Անդրոիդ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Անդրոիդ
Android robot.svg
Android Nougat screenshot 20170116-070000.png
Տեսակ բջջային օպերացիոն համակարգ և օպերացիոն համակարգ
Ստեղծող Open Handset Alliance[1] և Գուգլ
Ընտանիք ներդրված օպերացիոն համակարգ
Հիմք են ծառայել Լինուքս միջուկ
Ծրագրային կոդ Բաց ծրագրային սեփականատիրական ծրագրայաին ապահովման բաղադրիչներով[2][3]
Առաջին թողարկում Սեպտեմբերի 23, 2008 (2008-09-23)[4]
Վերջին տարբերակ 1.0[5], 2.0, 3.0, 4.0, 4.4[6], 4.4.2, 4.4.4, 5.0.2, 5.0, 5.0.1, 5.1, 6.0[7], 2.2, 6.0.1[8], 7.0[9] և 7.1[10]
Առկա է C
Միջուկի տեսակ Monolithic
Ինտերֆեյս Graphical
Արտոնագիր Apache License 2.0 և GPLv2
Զարգացման կարգավիճակ ակտիվ
Կայք https://www.android.com
Աղբյուր կոդ Բաց ծրագրային սեփականատիրական ծրագրայաին ապահովման բաղադրիչներով[2][3]
Android (operating system) Վիքիպահեստում

Անդրոիդ (անգլ.՝ Android), օպերացիոն համակարգ սմարթֆոնների, պլանշետային համակարգիչների, էլեկտրոնային գրքերի ընթերցիչներում, թվային նվագարկիչների, Ժամացույցների, խաղային ավտոմատների, նեթբուքերի, սմարթբուքերի, Google-ի ակնոցների[11] և այլ հարմարանքների համար. Հիմնվել է Լինուքս միջուկի վրա։[12] Աշխատում է Samsung Galaxy-ի, Google Nexus-ի, և Google Glass-ի վրա։ Վերջին թարմացումը եղել է 2016 թ. օգոստոսի 22-ին Nougat 7.0 տարբերակով։ Իսկ օպերացիոն համակարգերի ընտանիքը ստեղծվել է 2008 թ. սեպտեմբերի 23-ին։

2005 թ. Գուգլ ընկերությունը գնել է օպերացիոն համակարգը Անդրոիդ ընկերությունից։ Առաջին անգամ այն թողարկվել է 2008 թ. հոկտեմբերի 22-ին։ Անդրոիդի նախնական կոդի (անգլ.՝ source code) լիցենզիան թողարկվել է Ապաչի (անգլ.՝ Apache) լիցենզիայի ներքո և ազատորեն կարող է փոփոխվել գրեթե բոլորի կողմից։ Նրա օգտագործողի ինտերֆեյսը (անգլ.՝ user interface) հիմնված է անմիջական մանիպուլյացիայի վրա և օգտագործում է իրական կյանքի մարդկային ժեստերին մոտ ժեստեր (swiping, tapping, pinching)։ Դա հնարավորություն է տալիս տարբեր ծրագրային հավելվածների ունենալ դինամիկ ինտերֆեյս և օգտագործողի հետ դինամիկ հաղորդակցություն։

Հիշողության կազմակերպումը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Քանի որ Անդրոիդ օպերացիոն համակարգով աշխատող սարքերը հիմնականում սնուցում ստանում են մարտկոցներից, Անդրոիդի համար նախատեսված է այնպիսի հիշողության կազմակերպում, որ նվազագույնի հասցնի էներգիայի ծախսը։ Դրա հակառակ պատկերը աշխատանքային համակարգիչներն են (անգլ.՝ desktop computer), որոնք իրենց աշխատանքի ընթացքում միացված են հոսանքի աղբյուրին։ Երբ ծրագրային հավելվածը այլևս չի օգտագործվում, ապա Անդրոիդ օպերացիոն համակարգը ավտոմատ ձևով այն սառեցնում է։ Այս դեպքում, հավելվածը տեխնիկապես մնում է բացված, բայց այն այլևս ռեսուրս չի սպառում և մնում է այդպես մինչև որ նորից օգտագործվի։ Սրանով միանգամից երկու կարևոր հարց է լուծվում՝ նախ հավելվածները ամեն անգամ չեն փակվում և բացվում զրոյական վիճակից, բայց և չեն սպառում ռեսուրս։ Անդրոիդը ավտոմատ ձևով կարգավորում է հիշողությունում գտնվող հավելվածները՝ երբ հիշողությունում քիչ ազատ տեղ է մնացել (խոսքը գնում է Random access memory-ի մասին), ապա օպերացիոն համակարգը կդադարեցնի որոշ ժամանակվա ընթացքում ոչ ակտիվ եղած պրոցեսները։ Այս ողջ գործընթացը թաքցված է օգտագործողից և նա կարիք չունի այդ մասին մտածելու և ինքնուրույն հիշողությունը մաքրելու։ Չնայած կան նաև այնպիսի հավելվածներ, որոնք հնարավորություն են տալիս օգտագործողին պրոցեսները դադարեցնելու։ Անդրոիդ հավելվածները աշխատում են ավազախցում (անգլ.՝ sandbox), որն իրենից ներկայացնում է ընդհանուր համակարգից առանձնացված տարածք, որտեղից դրանք հասանելիություն չեն ունենում համակարգային ռեսուրսներին, քանի դեռ բացահայտ ձևով չեն ստացել դրա իրավունքը օգտագործողի կողմից։ Այդպիսի իրավունքներ են, օրինակ, ելք դեպի ինտերնետ, գրել-կարդալ հիմնական հիշողությունից, վիբրացիայի իրագործում, հասանելիություն հեռախոսագրքին և այլն։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. http://arstechnica.com/open-source/reviews/2009/02/an-introduction-to-google-android-for-developers.ars Ստուգված է հունիսի 2-ին 2015:
  2. «Philosophy and Goals»։ Android Open Source Project։ Google։ Վերցված է 2012 թ․ ապրիլի 21 
  3. «Google’s iron grip on Android: Controlling open source by any means necessary»։ Ars Technica։ Վերցված է 2013 թ․ դեկտեմբերի 8–ին 
  4. «Announcing the Android 1.0 SDK, release 1»։ սեպտեմբերի 9, 2008։ Վերցված է սեպտեմբերի 21, 2012 
  5. http://android-developers.blogspot.am/2008/09/announcing-android-10-sdk-release-1.html — -23T.
  6. http://android-developers.blogspot.am/2013/10/android-44-kitkat-and-updated-developer.html
  7. Get ready for the sweet taste of Android 6.0 Marshmallow — -05T. Ստուգված է հոկտեմբերի 6-ին 2015:
  8. Google releases Android 6.0.1 Factory Images for Nexus 6P/6, Nexus 5X/5, Nexus Player, Nexus 9 And Nexus 7 [2013] — -07T. Ստուգված է դեկտեմբերի 14-ին 2015:
  9. Android 7.0 Nougat: a more powerful OS, made for you — -22T. Ստուգված է հոկտեմբերի 1-ին 2016:
  10. http://www.androidpolice.com/2016/10/04/android-7-1-coming-current-nexus-devices-pixel-c-will-land-end-2016-dev-preview/
  11. «Larry Page Says Google Glass Runs On Android» (անգլերեն)։ 2013-04-18։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2013-04-28-ին։ Վերցված է 2013 թ․ ապրիլի 20 
  12. «What is Android?»։ Android Developers (անգլերեն)։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-03-01-ին։ Վերցված է 2010 թ․ մարտի 6