Jump to content

Լավինիա Ֆոնտանա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Լավինիա Ֆոնտանա
իտալ.՝ Lavinia Fontana
ԿեղծանունZappi, Lavinia[1]
Ծնվել էմոտ օգոստոսի 24, 1552[2][3][4]
ԾննդավայրԲոլոնիա, Պապական մարզ[2][5][4][…]
Վախճանվել էօգոստոսի 11, 1614(1614-08-11)[6][7][8][…] (61 տարեկան)
Մահվան վայրՀռոմ, Պապական մարզ[9][2][5][…]
ՔաղաքացիությունԻտալիա
Դավանանքկաթոլիկություն
Մասնագիտություննկարչուհի, գծագրող, altarpiece painter և դիմանկարիչ
Ոճմաներիզմ[5]
Ժանրդիմանկար[10], հոգևոր արվեստ[5] և դիմապատկեր[5][10]
Թեմաներգեղանկարչություն
Ուշագրավ աշխատանքներAdoration of the Shepherds?
ԱնդամակցությունՍուրբ Ղուկասի ակադեմիա[10]
ՀայրՊրոսպերո Ֆոնտանա[10]
ԱմուսինGian Paolo Zappi?[11][10]
 Lavinia Fontana Վիքիպահեստում

Լավինիա Ֆոնտանա (իտալ.՝ Lavinia Fontana, մոտ օգոստոսի 24, 1552[2][3][4], Բոլոնիա, Պապական մարզ[2][5][4][…] - օգոստոսի 11, 1614(1614-08-11)[6][7][8][…], Հռոմ, Պապական մարզ[9][2][5][…]), իտալացի նկարիչ[12]։ Առաջին կինն է, ով նկարել է մերկ կանանց[13]։

Կենսագրություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լավինիա Ֆոնտանան ծնվել է Բոլոնյայում նկարիչ Պրոսպերո Ֆոնտանայի ընտանիքում։ Հայրը եղել է Բոլոնյայի նկարչական դպրոցի վառ ներկայացուցիչ և դստեր ուսուցիչը։ Լավինիայի առաջին գործերից է 1575 թվականին 23 տարեկան հասակում ստեղծած «Կապիկ երեխան» կտավը, որը կորել է։ 1576 թվականին նրա ստեղծած «Քրիստոսի չարչարանքները» գտնվում է Արվեստի Էլ Պասո թանգարանում[14]։ Նա նկարել է տարբեր ժանրերի կտավներ։ Կարիերայի սկզբում նկարել է Բոլոնյայի վերին խավի բնակիչներին։ Կոմերցիոն գործունեությամբ սկսել է զբաղվել, երբ պղնձի վրա նկարել է փոքր երկրպագության նկարներ, որոնք համարվում էին պապական կամ դիվանագիտական նվերներ[15]։ Ի լրումն դիմանկարների, Լավինիան ստեղծել է նաև կրոնական և դիցաբանական թեմաներով մեծածավալ գործեր, երբեմն նկարելով մերկ կանանց[12]։

1577 թվականին Ֆոնտանան ամուսնացել է Պաոլո Զապպիի հետ։ Նրանք ունեցել են 11 երեխա։ Ամուսնությունից հետո Ֆոնտանան շարունակել է նկարել՝ աջակցելու ընտանիքին։ Զապպին զբաղվել է կենցաղային հարցերով։

«Լավինիա Ֆոնտանա, 1552-1614, Բոլոնիացի նկարչուհի», հեղինակ Ֆելիչե ԱՆտոնիո Կազոնե (1611), Արվեստի ազգային պատկերասրահ

1603 թվականին Կլիմենտ VIII պապի հրավերով ընտանիքի հետ տեղափոխվել է Հռոմ։ Հռոմում նա բեղուն գործունեություն է ծավալել, ինչպես Բոլոնյայում։ Արժանացել է բազմաթիվ պարգևների[12][16]։

