Օտտո Վեյնինգեր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox auteur.png
Օտտո Վեյնինգեր
Otto Weininger
OttoWeiningerspring1903.jpg
Ծնվել է ապրիլի 3, 1880({{padleft:1880|4|0}}-{{padleft:4|2|0}}-{{padleft:3|2|0}})[1][2] Վիեննա, Ավստրո-Հունգարիա
Մահացել է հոկտեմբերի 4, 1903({{padleft:1903|4|0}}-{{padleft:10|2|0}}-{{padleft:4|2|0}})[1][2] (23 տարեկանում) Վիեննա, Ավստրո-Հունգարիա[3]
ինքնասպանություն
Գերեզման Matzleinsdorf Protestant Cemetery
Քաղաքացիություն Flag of Austria.svg Ավստրիա
Դավանանք լյութերականություն
Մասնագիտություն փիլիսոփա, գրող և հոգեբան
Գործունեության ոլորտ փիլիսոփայություն
Ալմա մատեր Վիեննայի համալսարան
Գիտական աստիճան դոկտորի աստիճան
Տիրապետում է լեզուներին գերմաներեն[1]
Ազդվել է Հենրիկ Իբսեն
Otto Weininger Վիքիպահեստում

Օտտո Վեյնինգեր (գերմ.՝ Otto Weininger, 1880 թվականի ապրիլի 3, Վիեննա1903 թվականի հոկտեմբերի 4, նույն վայրում), ավստրիացի փիլիսոփա և հոգեբան։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է հրեական հարուստ ընտանիքում։ 1898 թվականին ընդունվել է Վիեննայի համալսարանի փիլիսոփայության ֆակուլտետը, որը գերազանց ավարտել է՝ պաշտպանելով դոկտորական դիսերտացիան բիսեքսուալություն թեմայով։ Դիսերտացիան պաշտպանելուց հետո դարձել է բողոքական։

Մահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

հետմահու նկար

Օտտո Վեյնինգերը ցուցադրաբար ինքնասպան է եղել հյուրանոցի այն համարում, որտեղ մահացել է Լյուդվիգ վան Բեթհովենը։ Նրա ինքնասպանության հնարավոր պատճառ է համարվում «նրա կողմից քարոզվող ճգնավորության և ցանկասիրության միջև կոնֆլիկտը»[4]։ Մյուս կողմից, Վեյնինգերի ինքնասպանությունը երբեմն դասվում է «մշակութային թերարժեքության բարդույթի պատճառով առաջացող ինքնասպանությունների» թվին[5]։

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վեյնինգերի հիմնական աշխատությունը «Սեռ և բնավորություն. Սկզբունքային հետազոտություն» գիրքն է (1902), թեև եղել են նաև աշխատություններ, որոնք տպագրվել են նրա մահվանից հետո՝ «Վերջին իրերի մասին» (1904, հրատարակել է ընկերը՝ Մորից Ռապպապորտը), «Սեր և կին» (1917)։ Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Արթուր Հերբերը հրատարակեց նաև Վեյնինգերի նոթերն ու նամակները։

«Սեռ և բնավորություն. Սկզբունքային հետազոտություն» (1902)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գիրքը գրվել է բնափիլիսոփայության դիրքերից և համարվում է «տղամարդկային» և «կանացի» սկզբի հետազոտություն։ Ըստ հեղինակի՝ առաջիններին բնորոշ է գիտակցության, ստեղծագործելու և ճգնավորության բարձր մակարդակ։ Երկրորդները համարվում են գիտակցության պարզունակ մոդելի, անարդյունավետության և զգայունության կրողներ։ «Կանացի» սկիզբը բացի կանանցից բնորոշ է նաև տղամարդկանց՝ հրեաներին և սևամորթներին։ «Հրեականության մասին» գլխում Վեյնինգերը հակադրել է «կանացի» (այսինքն՝ անբարոյական) հրեականությունը «տղամարդկային» քրիստոնեությանը, որը հետագայում հիմք հանդիսացավ ավստրիացի հրեատյաց անձանց շրջանում հրեատեցության քարոզչության համար[4]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 SNAC
  3. German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #118766309 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  4. 4,0 4,1 Герман Свобода. Смерть Вейнингера. — 1912 (ռուս.)
  5. Григорий Чхартишвили. Писатель и самоубийство. — М: Захаров, 2008 (ռուս.)

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]