Ռոզալինդ Ֆրանկլին

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ռոզալինդ Ֆրանկլին
Rosalind Franklin.jpg
Ծնվել էհուլիսի 25, 1920(1920-07-25)[1][2][3][4][5][6]
Նոթինգ Հիլ, Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն[7][4]
Մահացել էապրիլի 16, 1958(1958-04-16)[1][2][3][4][5][6] (37 տարեկանում)
Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն[4]
բնական մահով[4]
ԳերեզմանWillesden Jewish Cemetery[4]
ՔաղաքացիությունFlag of the United Kingdom.svg Մեծ Բրիտանիայի և Իռլանդիայի միացյալ թագավորություն[4]
Մասնագիտությունքիմիկոս, մոլեկուլային կենսաբան, ֆիզիկոս, կենսաքիմիկոս, կենսաֆիզիկոս, բյուրեղագիր, համալսարանի պրոֆեսոր և գենետիկ
Հաստատություն(ներ)Լոնդոնի թագավորական քոլեջ[8][4] և Բիրքբեք, Լոնդոնի համալսարան[8][4]
Գործունեության ոլորտՌենտգենյան ճառագայթների դիֆրակցիա[8][4]
Ալմա մատերՔեմբրիջի համալսարան[8][9], Սբ Պետրոսի աղջկական դպրոց[8][9] և Նյունհեմի քոլեջ[10][9]
Տիրապետում է լեզուներինֆրանսերեն[4] և անգլերեն[1][4]
Եղել է գիտական ղեկավարJohn Thomas Finch?
Հայտնի աշակերտներJohn Thomas Finch?[11][9] և Raymond Gosling?[9]
ՊարգևներԼուիզա Գրոս Հորվիցի մրցանակ[4]
ՀայրԷլիս Արթուր Ֆրանկլին[8]
Rosalind Franklin Վիքիպահեստում

Ռոզալինդ Ֆրանկլին (անգլ.՝ Rosalind Franklin, հուլիսի 25, 1920(1920-07-25)[1][2][3][4][5][6], Նոթինգ Հիլ, Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն[7][4] - ապրիլի 16, 1958(1958-04-16)[1][2][3][4][5][6], Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն[4]), անգլիացի կենսաֆիզիկոս և գիտնական, ուսումնասիրել է ԴՆԹ-ի կառուցվածքը։

Ռոզալինդ Ֆրանկլինը հայտնի է իր ԴՆԹ-ի կառուցվածքի մասին եզրակացությամբ, որը հետագայում հաստատվել է։ Աշխատել է Քեմբրիջի համալսարանում։ ԴՆԹ-ի մասին ուսումնասիրությունը ավարտելուց հետո ուսումնասիրություններ է կատարում նաև ծխախոտի բնագավառում (ուսումնասիրել է ծխախոտի մոզաիկա և պոլիոմիելիտա վիրուսները)։ Մահացել է 1958 թվականին ձվարանի քաղցկեղից: 4 տարի անց նոլկլեինային թթուների ուսումնասիրման համար նրա գործընկերներն արժանացել են Նոբելյան մրցանակի:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ռոզալինդ Ֆրանկլինը ծնվել է 1920 թվականի հուլիսի 25-ին Լոնդոնի Նոթթինգ Հիլլ շրջանում, հարուստ և ազդեցիկ հրեաների ընտանիքում[12][13][14]։ Նրա հայրը եղել է բանկիր Արթուր Ֆրանկլին (1894-1964), իսկ մայրը՝ Մուրիել Ֆրանկլին (1894-1976)։ Ռոզալին Ֆրանկլին տանը եղել է երկրորդ երեխան, ավագ դուստրը։ նախարար և դարձել է առաջին հրեան, ով աշխատել է բրիտանական կառավարությունում (նախարարների կաբինետում)[15]:

Ռոզալինդ Ֆրանկլինի մորաքույրը՝ Հելեն Քերոլին Ֆրանկլիլնը, ամուսանցել էր Նարման դե Մատտոս Բենտվիչեմի հետ, ով եղել է Մեծ Բրիտանիայում ենթամանդատային Պաղեստինի գլխավոր դատախազը[16]: Նա եղել է արհմիութենական կազմակերպության ակտիվ անդամ և պայքարել է կանանց ընտրության իրավունքի համար: Հետագայում նա դարձել է Լոնդոնի կոմսության խորհրդարանի անդամ[17]:

Ռոզալին Ֆրանկլինը սովորել է Սուրբ Պողոսի անվան և St Paul's Girl's School աղջիկների մասնավոր դպրոցում[18][19]։ 1938 թվականին ուսումը շարունակում է Քեմբրիջի համալսարանում։ 1941 թվականին ավարտում է համալսարանը։ 1945 թվականին ստացել է գիտությունների դոկտորի գիտական ​​աստիճան։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո Ռոզալինդ Ֆրանկլինը տեղափոխվում է Ֆրանսիա և այնտեղ զբաղվում ուսումնասիրություններով։ Մահացել է 1958 թվականին ձվարանի քաղցկեղից:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 SNAC — 2010.
  4. 4,00 4,01 4,02 4,03 4,04 4,05 4,06 4,07 4,08 4,09 4,10 4,11 4,12 4,13 4,14 4,15 4,16 4,17 4,18 4,19 https://www.biography.com/people/rosalind-franklin-9301344
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 FemBio
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 Brockhaus Enzyklopädie
  7. 7,0 7,1 7,2 http://www.astrotheme.com/astrology/Rosalind_Franklin
  8. 8,0 8,1 8,2 8,3 8,4 8,5 Ogilvie M. B. The Biographical Dictionary of Women in Science: Pioneering Lives From Ancient Times to the Mid-20th CenturyRoutledge, 2003. — Vol. 1. — P. 465–466. — 798 p. — ISBN 978-1-135-96342-2
  9. 9,0 9,1 9,2 9,3 9,4 Biography.com // Biography.com
  10. Oxford Dictionary of National Biography / C. MatthewOxford: OUP, 2004.
  11. https://royalsociety.org/people/john-finch-11435/
  12. Maddox, Brenda (2002). Rosalind Franklin: The Dark Lady of DNA. HarperCollins. ISBN 0-06-018407-8
  13. «Rosalind Franklin»։ London Remembers։ Վերցված է 21 November 2014 
  14. GRO Register of Births: SEP 1920 1a 250 KENSINGTON – Rosalind E. Franklin, mmn = Waley
  15. Maddox p. 7
  16. Segev p.
  17. Sayre A. Rosalind Franklin and DNA (New York: Norton, 1975), p. 31
  18. Maddox p. 40
  19. Sayre p. 41


Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]