Լուիս Բարագան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Լուիս Բարագան
Barraganmof234.jpg
Ի ծնե իսպ.՝ Luis Ramiro Barragán Morfín
Ծնվել է մարտի 9, 1902({{padleft:1902|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:9|2|0}})[1][2][3]
Ծննդավայր Գվադալախարա, Խալիսկո, Մեքսիկա
Մահացել է նոյեմբերի 22, 1988({{padleft:1988|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:22|2|0}})[1][2][3] (86 տարեկանում)
Վախճանի վայր Մեխիկո, Մեքսիկա
Ուշագրավ աշխատանքներ Luis Barragán House and Studio
Պարգևներ
Luis Barragán Վիքիպահեստում

Լուիս Բարագան (Luis Barragán, մարտի 9, 1902({{padleft:1902|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:9|2|0}})[1][2][3], Գվադալախարա, Խալիսկո, Մեքսիկա - նոյեմբերի 22, 1988({{padleft:1988|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:22|2|0}})[1][2][3], Մեխիկո, Մեքսիկա), 20-րդ դարի մեքսիկացի ամենանաազդեցիկ ճարտարապետը: Սկզբնական շրջանում հարել է Լե Կորբյուզիեի ինտերնացիոնալ ոճին (նրան համարում էր իր ուսուցիչը), սակայն ավելի ուշ անցել է հարթ ձևերով բնորոշ մինիմալիզմին` պահպանելով ազգային ավանդույթները: Օգտագործել է վառ գույներ, մեքսիկական ավանդական նյութեր, առատ ջուր և շատրվաններ, բնական կանաչ: Ճարտարապետն իր ոճն անվանում էր «զգայական ճարտարապետություն»: Մեխիկոյի իր առանձնատունը (1947) Համաշխարհային ժառանգության հուշարձան է: Երկրորդ ճարտարապետն է, որ ստացել է Պրիցկերի ճարտարապետական մրցանակ:

Կյանքը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բարագանը ծնվել է Խալիսկո նահանգի Գվադալախարա քաղաքում: 1923 թվականին ավարտել է Գվադալախարայի ինժեներական դպրոցը: Շատ է ճանապարհորդել, եղել է Իսպանիայում և Ֆրանսիայում: Ֆրանսիայում ծանոթացել է գրող, դիզայներ և նկարիչ Ֆերդինանդ Բաքի գործերին, որոնցից մեջբերումներ է արել ողջ կյանքի ընթացքում[4]: Երկար ժամանակ Նյու Յորքում ապրելուց հետո 1931 թվականին նա կրկին մեկնել է Ֆրանսիա` այնտեղ ծանոթանալով մեքսիկացի բնանկարիչ Օրոսկոյի, ճարտարապետական ամսագրի խմբագիր Ֆրեդերիկ Կեյզլերի հետ: Ֆրանսիայում Բարագանը հանդիպել է Լե Կորբյուզիեին, այցելել Ֆերդինանդ Բաքի հիմնած այգիներ:

Գվադալախարայում նրա նախագծով կառուցվել են տասնյակ առանձնատներ: Այդ տներն իրար մոտ են` մեկը մյուսից մի քանի րոպե քայլելու հեռավորությամբ:

1945 թվականին Լուիս Բարագանն սկսում է աշխատել Մեխիկոյում բնակելի համալիրի նախագծի շուրջ: 1947 թվականին նա կառուցում է սեփական առանձնատուն և ստուդիա: 1957 թվականին նրա նախագծով կառուցվում են Torres de Satélite ինքնատիպ 7 շենքերը, որոնք աչքի են ընկնում իրենց բարակ, երկար ձևերով: Այս նախագծի համար Բարագան 1957 թվականին ստացել է Պրիցկերի ճարտարապետական մրցանակ: 1964 թվականին ճարտարապետ Խուան Մադալենոյի հետ նախագծել է Լոմաս Վերդես բնակելի թաղամասը: Նույն թվականին նա Մեխիկոյում իրականացնրել է իր ամենահայտնի գործերից մեկը` San Cristóbal Estates նախագիծը:

Բարագանի իրականացրած նախագծերը հիմնականում գտնվում են Մեխիկոյում:

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լուիս Բարագանի տուն-ստուդիան[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բարագանը իր ստուդիան է հիմնել Մեխիկոյում: Ներկայումս այն թանգարան է, սակայն էքսկուրսիաներ կազմակերպվում են միայն նախօրոք ներկայացված հայտերով: Տուն-ստուդիան կառուցվել է 1948 թվականին: Այնտեղ է ճարտարապետն ապրել իր ողջ կյանքում: Տունը լավագույնս ներկայացնում է Բարագանի ճարտարապետական ոճի էությունը: 2004 թվականին տուն-ստուդիան Համաշխարհային ժառանգության հուշարձան է հռչակվել[5]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 SNAC
  4. Tim Street-Porter, Casa Mexicana Stewart, Tabori & Chang (1989) ISBN 1-55670-097-0
  5. "Casa Luis Barragán website". www.casaluisbarragan.org. Retrieved 2015

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]