Ապստամբություն Բահրեյնում

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ապստամբություն Բահրեյնում
BahrainUprising.png
Ցույցեր Մարգատյա հրապարակում, մարտի 13-ի բախումներ, նահատակների հավատարիմների երթ, մարտի 13-ի բախումներ, Բահրեյնի բանակը շրջափակում է գյուղի մուտքը
Երկիր Բահրեյն Բահրեյն
Ամսաթիվ 2011 թվականի փետրվարի 14- մինչև հիմա
Պատճառ գործազրկություն, կրոնական իրավունքների խախտում (սունիներ, շիաներ)
Հիմնական նպատակ վարչապետ՝ Խալիֆա իբն Սալման Ալ Խալիֆիի հրաժարական, միապետության տապալում, գործազրկության հարցի լուծում
Արդյունք շարունակվում է
Կազմակերպիչ Բահրեյն բահրեյնական ընդդիմություն, շիական երիտասարդություն
Կողմեր
Զոհեր 84
Վիրավորներ գրեթե 5400
Ձերբակալվածներ հազարավորներ


Ապստամբություն Բահրեյնում, մասշտաբային ցույցեր Բահրեյնում, որոնք սկսվել է 2011 թվականի փետրվարից: Համարվում է Արաբական գարնան խռովություններից: Ցույցերը հիմնականում ուղղված էին հասնելու քաղաքական ավելի մեծ ազատության ու մարդու իրավունքների հարգանքին[3]:

Նկարագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ցույցերը փոփոխությունների պահանջով սկսվեցին փետրվարի 14-ին, ցուցարարները գրավեցին Մանամայի կենտրոնում գտնվող՝ Մարգարտե հրապարակը, ավելի ուշ այն անվանելով Թահրիր հրապարակ (Ազատագրում), Կահիրեում գտնվող հրապարակի նմանությամբ. մայրաքաղաք մուտք գործեց բանակը:

Ժամանակագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կարլոս Լատուֆֆայի ծաղրանկարը՝ «No Bahrain dictatorship equals No ԱՄՆ ՌԾՈՒ-ի հինգերորդ նավատորմը in the Gulf»
  • Փետրվարի 14 (երկուշաբթի)՝ զոհվեց ցուցարար[4]:
  • Փետրվարի 15 (երեքշաբթի)՝ երկուշաբթի օրը սպանված ցուցարարի հուղարկավորության ժամանակ զոհվեց ևս մեկ մարդ[4]:
  • Փետրվարի 16 (չորեքշաբթի)՝ հազարավոր բահրեյնցիներ հավաքվեցին Մարգատե հրապարակում, որն անվանեցին Ազատագրման հրապարակ (Թահրիր): Մարդիկ այստեղ ստեղծեցին վրանային քաղաք[5]:
  • Փետրվարի 17 (հինգշաբթի)՝ ոստիկանության կողմից Մանամայի կենտրոնական հրապարակը ցուցարարներից մաքրելու նպատակով, հատուկ գործողության արդյունքում զոհվեց ամենաքիչը վեց մարդ, շատերը վնասվածք ստացան[6]:
  • փետրվարի 18 (ուրբաթ)՝ ցուցարարները հավաքվեցին կենտրոնական հրապարակում և գնդակոծվեցին ոստիկանության կողմից, 60 հոգի վիրավորվեց[7]: Թագավորը հանձնարարեց ժառանգ-արքայազնին երկխոսության մեջ մտնել ընդդիմության հետ, բոլոր հարցերի դեպքում[8]:
  • Փետրվարի 19 (շաբաթ)՝ ընդդիմությունը հերքեց արքայազնի ներկայությունը կարգավորման գործընթացում: Մանամայի կենտրոնում՝ Մարգարտե հրապարակում, այն բանից հետո, երբ իշխանությունները հրահանգ տվեցին բանակին լքել տարածքը, ցուցարարները նորից տեղադրեցին վրաններ[9]:
  • Մարտի 14՝ 1000 զինծառայողներ Սաուդյան Արաբիայից և 500 ոստիկան ԱՄԷ-ից ժամանեցին Բահրեյն՝ Ֆահդա արքայի կամուրջի մոտ[10], ընդդիմությունը գնահատեց դա, որպես ինտերվացիա երկիր:
  • Մարտի 15՝ մտցվեց արտակարգ դրություն 3 ամիս ժամանակով[11], սպանվեց Սաուդյան Արաբիայի զինվոր[12][13], ավելի վաղ ժամանել էին 1000 սաուդական զորք Բահրեյնի իշխանությունների հրավերով: ԱՄՆ-ն ինտերվացիա չի համարում արտասահմանյան զորքերի ժամանումը երկիր[14]: Ցուցարարների ու իրավապահ մարմինների միջև տեղի ունեցած բախման արդյունքում զոհվեց երեք մարդ, գրեթե երկու հարյուրը վիրավորվեցին[15]:
  • Մարտի 16՝ Մանամայի գլխավոր հրապարակ ներխուժեցին զորքերը[16]: Հակակառավարական ցույցի ցրման ժամանակ զոհվեց 5 մարդ, հարյուրավորները վիրավորվեցին[17]:
  • Մարտի 17՝ ձերբակալվեցին ընդդիմության վեց ղեկավար[18]: Ութ ընդդիմադիր ակտիվիստներ դատապարտվեցին ցմահ ազատազրկման Բահրեյնում պետական հեղաշրջում նախապատրաստելու համար, ևս 13 մարդ դատապարտվեցին ըստ նույն հոդվածի 2-ից մինչև 15 տարի ժամկետով[19]: Հենց այդ օրը պաշտոնական տվյալներով բախումների արդյունքում զոհվել է երեք ցուցարար ու չորս զինվոր[13]:

