Էֆիմերտե

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Էֆիմերտեյի 1798 թվականի Կալկուտայում տպագրված առաջին էջը

Էֆիմերտեն (հուն.՝ ἐφημερίς «օրագիր», «առօրյա դեպք»), նաև՝ Էֆիմէրտէ, Էֆիմերտէյ, կամ Եփրեմվերդին

Բովանդակություն

Էփիմերտե՝ օրագիր [խմբագրել]

Հնում պետական, քաղաքական ու ռազմական գործիչների օրագրերը: Եգիպտոսում և Հին Հունաստանում Էփիմերտեներում նշում էին ամենօրյա տեղեկություններ, հաշվետվություններ: Հայտնի են Ալեքսանդր Մակեդոնացու Էփրիմերտեները:

Էփրիմերտե՝ Աստղագուշակության գիրք [խմբագրել]

Աստղագիտական հատուկ տվյալներ պարունակող աղյուսակներ և հին օրացույցներ:

Հետագա զարգացումները [խմբագրել]

Հետագայում Էփրիմերտեներում մեծ տեղ են հատկացվել գուշակումներին, երազահանությանը, գրբացությանը, ժողովրդական բժշկությանը, փիլիսոփայական դատողություններին: Առաջին աստղագիտական Էփրիմերտեն, կազմված 30 տարվա համար, լույս է տեսել 1476թ., Նյուրնբերգում: Հետագայում հրատարակվել են Էփրիմերտեներ 100 տարվա համար:

Հայկական Էփրիմերտեները [խմբագրել]

Հայերեն առաջին Էփրիմերտեն լույս է տեսել 1748-ին Վենետիկում: Հայերեն Էփրիմերտեներում շարադրվել են նաև հռոմեական և հայկական տոմարների աղերսները: Էփրիմերտեն հայտնի է նաև "Եփրեմվերդի" սխալ անվամբ, ժողովրդական ստուգաբանությամբ՝ իբրև կոնկրետ անձնավորության մարգարեություն:

Աղբյուրներ [խմբագրել]

  • Սաֆարյան, Սարգիս (1798)։ Էֆիմէրտէ։ Կալկաթայ: Տպարանի Տր. Յովսէփայ Ստափփանուէան։ 
  • (2008) Րաֆֆի օրացոյց։ 
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը հիմնված է Հայկական սովետական հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են՝ Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png