Ռեհան բուրավետ

Ռեհան
Ռեհան
Դասակարգում
Թագավորություն	Բույսեր (Plantae)
Կարգ	Խուլեղինջածաղկավորներ (Lamiales)
Ընտանիք	Խուլեղինջազգիներ (Lamiaceae)
Ենթաընտանիք	Կատվադաղձայիններ (Nepetoideae)
Տրիբա	Ocimeae
Ենթատրիբա	Ociminae
Ցեղ	Ռեհան (Ocimum)
Տեսակ	Ռեհան (O. basilicum)
Միջազգային անվանում
Ocimum basilicum L., 1753

Ռեհան բուրավետ (լատին․՝ Ocimum basilicum), բուրավետ կամ քաղցր բազիլ, Lamiaceae կամ դաղձազգիների ընտանիքի ազգին պատկանող խոհանոցային համեմունք և դեղաբույս։ Կոչվում է նաև մեծ բազիլ կամ Սուրբ Հովսեփի բույս։

Նկարագրություն

Արմատը ճյուղակալվում է, գտնվում է մակերևույթին։

Ցողունն ուղղաձիգ է, քառանիստ, ուժեղ ճյուղավորված, բարձրությունը՝ 50—70 սմ, լավ տերևակալված։

Տերևները՝ կարճացողուն, երկարավուն–ձվաձև, նոսրատամնավոր։ Ցողունը, տերևնեև և գավաթիկները խավոտ են։

Ծաղիկները՝ երկշուրթ, սպիտակ, գունատ–վարդագույն, երբեմն՝ մանուշակագույն։

Պտուղը կազմված է չորս մուգ ընկուզիկներից, որոնք հասունացումից հետո անջատվում են միմյանցից։ 1000 սերմի զանգվածը՝ 0,5—0,8 գրամ։

Սերմերը պահպանում են ծլարձակման ընդունակությունը չորսից մինչև հինգ տարի շարունակ։

• 
  Ռեհան կամ քաղցր բազիլ․ ծաղկող ճյուղը
• 
  Ռեհանի ծաղիկները
• 
  Ռեհանի սերմեր

Տարածվածություն

Վայրի վիճակում աճում է Իրանում, Հնդկաստանում, Չինաստանում, Հայաստանում և մի շարք այլ երկրներում։ Վայրենացած վիճակում հանդիպում է Ասիայի հարավում, Աֆրիկայում, Ամերիկայի արևադարձային գոտում, Ռուսաստանում, Միջին Ասիայում և Կովկասում։ Ըստ որոշ տեղեկությունների, իբր, հայրենիքը Աֆրիկան է.

Ռեհանը Եվրոպա են տարել Ալեքսանդր Մակեդոնացու Ասիական արշավանքներից վերադարձած հույն զինվորները։

Միայն քսաներկու դար հետո՝ XVIII դարում այդ բույսը հայտնվել է նաև Ռուսաստանում և առաջին հերթին օգտագործվել որպես դեղաբույս։

Ծանոթագրություններ

Վիքիցեղերն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ռեհան բուրավետ» հոդվածին։

Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ռեհան բուրավետ» հոդվածին։