Սավա (գետ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Սավա (այլ կիրառումներ)
Սավա
Most za bosnu.jpg
Բնութագիր
Երկարություն 945
Ավազանի մակերես 95 719 կմ²
Ավազան 95 719 կմ²
Ջրի ծախս 1722 մ³/վ
Ջրահոսք
Ակունք Սավա Դոլինկա
Սավա Բոհինկա
 · Բարձրություն 1222 մ
Գետաբերան Դանուբ
 · Գետաբերանի տեղակայում Բելգրադ, Սերբիա
 · Բարձրություն 67 մ
 · Կոորդինատներ
Տեղակայում
Հոսող հոսքեր Savinja, Sutla, Ljubljanica, Krka, Kupa, Una, Vrbas, Q824299?, Բոսնա, Tinja, Դրինա և Կոլուբարա
Երկիր Սլովենիա/Խորվաթիա/Բոսնիա և Հերցեգովինա/Սերբիա
Ջրահավաք Danube basin

Սավա (սերբ.՝ Сава, սլովեն.՝ Sava, խորվ.՝ Sava, հունգ.՝ Száva), գետ Եվրոպայի հարավ-արևելքում, Դանուբ գետի աջ վտակը։ Գետի երկարությունը 945 կմ է, ավազանի մակերեսը՝ 95 719 կմ²: Զագրեբի շրջանում ջրի ծախսը՝ 255 մ³/վ[1], գետաբերանում՝ 1722 մ³/վ։

Հոսում է Սլովենիայի, Խորվաթիայի, Բոսնիա և Հերցեգովինայի և Սերբիայի տարածքով (ձևավորել նրա հյուսիսային սահմանը)։

Աշխարհագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սավա գետ

Սավա գետը սկիզբ է առնում Սլովենիայի լեռներում, Լյուբլյանայից հյուսիս-արևմուտք, որտեղ միախառնվում են երկու գետեր՝ Սավա Դոլինկան (Sava Dolinka) և Սավա Բոհինկան (Sava Bohinjka), թափվում է Դանուբ գետը Բելգրադի տարածքում։

Նավարկելի է Խորվաթիայի Սիսակ քաղաքից 593 կմ, մինչև գետաբերանը։ Ջրի տարեկան միջին ծախսը գետաբերանում 1760 մ³/վրկ է, առավելագույնը՝ 5000 մ³/վրկ։ Ջրառատ է ձմռան և գարնան ամիսներին[1]։

Խոշոր վտակներն են՝

Ամենախոշոր վտակը Դրինա գետն է։

Գետի ափերին տեղակայված են բազմաթիվ քաղաքներ՝

Սավա գետի այն հատվածում, որտեղ նա սահման է համարվում Խորվաթիայի և Բոսնիա և Հերցեգովինայի միջև, գետի երկու ափերին տեղակայված են մի քանի «զույգ» քաղաքներ.

  • Խորվաթիա/ Բոսնիա և Հերցեգովինա – Ստարա Գրադիշկա/ Բոսանսկա Գրադիշկա, Դավոր/ Սրբաց, Սլավոնսկի Բրոդ/ Բրոդ (նախկինում՝ Բոսանսկի Բրոդ և Սերբսկի Բրոդ), Ժուպանյա/ Օրաշյե (Orašje), Գունյա/ Բրչկո։
  • Սերբիա – Սրեմսկա – Միտրովիցա, Բելգրադ։

Չնայած, որ Լյուբլյանան հիմնադրվել է Սավայի վտակ Լյուբլյանիցայի ափերին, քաղաքի նոր թաղամասերը մոտենում են Սավային, ինչը թույլ է տալիս ասել, որ Սավան միացնում է երեք մայրաքաղաքներ՝ Լյուբլյանան, Զագրեբը և Բելգրադը։ Գետն ունի կարևոր տրանսպորտային նշանակություն։

Անվան ծագումնաբանություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գետի անվանումն առաջին անգամ որպես Savus հիշատակում է Պլինիոս Ավագը: Վլադիմիր Գեորգիևի կարծիքով, գետի անվանումն ունի իլլիրիական ծագում sowo-s և հունարեն՝ ΰει «անձրև է տեղում» բառերից։

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 Orešić Danijel (2004-04-04)։ «Zagreb – grad na Savi»։ Geografija.hr (хорватский)։ Hrvatsko geografsko društvo [Хорватское географическое общество]։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2013-01-05-ին։ Վերցված է 2013-01-04 
  2. «Босна»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ։ 1890–1907 

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Сава»։ Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ)։ Սանկտ Պետերբուրգ։ 1890–1907 
  • Mala Prosvetina Enciklopedija, Третье издание (1985), Том. I (Балканский полуостров) и III (Сава); Prosveta; ISBN 86-07-00001-2
  • Сава // Словарь современных географических названий / Рус. геогр. о-во. Моск. центр; Под общ. ред. акад. В. М. Котлякова.Институт географии РАН. — Екатеринбург: У-Фактория, 2006.