Կերպարվեստի և քանդակի պետական թանգարան (Անկարա, Թուրքիա)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Կերպարվեստի և քանդակի պետական թանգարան
AnkaraDRHM.jpg
Տեսակպատկերասրահ և ազգային թանգարան
ԵրկիրFlag of Turkey.svg Թուրքիա[1]
ՏեղագրությունUlus? և Անկարա
Հիմնադրված է1930
Կոորդինատներ: 39°55′59″ հս․ լ. 32°51′21″ ավ. ե. / 39.93306° հս․. լ. 32.85583° ավ. ե. / 39.93306; 32.85583

Կերպարվեստի և քանդակի պետական թանգարան (թուրք.՝ Resim ve Heykel Müzesi), թանգարան Թուրքիայի մայրաքաղաք Անկարայում, որտեղ հիմնականում ցուցադրված են կերպարվեստի առարկան ու քանդակներ:

Թանգարանը գտնվում է Անկարայի ազգագրական թանգարանի մոտակայքում: Այստեղ պահպանվում և ցուցադրվում են թուրքական արվեստի հավաքածուներ՝ սկսած 19-րդ դարի վերջից մինչև մեր օրերում ստեղծված իրեր: Թանգարանում կան նաև գեղարվեստական պատկերասրահի սրահներ՝ ցուցահանդեսներ իրականացնելու նպատակով:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Թանգարանի շենքը վերանախագծվել է 1927 թվականին ճարտարապետ Արիֆ Հիքմեթ Կոյունօղլուի (Arif Hikmet Koyunoğlu) կողմից և կառուցվել է 1927 թվականից 1930 թվականներն ընկած ժամանակահատվածում Թուրքիայի Հանրապետության հիմնադիր ու առաջին նախագահ Մուստաֆա Քեմալ Աթաթուրքի հրամանով[2]:

Սկզբից թանգարանի շենքը նախատեսված էր Անկարայի ժողովրդական տան համար: Սակայն հետո վերաձևափոխվում է թուրքական ազգային մոտիվներով. ինտերիերն արվում է վարդագույն բնափայտից: Կառուցված շենքի գլխավոր սրահում՝ նախատեսված 500 մարդու համար, 1934 թվականին կայացավ թուրքական առաջին օպերայի բեմադրությունը, իսկ հետագայում կայացան նաև այլ միջոցառումներ՝ Թուրքիայի լեզվի և պատմության համագումարը և այլն: Թանգարանի շենքը Մշակույթի նախարարությանն է փոխանցվել 1975 թվականին:

Աթաթուրքը թանգարանի բացման օրը ցուցանմուշները դիտելիս

Հենց սկզբից թանգարանն աշխատում էր որպես սեփական թանգարան, սակայն աստիճանաբար Թուրքիայի կառավարությունն իր խնամակալության տակ վերցրեց թանգարանը:

Կերպարվեստի և քանդակի պետական թանգարանի անդրանիկ ցուցանմուշներից դարձան Վասիլի Վերեշչագինի «Օսման Համդի բեյը», Զոնակոյի «Լենկ Թեմուրի գերեզմանը», Էմել Կորոթյուրքի «Երիտասարդ աղջկա դիմանկարը» և այլ ստեղծագործություններ: Հետագայում թանգարանային ֆոնդը համալրվեց թուրք հայտնի նկարիչների ստեղծագործություններով՝ Էշռեֆ Յուրեն, Թուրան Էրոլ, Արիֆ Կապտան, Օրհան Փեկեր, Ռեֆիկ Էպիկման, Օսման Զեքի Էրոլ, Շեֆիկ Բուրսալը և այլն:

Ներկա պահին թանգարանը բաց է 1980 թվականին իրականացրած ռեստավրացիայից հետո:

1980 թվականին թանգարանում իրականացրած վերականգնողական աշխատանքների ժամանակ ստեղծվել են այլ կառույցներ, որոնք այսօր ծառայում են որպես արվեստանոցներ նկարիչների, քանդակագործների և կերամիկայի վարպետների համար: Թանգարանը վերջին անգամ վերականգնվել է 2011 թվականին:

Ցուցադրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կերպարվեստի և քանդակի պետական թանգարանն այսօր համարվում է թուրքական արվեստի կենտրոնը: Այստեղ հավաքված են թուրք հայտնի նկարիչների, քանդակագործների ստեղծագործությունները: Թանգարանում գործում է նաև կերպարվեստի գրադարան: Վերջինում հավաքված են թուրք նկարիչների մասին արխիվները:

Թանգարանում շատ հաճախ դասախոսություններ են կարդում, անցկացնում հատուկ սեմինարներ թուրքական դեկորատիվ արվեստի, կերամիկայի, քանդակագործության հարցերի վերաբերյալ:

Երեք ցուցասրահներում, ըստ միջացգային մշակութային համաձայնագրերի, ցուցադրվում են արտասահմանցի արվեստագետների ստեղծագործությունները զանազան բնագավառներից՝ գեղարվեստ, քանդակ, կերամիկա, տպագրություն, լուսանկարչություն և այլն:

Կերպարվեստի և քանդակի պետական թանգարանի պատմական սրահում այսօր էլ անցկացվում են համերգներ, թատերական բեմադրություններ, ֆիլմերի ցուցադրություն:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]