Լյուդվիգ Դուրյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Լյուդվիգ Դուրյան
Lyoudvig Douryan.jpg
Լյուդվիգ Դուրյանի հուշաքարը Երևանի Թումանյան 41 շենքի պատին, քանդակագործ` Գետիկ Բաղդասարյան
Ծնվել է հունիսի 21, 1933(1933-06-21)
Ծննդավայր Չալթր, Ռոստովի մարզ, Ռուսաստան
Վախճանվել է հուլիսի 9, 2010(2010-07-09) (77 տարեկանում)
Վախճանի վայր Երևան, Հայաստան
Մասնագիտություն բանաստեղծ
Լեզու հայերեն
Ազգություն հայ
Կրթություն Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտ
Կուսակցություն ԽՄԿԿ
Լյուդվիգ Դուրյան Վիքիդարանում

Լյուդվիգ Ծերունի Դուրյան (Քրիստոստուրյան) (1933, հունիսի 21, Չալթր, Ռոստովի մարզ, Մյասնիկյանի շրջան - 2010, հուլիսի 9, Երևան[1]), հայ բանաստեղծ, լրագրող, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1958 թվականից, ԽՄԿԿ անդամ 1969 թվականից:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լյուդվիգ Դուրյանը ծնվել է Ռոստովի մարզի Մյասնիկյանի շրջանի Չալթր հայաբնակ գյուղում։ 1934 թվականին տեղափոխվել է Հայաստան և բնակություն հաստատել Կոտայքի շրջանի Շահաբ գյուղում։ Սովորել և 1954 թվականին ավարտել է Երևանի Միչուրինի անվան պտղաբանջարաբուծական տեխնիկումը, որի ընթացքում տպագրել է իր առաջին բանաստեղծությունները։ 1956-1957 թվականներին Կալինինոյի «Կոլտնտեսականի ձայն» շրջանային թերթի պատասխանատու քարտուղար էր, 1957-1969 թվականներին՝ գրական աշխատող «Երեկոյան Երևան» թերթում: 1971 թվականին ավարտել է Մոսկվայի Մաքսիմ Գորկու անվան Գրականության ինստիտուտը։ Գրելուն զուգընթաց աշխատել է նախ որպես ագրոտեխնիկ, հետո շրջանային թերթի պատասխանատու քարտուղար, տասնչորս տարի անընդմեջ «Երեկոյան Երևան» օրաթերթի և այնուհետև «Հայաստան» հրատարակչությունում՝ որպես բաժնի վարիչ։

Ստեղծագործություններ և ճանաչում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բանաստեղծությունների անդրանիկ գիրքը՝ «Արշալույսի երգեր», լույս է տեսել 1957 թվականին։ Հեղինակել է շուրջ երեք տասնյակի հասնող բանաստեղծական ժողովածուներ՝

  • «Մաշտոց»
  • «Ասք հողի» պոեմները
  • «Լեռները չեն խոնարհվում»
  • «Եռագույն առագաստ»
  • «Արև խաչքար»
  • «Եվ մանանա, և նշխարք»
  • «Քարե արցունք» գրքերը
  • «Կյանք իմացյալ»
  • «Երբ ծառերը ծաղկում են» (1959)
  • «Արևը բոլորինն է» (1963)
  • «Կապույտ ծաղիկ» (1965)
  • «Ճամփորդ չեմ միայն», (1967)
  • «Դառնամ Փառաբանեմ» (1970)
  • «Եղեգան Փող» (1973)
  • «Արեգակն արդար» (1976)
  • «Մաշտոց» (1976)

Բանաստեղծի տեքստերով գրվել են բազմաթիվ սիրված երգեր։ Նրա ստեղծագործությունները թարգմանվել են ԽՍՀՄ և արտասահմանյան ժողովուրդների լեզուներով, բանաստեղծությունների շարք ունի «Համաշխարհային գրականություն» մատենաշարի «Սովետական պոզիա» հատորում։ Ռուսերեն լույս են տեսել բանաստեղծի չորս ժողովածուներ՝ «Եղեգան ստվեր», «Արևագիրք», «Նա իջնում է արևից», «Թալիսման»[2]։ Ուկրաիներենից թարգմանել է Սվետլանա Յովենկոյի «Կապույտ հուզմունք» ստեղծագործությունը:

Մրցանակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Հովհաննես Թումանյանի անվան գրական մրցանակ
  • Ավետիք Իսահակյանի անվան գրական մրցանակ
  • Վահան Թեքեյանի անվան գրական մրցանակ
  • Մկրտիչ Սարգսյանի անվան գրական մրցանակ

Երկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Դառնամ փառաբանեմ, Երևան, 1970, 180 էջ:
  • Եղեգան փող, Երևան, 1973, 156 էջ:
  • Մաշտոց (պոեմ), Երևան, 1976, 144 էջ:
  • Արեգակն արդար, Երևան, 1976, 264 էջ:
  • Լեռները չեն խոնարհվում, Երևան, 1979, 244 էջ:
  • Բերդ, Երևան, 1983, 352 էջ:
  • Ընտիր երկեր, Երևան, 1987, 400 էջ:
  • Ասք հողի (պոեմ), Երևան, 1988, 112 էջ:
  • Եռագույն առագաստ (բանաստեղծություններ և պոեմ), Երևան, 1990, 342 էջ:
  • Սիրտն արցունքի մեջ, Երևան, 1994, 191 էջ:
  • Եվ մանանա, և նշխարք, Երևան, 1999, 156 էջ:
  • Արև խաչքար, Երևան, 2000, 174 էջ:
  • Քարե արցունք, Երևան, 2003, 223 էջ:
  • Մեր տարիքն Արարատն է, Երևան, 2006, 295 էջ:
  • Աստղաշար, Երևան, 2007, 127 էջ:
  • Կյանք իմացյալ (բանաստեղծություններ, պոեմներ), Երևան, 2008, 382 էջ:
  • Այսքանը իմ կյանքից (հուշապատում), Երևան, 2012, 136 էջ:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 462 CC-BY-SA-icon-80x15.png