Վալենտինա Լիսիտցա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Վալենտինա Լիսիտցա
Valentina Lisitsa 0421 1200x800.JPG
Ծնվել էդեկտեմբերի 11, 1973(1973-12-11) (45 տարեկան)
Կիև, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ[1]
ԵրկիրFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Flag of the United States.svg ԱՄՆ
Ժանրերդասական երաժշտություն
Մասնագիտությունդաշնակահարուհի
Գործիքներդաշնամուր
ԿրթությունՉայկովսկու անվան Ուկրաինայի ազգային երաժշտական ակադեմիա
Կայքvalentinalisitsa.com
Valentina Lisitsa Վիքիպահեստում

Վալենտինա Եվգենևնա Լիսիտցա (ռուս.՝ Валентина Евгеньевна Лисица) (դեկտեմբերի 11, 1973 Կիև, Ուկրաինա)՝ ամերիկացի ծագմամբ ռուս դաշնակահար։ Յութուբյան իր էջում ունի 160 միլիոնից ավելի դիտում։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վալենտինա Լիսիտցան ծնվել է 1973 թվականի դեկտեմբերի 11-ին Կիևում։ Իրինա Իգորևնայի և Եվգենի Սերգեևիչի ընտանիքում։ Դաշնամուր սկսել է նվագել 3 տարեկանից , որպեսզի մեկ տարի անց տեղի ունենա առաջին սոլո [2]համերգը։ Չնայած նրա վաղ երաժշտական ունակություններին , նրա մանկության երազանքն էր դառնալ պրոֆեսիոնալ շախմատիստ։ Մանուկ հասակից Լիսիտցան հաճախել է Կիևի Լիսենկոյի անվան հատուկ միջնակարգ երաժշտական դպրոցը, հետագայում ապագա ամուսնու՝ Ալեքսեյ Կուզնեցովի հետ , սովորել է Ուկրաինայի վաստակավոր արտիստուհի և դաշնակահարուհի Լյուդմիլա Ցվերկոյի մոտ` Կիևի կոնսերվատորիայում[3]։ 1991 թվականին ամուսնու հետ միասին հեղինակավոր միջազգային մրցույթում , երաժշտական դուետով, նվաճեցին առաջին «Dranoff International Two Piano Competition» մրցանակը: Նրանք տեղափոխվեցին ԱՄՆ , շարունակելու իրենց դաշնակահարի կարիերան։ 1995 թվականին ելուլթ են ունեցել նյույորքյան Լինկոլն կենտրոնում «Mostly Mozart Festival» մրցույթում, դիրիժոր Ջերարդ Շվարցի ղեկավարությամբ: Ժամանակի ընթացքում Լիսիտցայի կարիերան կանգ է առնում , հատկապես իր մենեջերի մահից հետո: 2007 թվականին նա թողարկել է իր առաջին տեսահոլովակը «Յութուբ» տեսանախագծային կայքում, որտեղ նա նվագում է Ռախմանինովի էտյուդը: Դրանից հետո ձայնագրում է Շոպենի էտյուդների շարքը, որը DVD ձայնասկավառակով թողարկվել է 2004 թվականին: Այն Amazon ինտերնետային խանութում ամենամեծն է իր վաճառքի թվով: 2012 թվականին նա պայմանագիր է կնքում ձայնագրող Decca ձայնագրման լեյբլ ընկերության հետ:

Անձնական կյանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ամուսնացել է դաշնակահար Ալեքսեյ Կուզնեցովի հետ , որը եղել է Լիսիտցայի զուգընկերը երաժշտական մի շարք դուետներում: Նրանք ունեն որդի՝ Բենջամինը, որի հետ միասին ապրում են Հյուսիսային Կարոլինայում (ԱՄՆ): Ազատ ժամանակ Լիսիտցան սիրում է պատրաստել իտալական ճաշատեսակներ, վերանորոգել իր առանձնատունը և աշխատել այգում:

Կարիերա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վալենտինա Լիսիտցան և Հիլարի Հանը, մարտի 3, 2009

