Մղձավանջ (Ֆյուզելի)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox artiste.png
Մղձավանջ
John Henry Fuseli - The Nightmare.JPG
տեսակգեղանկար
նկարիչHenry Fuseli?[1]
տարի1781[1]
բարձրություն101 սանտիմետր
լայնություն127 սանտիմետր
ուղղությունռոմանտիզմ[2]
նյություղաներկ[3] և կտավ[3]
գտնվում էԴեթրոյթի գեղարվեստի ինստիտուտ, Միացյալ Թագավորություն[1] և Շվեյցարիա[1]
հավաքածուԴեթրոյթի գեղարվեստի ինստիտուտ
կայք
The Nightmare by Johann Heinrich Füssli Վիքիպահեստում

«Մղձավանջ» (գերմ.՝ Nachtmahr), անգլո-շվեյցարացի նկարիչ Հենրի Ֆյուզելիի (1741-1825) չորս կտավներից բաղկացած շարքը, որոնք պատկերում են Ժամանակակից պատմության գոթիկական ուղղությունը[4]։

Ֆյուզելին նկարել է «Մղձավանջ»-ի չորս տարբերակ: Մեկը պահվում է Մայնի Ֆրանկֆուրտ քաղաքում գտնվող Գյոթեի թանգարանում, մյուսը` Դետրոյթի արվեստի ինստիտուտում: Չնայած կտավը չի նկարվել հատուկ ստեղծագործության հիման վրա, ակնհայտ է, որ նկարիչը հիմնվել է անգլիական գրականության ուրվականների մասին պատմվածքների վրա, ինչպես նաև ոգեշնչվել է քնի պարալիզի պատմություններից:

Նկարում պատկերված է քնած կամ գիտակցությունը կորցրած կին: Ֆյուզելին միտումնավոր է կնոջը նման կերպ պատկերել, որպեսզի ցույց տա նրա կրծքավանդակում նստած ինկուբի` մղձավանջների և անգիտակից վախերի մարմնացման ծանրությունը: Վարագույրների միջև ընկած հատվածում երևում է կույր ձիու գլուխը, որի պատկերն այս կտավում կանխատեսում է սատանայական ասպեկտ, որը կենդանուն է փոխանցվել ֆրանսիական ուշ ռոմանտիզմից:

Ֆյուզելիի ընկերը` դանիացի նկարիչ Նիկոլայ Աբրահամ Աբիլդգորը օգտագրծել է «Մղձավանջ»-ի սյուժեն նույնանուն կտավը նկարելու համար: Սակայն Աբիլդգորի տարբերակում ինկուբը նստած է երկու կնոջ վրա, որոնք նրա առաջին և երկրորդ կանայք են:

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]