Հրանտ Գալիկյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Վիքիպեդիայում կան հոդվածներ Գալիկյան ազգանունով այլ մարդկանց մասին:
Հրանտ Գալիկյան
Hrant Galikyan.jpg
Ծնվել էմարտի 5, 1889(1889-03-05)
ԾննդավայրՎան, Թուրքիա
Մահացել էմայիսի 18, 1938(1938-05-18) (49 տարեկանում)
Մահվան վայրԵրևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ
Ազգությունհայ
ԿրթությունՍտամբուլի համալսարան
Գիտական աստիճանպրոֆեսոր
Մասնագիտությունիրավաբան, հասարակական գործիչ և քաղաքական գործիչ
Քաղաքական կուսակցությունՍոցիալ դեմոկրատ Հնչակյան կուսակցություն

Հրանտ Ավետիսի Գալիկյան (մարտի 5, 1889(1889-03-05), Վան, Թուրքիա - մայիսի 18, 1938(1938-05-18), Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), հասարակական-քաղաքական գործիչ, իրավաբան, Հնչակյան կուսակցության անդամ, լրագրող: Պրոֆեսոր (1936): ՍԴՀԿ անդամ (1908-1922): 1915 թվականի Վանի ինքնապաշտպանությունը ղեկավարող զինվորական մարմնի անդամներից: ԵՊՀ հիմնադիրներից:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հրանտ Գալիկյանը ծնվել է 1889 թվականի մարտի 5-ին Վանում: Նախնական կրթությունն ստացել է հայրենի քաղաքում: 1908-1912 թվականներին սովորել է Կոստանդնուպոլիսի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում, որտեղ որոշ ժամանակ արևմտահայ գրող և հասարակական գործիչ Գրիգոր Զոհրապի հետ և նրա ղեկավարությամբ մասնակցել է դատական մի շարք գործերի քննության, ձեռք բերել իրավաբանական փորձ և հմտություն: Այնուհետև Վանում և Կովկասում աշխատել է որպես իրավագետխորհրդական և միաժամանակ աչքի ընկել որպես հմուտ լրագրող:

Մտնելով Վանի պաշտպանության զինվորական մարմնի մեջ (անդամներ Արամ Մանուկյան, Արմենակ Եկարյան, Գաբրիել Սեմիրջյան, Կայծակ Առաքել, Բուլղարացի Գրիգոր (Կյոզյան), Հրանտ Գալիկյան, Փանոս Թերլեմեզյան)՝ կարևոր դեր է կատարել 1915 թվականի Վանի ինքնապաշտպանության ժամանակ[1]։ 1908-1922 թվականներին Գալիկյանը եղել է հնչակյան կուսակցության անդամ: Մասնակցել է արևմտահայերի առաջին համագումարի (1917) կազմակերպմանը, ընդգրկվել ստեղծված գործադիր մարմնի կազմում։ 1919 թվականին Կ. Պոլսում խմբագրել է «Երկիր» օրաթերթը։ 1922-1938 թվականներին խորհրդային Հայաստանի արդարադատության մարմիններում վարել է տարբեր պաշտոններ, եղել արդարադատության ժողկոմատի դատական բարձրագույն վերահսկողության բաժնի վարիչ (1922-1923), գլխավոր դատարանի անդամ և նախագահի տեղակալ (1923-1925), գերագույն դատարանի քաղաքացիական վճռաբեկ կոլեգիայի նախագահ և նախագահի տեղակալ (1926-1930), այնուհետև` ՀԽՍՀ դատախազի տեղակալ` քաղաքացիական գործերի գծով: 1924 թվականին Գալիկյանը դասախոսական աշխատանքի է հրավիրվել ԵՊՀ իրավատնտեսագիտության ֆակուլտետում, այնուհետև նշանակվել է համալսարանի տնտեսական իրավունքի ամբիոնի վարիչ և վարել քաղաքացիական իրավունքի, տնտեսական իրավունքի դասընթացները: 1934-1936 թվականներին եղել է իրավագիտության ֆակուլտետի դեկան: ԵՊՀ հիմնադիրներից (1936 թվականից՝ պրոֆեսոր)։ Իրավունքի վերաբերյալ մի շարք մենագրությունների հեղինակ է[2]։

Մահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1937 թվականին Ստալինի ցուցումով Գալիկյանին ձերբակալել են և մեղադրանք առաջադրել «հակահեղափոխական, հակախորհրդային, ազգայնամոլական գործունեություն» ծավալելու համար և, որպես «ժողովրդի թշնամի», գնդակահարել 1938 թվականի մայիսի 18-ին[3]: Արդարացվել է հետմահու[4]:

Երկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Խորհրդային դատարան: Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի, Երևան, Պետհրատ , 1926[5]:
  • Կանանց աշխատանքի պաշտպանությունը, Երևան, 1930[6]:
  • Ժառանգական իրավունքի մասին, Երևան, 1931:
  • Հասարակական դատարաններ: Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի, Երևան, Պետհրատ, 1933[7]:
  • Հանրային սեփականության պահպանությունը: Գնունի Գալիկյան, Հրանտ Ավետիսի, [խմբ.], Թերզիբաշյան Վահրամ Վահանի, [խմբ.], Երևան, Կուսհրատ, 1933[8]:
  • Ամուսնություն և ընտանիքի իրավունք, Երևան, 1933[9]:
  • Հանրային-սոցիալիստական-սեփականության պաշտպանությունը: Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի, Երևան, Կուսհրատ, 1934[10]:
  • Պրոլետարական դիկտատուրան և խորհրդային դատարանը: Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի, Երևան, Դատապաշտպանների կոլեկտիվ, 1934[11]:
  • Ժողովրդական ատենակալներ: Թորոսյան Լ. [կազմ.], Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի, [խմբ.], ՀՍԽՀ արդարադատության ժողկոմատ, Երևան, Պետհրատ, 1934[12]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Genocide Museum | The Armenian Genocide Museum-institute»։ www.genocide-museum.am։ Վերցված է 2019-06-15 
  2. «Գալիկյան Հրանտ | armeniansgenocide.am»։ www.armeniansgenocide.am։ Վերցված է 2019-06-15 
  3. «AV Production - Հրանտ Գալիկյան»։ avproduction.am։ Վերցված է 2019-06-15 
  4. «ՀՐԱՆՏ ԱՎԵՏԻՍԻ ԳԱԼԻԿՅԱՆ»։ www.ysu.am։ Վերցված է 2019-06-15 
  5. Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի (1926)։ Խորհրդային դատարան։ Իրավաբանական սերիա։ Յերեվան: Պետհրատ 
  6. Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի (1930)։ Կանանց աշխատանքի պաշտպանությունը։ Բանվորական գրադարան։ Յերեվան: Պետհրատ 
  7. Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի (1933)։ Հասարակական դատարաններ։ Յերևան: Պետհրատ 
  8. Գնունի Խ (1933)։ Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի, Թերզիբաշյան Վահրամ Վահանի, eds.։ Հանրային սեփականության պահպանությունը։ Յերևան: Կուսհրատ 
  9. Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի (1933)։ Ամուսնության յև ընտանիքի իրավունք։ Երևան: Կուսհրատ 
  10. Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի (1934)։ Հանրային - սոցիալիստական - սեփականության պաշտպանությունը։ Յերևան: Կուսհրատ 
  11. Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի (1934)։ Պրոլետարական դիկտատուրան յեվ խորհրդային դատարանը։ Յերեվան: Դատապաշտպանների կոլեկտիվ 
  12. Թորոսյան Լ, Գալիկյան Հրանտ Ավետիսի, ՀՍԽՀ արդարադատության ժողկոմատ, eds. (1934)։ Ժողովրդական ատենակալներ։ Յերեվան: Պետհրատ 
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է «Հայկական հարց» հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png