Անսպասելի հաջողություններից հետո Լիսիտցան շարունակել է իր համերգային կարիերան: 2008-2009 թվականներին նա հանդես է եկել ավելի քան 80 hամերգներով, որոնցից հայտնի դարձան Սան-Պաուլոյի և Նոր Զելանդիայի սիմֆոնիկ նվագախմբում, Վարշավայի ֆիլհարմոնիկ նվագախմբում և Փարիզի կամերային նվագախմբում տեղի ունեցած ելույթները: Կատարել է մի քանի կամերային դուետ ամերիկացի թավջութակահար Լին Հարրելլի, ջութակահար Ջիմմի Լինի, ալտահար Ռոբերտո Դիասի, բրիտանացի ջութակահար Իդա Հենդելի հետ[4][5]: Ամենակարևոր համագործակցութունը, ըստ դաշնակահարի եղել է ամերիկացի ջութակահար Հիլարի Հանի հետ ունեցած դուետը: 2010 թվականին նվագել է Ռոտերդամի ֆիլհարմոնիկ նվագախմբում, իսկ 2011 թ.-ին՝ Բրազիլիայի սիմֆոնիկ նվագախմբում: Լիսիտցայի ելույթները հանրությանն առավել հայտի դարձան Քարնեգի Հոլ և Էվերի Ֆիշեր Հոլ (Նյու Յորք, ԱՄՆ), Կոնսերտգեբաուն (Ամստերդամ, Նիդեռլանդներ) և Վիեննայի Մեծ («Wiener Musikverein») համերգասրահներում տեղի ունեցած ելույթների շնորհիվ: Դաշնակահարի համերգային ծրագրում ներառվել են Բեթհովենի, Ռախմանինովի, Շոստակովիչի, Գրիգի, Լիստի և ուրիշների ստեղծագործությունները:

2015 թվականի հունիսի 22-ին նա ելույթ է ունեցել Դոնեցկում, նվիրված Հայրենական Մեծ պատերազմի տարելիցին (կատարել է Ռախմանինովի, Չայկովսկու, Շոստակովիչի ստեղծագործությունները): Հեռուստաալիքներից մեկում տված հարցազրույցում նա կոչ է արել ուկրաինացիներին մասնակցել ահաբեկչական գործողությունների կանխարգելման միջոցառումներին: Իսկ Ուկրաինայի քաղաքական իրավիճակը նա անվանել է «վերադարձ ֆաշիզմին»։ Երկրորդ այցելությունը տեղի է ունեցել Դոնեցկում, 2016 թվականի գարնանը: Լիսիտցան մասնակցել է «Պրոկոֆևյան գարուն» փառատոնին և մի շարք համերգներ է ունեցել Դոնեցկի մարզի մի քանի ռմբակոծված քաղաքներում՝ Դեբալցևոյում և Գորլովկայում: Դաշնակահարի երրորդ այցելությունը տեղի է ունեցել դարձյալ Դոնեցկում, 2017 թվականի սեպտեմբերին, կապված Մեծ Հայրենական պատերազմում Դոնբասի ազատագրման օրվան նվիրված տոնակատարությանը: Համերգը կայացել է բաց երկնքի տակ, սիմֆոնիկ նվագախմբի ուղեկցությամբ և ինչպես նաև 2 սոլո համերգ Դոնեցկի ֆիլհարմոնիայի մասնակցությամբ:

Սկավառակագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ալբոմներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Valentina (1996)[6]
  • Virtuosa Valentina! vol. 1 (1996)[6]
  • Virtuosa Valentina! vol. 2 (1997)[6]
  • Ida Haendel in Recital (2003) — Իդա Հենդելի հետ (ջութակ)[7].
  • Piano Recital (2010)[8]
  • Charles Ives: Four Sonatas (2011) — Հիլարի Հանի հետ (ջութակ)[9].
  • Permit Me Voyage: Transcriptions for Trumpet (2011) — Քրեյգ Մորրիսի հետ (շեփոր)[10].
  • Live at the Royal Albert Hall (2012)[11]
  • Valentina Lisitsa plays Liszt (2013)[12]
  • Rachmaninov: Moments Musicaux (2013)[13]
  • Rachmaninov: The Piano Concertos; Rhapsody on a Theme of Paganini (2013) — Լոնդոնյան սիմֆոնիկ նվագախմբում, դիրիժոր՝ Մայքլ Ֆրենսիս[14].
  • Chasing Pianos: The Piano Music of Michael Nyman (2014)[15]
  • Valentina Lisitsa Plays Philip Glass (2015)

Տեսանյութեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • F. Chopin, 24 Etudes for Piano op. 10, op. 25 (2004)
  • Schubert-Liszt Schwanengesang (2005)
  • Black & Pink (2006)
  • Live at the Royal Albert Hall (2012)[16]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]