Ֆոնտանայի ստեղծած որոշ նկարներ սխալմամբ վերագրվել են Գվիդո Ռենիին։ Դրանցից են՝ «Վեներա», «Շեբայի թագուհին այցելում է Սողոմոնին», «Սուրբ կույսը բարձրացնում է քողը քնած մանուկ Քրիստոսի վրայից»։ Նրա ինքնադիմանկարը համարվում է գլուխգործոց և պատկանում է կոմս Զապպի Իմոլային[17]։

Լավինիայի երիտասարդական տարիների ոճը նման է հոր ոճին, իսկ ավելի հասուն տարիքում ակնհայտ է կառաչչիզմ ոճը։ Նա ընտրվել է Սան Լուկա ակադեմիայի անդամ։ Մահացել է Հռոմում 1614 թվականի օգոստոսի 11։

Փաստագրված են Ֆոնտանայի ավելի քան 100 աշխատանքներ, սակայն 32 ստորագրված և ամսաթիվ ունեցող նկարներն են, որ այսօր հայտնի են։

Գրականություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  • Fortunati, Vera (1998). Lavinia Fontana of Bologna (1552–1614). Milan: Electa. ISBN 8843563947.
  • Niyazi, Hazan. "Lavinia Fontana and the female self-portrait". Retrieved 29 March 2013.
  • Wasserman, Krystyna. "Curator's Travelogue: Women Artists of Bologna". National Museum of Women in the Arts. Retrieved 29 March 2013.

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ https://mix-n-match.toolforge.org/#/entry/115941085
  2. 1 2 3 4 5 6 Fortunati V. Dizionario Biografico degli Italiani (իտալ.) — 1997. — Vol. 48.
  3. 1 2 CLARA — 2008.
  4. 1 2 3 4 Կերպարվեստի արխիվ
  5. 1 2 3 4 5 6 7 Encyclopædia Britannica
  6. 1 2 RKDartists (նիդերլ.)
  7. 1 2 FemBio տվյալների շտեմարան (գերմ.)
  8. 1 2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  9. 1 2 Nicolaci M. Caravaggio's Rome 1600-1630 — Milan: 2012. — Vol. Essays. — P. 264. — ISBN 978-88-572-1387-3
  10. 1 2 3 4 5 Bohn B. Women artists, their patrons, and their publics in early modern Bologna — Penn State University Park: Penn State University Press, 2021. — P. 226—227. — 316 p. — ISBN 978-0-271-08696-5
  11. ↑ By her hand: Artemisia Gentileschi and women artists in Italy, 1500-1800 / O. Tostmann, E. Straussman-Pflanzer — 1 — Detroit: Detroit Institute of Arts, 2021. — P. 76. — ISBN 978-0-300-25636-9
  12. 1 2 3 «Artist Profile: Lavinia Fontana». National Museum of Women in the Arts. Վերցված է 2013 թ․ մարտի 29-ին.
  13. ↑ Weidemann, Christiane; Larass, Petra; Melanie, Klier (2008). 50 Women Artists You Should Know. Prestel. էջեր 18, 19. ISBN 978-3-7913-3956-6.
  14. ↑ «Cornell Fine Arts Museum, Collection Overview». Rollins College. Վերցված է 2014 թ․ փետրվարի 22-ին.
  15. ↑ Murphy, Caroline P. (2003). Lavinia Fontana: A Painter and Her Patrons in Sixteenth-century Bologna. Yale University Press. էջ 30. ISBN 0-300-09913-4.
  16. ↑ «Lavinia Fontana, 1552-1614, Bolognese Painter by Felice Antonio Casone». National Gallery of Art. Վերցված է 2013 թ․ մարտի 29-ին.
  17. ↑ Frances Borzello, Seeing Ourselves: Women's Self-Portraiture 1998

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Լավինիա Ֆոնտանա» հոդվածին։
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Լավինիա_Ֆոնտանա&oldid=10135645» էջից