Տիչինո (գետ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Տիչինո (այլ կիրառումներ)
Տիչինո
Pavia Ponte Coperto.JPG
Ticino-Po.png
Բնութագիր
Երկարություն 248 կիլոմետր
Ավազանի մակերես 7228 կմ²
Ջրահոսք
Ակունք Սեն Գոթարդ
 · Գետաբերանի տեղակայում Պո և Լագո Մաջորե
 · Կոորդինատներ
Տեղակայում
Հոսող հոսքեր Brenno, Moesa, Maggia և Toce
Ջրի մարմիններ Լագո Մաջորե
Երկիր Շվեյցարիա Շվեյցարիա, Իտալիա Իտալիա
Երկրամաս Տիչինո
Ջրահավաք Po basin

Տիչինո (գերմ.՝ Tessin, լատ.՝ Ticinus, իտալ.՝ Ticino), գետ Շվեյցարիայում և Իտալիայում՝ Պո գետի ձախ վտակը։ Անվանումն ստացել է շվեյցարական Տիչինո կանտոնի անունից:

Ընթացք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գետն սկզիբ է առնում Շվեյցարիայի Բեդրետտո հովտից՝ Վալե և Տիչինո կանտոնների սահմանագծին, անցնում է Ալպյան սառցադաշտով, նախքան Իտալիա հասնելը հոսում է Լագո Մաջորեով: Պո գետ է թափվում Պավիայից մի քանի կիլոմետր հեռավորության վրա: Գետն ունի մոտ 248 կմ երկարություն: Գետի ավազանի ամենաբարձր կետը Գրենցգիֆել գագաթն է (Մոնտե Ռոզայի ենթագագաթներից) 4,618 բարձրության վրա, որի ստորոտով հոսում է Անցա գետը՝ Տիչինոյի աջ վտակը:

Շվեյցարական հատվածում հիդրոէներգետիկայի ստեղծման նպատակով գետի վրա ամբարտակ է կառուցված, իսկ իտալական հատվածում գետն օգտագործվում է ոռոգման նպատակով:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գալլերի լեգենդար առաջնորդ Բելովեսուսը մ.թ.ա. 600 թվականին այստեղ պարտության է մատնել Էտրուսկներին: Տիչինո գետի հովտում է տեղի ունեցել Տիցինյան ճակատամարտը, Հաննիբալի կարթագենյան ուժերի և Պուբիլիուս Կոռնելիուս Սցիպիոնի հռոմեական ենթակաների միջև մ. թ. ա. 218 թվականի առաջին ճակատամարտը: Ուշ միջնադարում և վաղ նորագույն շրջանում Տիչինո գետը եղել է Միլանի դքսության տարածքում, չնայած Բելինցոնայի մոտ գտնվող նրա վերին հատվածը (1500) և Լագո Մաջորեի ափերը (1513) իտալական պատերազմների ժամանակ արշավների արդյունքում գտնվել են շվեյցարական ենթակայության ներքո:

Գետի մի հատվածը Միլանի Մալպենսա օդանավակայանից հարավ

Քաղաքներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գետը Սեստո Կալենդե քաղաքում

Շվեյցարիայում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Իտալիայում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Reynolds, Kev (1992). "Val Bedretto". Walking in Ticino, Switzerland: A Walking Guide (illustrated ed.). Milnthorpe: Cicerone Press Limited. pp. 32–43. ISBN 1852840986, ISBN 978-1-85284-098-3.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]