawa 1907; – wersja cyfrowa Polona
  • Wrażenia więzienne, Lwów 1908;
  • Stefan Okrzeja, Kraków-Warszawa 1910;
  • Henryk Baron, Kraków-Warszawa 1910;
  • Maria Magdalena, Warszawa 1912;
  • Na stokach Cytadeli (Józef Mirecki), Warszawa 1916;
  • Bandyci z Polskiej Partii Socjalistycznej, Lwów 1924.

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Słownik Biograficzny Działaczy Polskiego Ruchu Robotniczego” Tom 1, ISBN 83-05-11327-2.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 Internetowy Polski Słownik Biograficzny (польск.)
  2. Լեհական նովելներ, Հայպետհրատ, Երևան, 1955

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]