Խուան Մելենդես Վալդես

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Խուան Մելենդես Վալդես
իսպ.՝ Juan Meléndez Valdés
Juan Meléndez Valdés (1797).jpg
Ծնվել է մարտի 11, 1754(1754-03-11)[1][2][3][4]
Ծննդավայր Ribera del Fresno, Բադախոս, Էստրեմադուրա, Իսպանիա
Վախճանվել է մայիսի 24, 1817(1817-05-24)[1][2][3][4] (63 տարեկանում)
Վախճանի վայր Մոնպելիե
Գրական անուն Batilo
Մասնագիտություն բանաստեղծ և գրող
Լեզու իսպաներեն[1]
Քաղաքացիություն Իսպանիա
Կրթություն Սալամանկայի համալսարան
Ժանրեր պոեզիա
Անդամակցություն Իսպանիայի արքայական ակադեմիա
Աշխատավայր Սալամանկայի համալսարան
Firma de Juan Meléndez Valdés.svg
Juan Meléndez Valdés Վիքիպահեստում

Խուան Մելենդես Վալդես (իսպ.՝ Juan Meléndez Valdés, մարտի 11, 1754(1754-03-11)[1][2][3][4], Ribera del Fresno, Բադախոս, Էստրեմադուրա, Իսպանիա - մայիսի 24, 1817(1817-05-24)[1][2][3][4], Մոնպելիե), իսպանացի գրականագետ, բանաստեղծ, Սալամանկայի բանաստեղծական դպրոցի հիմնադիր: Հայտնի է եղել նաև «Բատիլո» («Batilo») կեղծանվամբ: Եղել է Իսպաներեն լեզվի թագավորական ակադեմիայի անդամ:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Խուան Մելենդես Վալդեսին նվիրված հուշարձան, որը գտռնվում է Բադախոս նահանգի Ռիբերա դել Ֆրենսո քաղաքում

Խուան Մելենդես Վալդեսը ծնվել է 1754 թվականի մարտի 11-ին Բադախոս նահանգում գտնվող Ռիբերա դել Ֆրենսո բնակավայրում[5](ռուս.): Սովորել է սկզբում Մադրիդի համալսարանում, այնուհետև Սալամանկայի համալսարանում, որտեղ վերջին հաշվով դարձել է դասախոս:

Որոշակի ժամանակահատված աշխատել է որպես դատավոր Սարագոսայում, Վալյադոլիդում, ինչպես նաև մայրաքաղաք Մադրիդում[6]:

1800 թվականին Խուան Մելենդես Վալդեսը խառնակչության համար արտաքսվել է Մեդինա և Սամորա:

Պիրենեյան պատերազմների ժամանակ Խուան Մելենդես Վալդեսը հանդես է եկել իշխանությունների հետ համագործակցության օգտին, որը հայտարարվել էր Նապոլեոնի կողմից: Այդպիսով նա դառնում է այն մարդկանցից մեկը, ում Բոնապարտը տալիս է «ֆրանսիականացված» մականունը[7]:

Օկուպացիոն իշխանությունների անկումից հետո Խուան Մելենդես Վալդեսը ստիպված էր լքել երկիրը: Արտագաղթելուց կարճ ժամանակ անց՝ 1817 թվականի մայիսի 24-ին նա մահանում է Մոնպելիեում[5]: Գրեթե շուրջ կես դար անց բանաստեղծի աճյունը տեղափոխվում է Մադրիդ քաղաքի պանթեոն:

19-րդ դարի վերջերին և 20--րդ դարի սկզբներին Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան-հանրագիտարանում Խուան Մելենդես Վալդեսի ստեղծագործական գործունեության մասին տրվել է հետևյալ գնահատականը. - «Նրա բանաստեղծությունները («Poesias», 1785 թվական) տարբերվում են և՛ նրբությամբ, և՛ հզորությամբ: Նա փորձւմ էր իսպանական գրականությանը հաղորդել վերջինի համար ոչ ռազմականացված բնութագիր: Նրա ամենամեծ որակներն են հետևողականությունը, անկեղծությունը, զբացմունքը և կենդանի երևակայությունը»[8]:

Խուան Մելենդես Վալդեսը մեծ ազդեցություն է ունեցել Խոսե Իգլեսիաս դե լաս Կասայի գրական գործունեույթան վրա[9]:

В родном городе поэта ему был установлен памятник.

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 SNAC — 2010.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Encyclopædia Britannica
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Spanish Biographical DictionaryReal Academia de la Historia.
  5. 5,0 5,1 Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.
  6. Энциклопедия Кругосвет(ռուս.)
  7. Demerson G., Don Juan Meléndez Valdés. Une vie espagnole sous ie signe de la France (1754—1817), P., 1961.
  8. «Мелендес-Вальдес, Хуан»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ։ 1890–1907 
  9. «Иглезиас-де-лас-Казас, Хосе»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ։ 1890–1907 

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Astorgano Abajo, Antonio. Juan Meléndez Valdés, humanista. Estudio sobre la Cátedra de Salamanca. Publicaciones de la Diptutación de Badajoz. (pdf)
  • Astorgano Abajo, Antonio. Biografía de D. Juan Meléndez Valdés. Diputación Provincial. Badajoz, 1996.
  • Colford, W.E. Juan Meléndez Valdés. Nueva York, 1942.
  • Demerson, Georges. Don Juan Meléndez Valdés y su tiempo, 1754-1817. Editorial Taurus. Madrid, 1971.
  • Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.
  • Литературный энциклопедический словарь. - М.: Советская энциклопедия. Под редакцией В. М. Кожевникова, П. А. Николаева. 1987.
  • Melendez Valdés, Juan // «Энциклопедия Британника»; 1911 год (անգլ.).

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]