Էլեն Գլազգոու

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Էլեն Գլազգոու
անգլ.՝ Ellen Glasgow
Portrait of Ellen Glasgow.jpg
Ծննդյան անունանգլ.՝ Ellen Anderson Gholson Glasgow[1]
Ծնվել էապրիլի 22, 1873(1873-04-22)[2][3][4][…] կամ ապրիլի 22, 1874(1874-04-22)[5]
ԾննդավայրՌիչմոնդ, ԱՄՆ[1]
Վախճանվել էնոյեմբերի 21, 1945(1945-11-21)[2][3][4][…]
Վախճանի վայրՌիչմոնդ, ԱՄՆ
ԳերեզմանՀոլիվուդյան գերեզմանատուն
Մասնագիտությունգրող, վիպասան, բանաստեղծուհի, ակնարկագիր և սուֆրաժիստ
ՔաղաքացիությունFlag of the United States (1912-1959).svg ԱՄՆ
Ուշագրավ աշխատանքներՍրանում մեր կյանքն է
ԱնդամակցությունԱրվեստի և գրականության ամերիկյան ակադեմիա
ՊարգևներPulitzer Prize for Novels?[6] և William Dean Howells Medal of the American Academy of Arts and Letters?
Signature of Ellen Glasgow.jpg
Ellen Glasgow Վիքիպահեստում

Էլեն Անդերսոն Գոլսոն Գլազգոու (անգլ.՝ Ellen Anderson Gholson Glasgow, ապրիլի 22, 1873(1873-04-22)[2][3][4][…] կամ ապրիլի 22, 1874(1874-04-22)[5], Ռիչմոնդ, ԱՄՆ[1] - նոյեմբերի 21, 1945(1945-11-21)[2][3][4][…], Ռիչմոնդ, ԱՄՆ), ամերիկացի վիպասան գրող, 1942 թվականի Պուլիտցերյան մրցանակի դափնեկիր լավագույն վեպի համար[7]։ Վեպերում նկարագրել է ԱՄՆ-ի իր ժամանակների հարավը։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Վիրջինիա նահանգի Ռիչմոնդ քաղաքի բարձր խավին պատկանող ընտանիքում, սակայն նրա հասունացումը տարբերվել է այդ դասի կանանց համար ավանդականից[8]։ Թույլ առողջության պատճառով սովորել է տանը։ Խորությամբ ուսումնասիրել է փիլիսոփայություն, սոցիալական և քաղաքական տեսություն, եվրոպական մայրցամաքային և բրիտանական գրականություն[9]։ Ամռանը մեկնել է Բամպասում գտնվող Ջերդոն Քասլ կալվածք, որը հետագայում պատկերել է իր ստեղծագործություններում։ Նրա հայրը՝ Ֆրենսիս Թոմաս Գլազգոուն, եղել է Արթուր Գլազգոուի և Քեթրին Անդերսոնի զավակը։ Մեծացել է Ռոքբրիջում, 1847 թվականին ավարտել է Վաշինգտոնի քոլեջը (ներկայումս՝ Վաշինգտոնի և Լիի համալսարան)։

Գլազգոուի մորեղբայրը եղել է Ջոզեֆ Ռիդ Անդերսոնը, 1836 թվականին ավարտել է Վեթ Փոյնթը՝ 49 կուրսանտների մեջ ունենալով չորրորդ արդյունքը։ 1848 թվականի ապրիլի 4-ին նա Ռիչմոնդում ձեռք է բերել մետալուրգիական գործարան։ Երբ Ամերիկայի Համադաշնային Նահանգների մասին լուրը հասել է Ռիչմոնդ, Անդերսոնը արագորեն միացել է Հյուսիսվիրջինյան բանակին՝ ստանալով գեներալի աստիճան։ Գեներալ Ռոբերտ Էդվարդ Լին խնդրել է նրան վերադառնալ գործարան՝ ղեկավարելու արտադրությունը, որից կախված էր ռազմական գործողությունների հաջողությունը։ Հետագայում Tredegar Iron Works գործարանը գլխավորել է Ֆրենսիս Գլազգոուն։ Էլենն իր հորը համարել է ինքնագոհ և անսիրտ[10]։ Նրա ամենահետաքրքրաշարժ հերոսներից ոմանք ևս ունեն այդ նույն շոտլանդական կալվինական արմատները, ինչպես նաև նմանատիպ «պրեսբիտերականության պողպատե հոգին»[11]։