Լարվածության շարունակությունը 2012 թվականին[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2012 թվականի հունիսի 8-ին շիական ցույցի ցրման ժամանակ կառավարական ուժերը օգտագործեցին ձայնային նռնակներ ու արցունքաբեր գազ[20]:

Լարվածության շարունակությունը 2016 թվականին[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2016 թվականի հունվարի 2-ին Սաուդյան Արաբիայում հայտնի շիա աստվածաբան՝ Նիմր ան-Նիմրին մահապատժի ենթարկելուց հետո երկրում վերսկսվեցին ցույցերը: Երկրի արևմուտքում՝ Աբու Սայբա գյուղում շիական ցույցերի ժամանակ կոչ արվեց անցկացնել զանգվածային ցույցեր: Ոստիկանությունը ցուցարարների դեմ օգտագործեց արցունքաբեր գազ[21][22][23]:

Միջազգային արձագանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Պարսից ծոցի երկրների (6 երկիր) արտգործ նախարարները փետրվարի 18-ին արտակարգ հանդիպման ժամանակ աջակցեցին Բահրեյնի իշխանություններին[24]:
  • ԱՄՆ-ի նախագահ Բարակ Օբաման դատապարտեց արյունահեղությունը Բահրեյնում ու զսպվածություն կոչ արեց ցուցարարներին:
  • Մեծ Բրիտանիան հրաժարվեց Լիբիային ու Բահրեյնին զենքի ու ոստիկանական հանդերձանքի մատակարարումից[25]:
  • Չեղարկվեց «Ֆորմուլա 1-ի» Բահրեյնի Գրան պրին, որը պետք է կայանար 2011 թվականի մարտի 13-ին[26]:

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Войска Саудовской Аравии победили в Бахрейне»։ НВО։ Վերցված է 2017-06-25 
  2. «Армия Саудовской Аравии перешла границу Бахрейна»։ РОСБАЛТ։ Վերցված է 2017-06-25 
  3. «Bahrain activists in 'Day of Rage'»։ aljazeera։ 14 февраля 2011 года 
  4. 4,0 4,1 В Бахрейне в результате столкновений погиб демонстрант
  5. Волнения в Бахрейне набирают силу
  6. Al Jazeera Transparency
  7. Lenta.ru: Король Бахрейна отправил наследника на переговоры с оппозицией
  8. Демонстранты в Джибути потребовали отставки президента
  9. Демонстранты возвращаются на Жемчужную площадь
  10. Lenta.ru: Ближний Восток: В Бахрейн отправили 500 полицейских из ОАЭ
  11. Lenta.ru: Ближний Восток: В Бахрейне ввели режим чрезвычайного положения
  12. Lenta.ru: Ближний Восток: В Бахрейне убили саудовского солдата
  13. 13,0 13,1 ЕС: Ситуация в Бахрейне опаснее войны в Ливии | Происшествия | РБК-Украина
  14. Америка не считает интервенцией ввод в Бахрейн иностранных войск
  15. Lenta.ru: Ближний Восток: В Бахрейне возобновились беспорядки
  16. На главную площадь Бахрейна ввели войска
  17. Вести. Ru: При разгоне демонстрации в Бахрейне погибли 5 человек
  18. Lenta.ru: Ближний Восток: В Бахрейне арестовали лидеров оппозиции
  19. Lenta.ru: Ближний Восток: Лидерам восстания в Бахрейне дали пожизненные сроки
  20. В Бахрейне газом и шумовыми гранатами разгоняют демонстрации — Известия
  21. «В Бахрейне начались протесты после казни проповедника в Саудовской Аравии»։ РБК։ Վերցված է 2016-01-02 
  22. «В Бахрейне начались протесты после казни ан-Нимра в Саудовской Аравии»։ РИА Новости։ Վերցված է 2016-01-02 
  23. «В Иране и Бахрейне начались протесты после казни богослова в Саудовской Аравии»։ www.dp.ru։ Վերցված է 2016-01-02 
  24. Министры арабских стран встали на сторону властей Бахрейна
  25. Великобритания отказалась от поставок оружия в Ливию и Бахрейн
  26. Гран При Бахрейна отменён

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]