Էլեն Գլազգոուն Ռիչմոնդի տանը, Վիրջինիա նահանգ, որտեղ գրողն ապրել է 13 տարեկանից

Էլենի մայրը՝ Էնն Ջեյն Գոլսոնը, ծնվել է 1831 թվականի դեկտեմբերի 9-ին Նիդեմում, Վիրջինիա նահանգ, մահացել է 1893 թվականի հոկտեմբերի 27-ին։ Նա Ուիլյամ Եյթս Գոլսոնի և Մարթա Էնն Ջեյն Թեյլորի դուստրն էր, կոնգրեսմեն Թոմաս Գոլսոն կրտսերի և Էնն Եյթսի թոռնուհին, Վիլհելմի և Մարիայի քոլեջի առաջին նախագահ (1761-1764) սուրբ Ուիլյամ Եյթսի սերնդից էր[12]։ Գոլսոնի նախնիներից էր նաև Ուիլյամ Ռենդոլֆը, որը Վիրջինիայի նշանավոր գաղութաբնակ և հողատեր էր։ Նա և կինը՝ Մերի Իշամը, անվանվել են «Վիրջինիայի Ադամ և Եվա»[12]։

Էնն Գոլսոնը Ֆրենսիս Գլազգոուի հետ ամուսնական դաշն է կնքել 1853 թվականի հուլիսի 14-ին։ Նրանք ունեցել են տասը երեխա։ Էնն Գոլսոնը ունեցել է այդ ժամանակներում «նյարդային հաշմանդամություն» կոչվածի հակում. որոշները դա բացատրում էին նրանով, որ նրա հոգածության տակ տասը երեխա կար[13]։ Գլազգոուն ևս ողջ կյանքի ընթացքում տառապել է «նյարդային հաշմանդամությամբ»։

Երբ ԱՄՆ-ում 1900-ական թվականների սկզբին սկսվել է կանանց ակտիվ ընտրական իրավունքի համար պայքարը, Գլազգոուն միացել է շարժմանը և մասնակցել 1909 թվականի գարնան երթին։ Հետագայում նա Վիրջինիայում հանդես է եկել ընտրական իրավունքի համար առաջին ժողովին[14]։ Գլազգոուն կարծել է, որ շարժումը ծագել է իր համար անհաջող պահի, այդ իսկ պատճառով գրողի հետաքրքրությունը դրա հանդեպ շուտով մարել է[15]։ Գլազգոուն սկզբում իր ստեղծագործությունների գլխավոր դերերում կանանց կերպարներ չի ներառել, սակայն աստիճանաբար կանայք դարձել են նրա վեպերի հերոսներ[16]։

Գլազգոուն մահացել է 1945 թվականի նոյեմբերի 21-ին[17]։ Թաղվել է Ռիչմոնդում։

Քննադատություն և ժառանգություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1923 թվականին «Թայմ» թերթի տեսաբանը բնութագրել է Գլազգոուին որպես տիպիկ հարավցի, միաժամանակ անվանել է նրան ամերիկյան գրականության իրապես նշանակալի կերպար[18]։

1942 թվականին Գլազգոուն արժանացել է Պուլիտցերյան մրցանակի գրականության ոլորտում «Սա է մեր կյանքը» վեպի համար[7]։ Այդ նույն թվականին վեպը էկրանավորվել է։

Գլազգոուի արխիվը գտնվում է Վիրջինիայի համալսարանում[19]։

Ընտրյալ մատենագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վեպեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • The Descendant (1897)
  • Phases of an Inferior Planet (1898)
  • The Voice of the People (1900)
  • The Battle-Ground (1902)
  • The Deliverance (1904)
  • The Wheel of Life (1906)
  • The Ancient Law (1908)[20]
  • The Romance of a Plain Man (1909)
  • The Miller of Old Church (1911)
  • Virginia (1913)
  • Life and Gabriella (1916)
  • The Builders (1919)
  • The Past (1920, The Shadowy Third ժողովածուի մաս)
  • One Man In His Time (1922)
  • Barren Ground (1925)
  • The Romantic Comedians (1926)
  • They Stooped to Folly (1929)
  • The Sheltered Life (1932)
  • Vein of Iron (1935)
  • Սա է մեր կյանքը (1941)

Ժողովածուներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • The Shadowy Third and Other Stories (1923)[21]
  • The Collected Stories of Ellen Glasgow (1963, հետմահու հրատարակություն)[22]

Ինքնակենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • The Woman Within (տպագրվել է հետմահու՝ 1954 թվականին)

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Blain V., Grundy I., Clements P. The Feminist Companion to Literature in English: Women Writers from the Middle Ages to the Present — 1990. — P. 430.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Encyclopædia Britannica
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  5. 5,0 5,1 Internet Movie Database — 1990.
  6. http://www.pulitzer.org/winners/ellen-glasgow
  7. 7,0 7,1 «The Pulitzer Prize - Novel»։ www.pulitzer.org։ Վերցված է 2016-03-12 
  8. Inge, 883
  9. Heath
  10. Glasgow 12-3
  11. Glasgow 14
  12. 12,0 12,1 Roberts Gary Boyd (2007)։ «Descendants of William Randolph and Henry Isham of Virginia»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2009-01-14-ին։ Վերցված է 2010-04-09 
  13. Goodman, 19
  14. Glasgow 185-6
  15. Glasgow 186
  16. Pannill 686
  17. Inge 884
  18. TIME, 26 Nov 1923
  19. Silverthorne, Elizabeth Marjorie Kinnan Rawlings: Sojourner at Cross Creek. — Woodstock, New York: The Overlook Press. — С. 3.
  20. Review: The Ancient Law by Ellen Glasgow (und) // The Athenaeum. — 1908. — С. 380.
  21. Everett F. Bleiler The Checklist of Fantastic Literature. — Chicago: Shasta Publishers, 1948. — С. 127.
  22. Meeker, Richard The Collected Stories of Ellen Glasgow. — Baton Rouge: Louisiana State University Press, 1963.

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Auchincloss, Louis. Ellen Glasgow. Vol. 33. Minneapolis: University of Minnesota Press, 1964.
  • Becker, Allen Wilkins. Ellen Glasgow: Her Novels and Their Place in the Development of Southern Fiction. Baltimore, MD: Johns Hopkins University Master’s Thesis, 1956.
  • Cooper, Frederic Taber. Some American Story Tellers. New York: H. Holt and Company, 1911.
  • Donovan, Josephine. After the fall the Demeter-Persephone Myth in Wharton, Cather, and Glasgow, University Park: Pennsylvania State UP, 1989.
  • Godbold, Jr., E. Stanley. Ellen Glasgow and the Woman Within, 1972.
  • Goodman, Susan. Ellen Glasgow: A Biography. Baltimore:Johns Hopkins University Press, 1998.
  • Holman, C. Hugh. Three Modes of Modern Southern Fiction: Ellen Glasgow, William Faulkner, Thomas Wolfe. Vol. 9. Athens: University of Georgia Press, 1966.
  • Inge, M. Thomas, and Mary Baldwin College. Ellen Glasgow: Centennial Essays. Charlottesville: University Press of Virginia, 1976.
  • Inge, Tonette Bond. Encyclopedia of Southern Culture, ed. Charles Reagan Wilson and William R. Ferris. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1989.
  • Jessup, Josephine Lurie. The Faith of our Feminists. New York: R. R. Smith, 1950.
  • Jones, Anne Goodwyn. Tomorrow Is Another Day: The Woman Writer in the South, 1859-1936, 1981.
  • MacDonald, Edgar and Tonette Blond Inge. Ellen Glasgow: A Reference Guide (1897-1981), 1986.
  • Mathews, Pamela R. Ellen Glasgow and a Woman’s Traditions, 1994.
  • McDowell, Frederick P. W. Ellen Glasgow and the Ironic Art of Fiction. Madison: University of Wisconsin Press, 1960.
  • Pannill, Linda in The Heath Anthology of American Literature, Vol. D. eds
  • Patterson, Martha H. Beyond the Gibson Girl: Reimagining the American New Woman, 1895-1915. Urbana: U of Illinois Press, 2005.
  • Publishers' Bindings Online. Accessed 17 May 2009
  • Raper, Julius R. From the Sunken Garden: The Fiction of Ellen Glasgow, 1916-1945. Baton Rouge: Louisiana State UP, 1980.
  • Raper, Julius Rowan, and Ellen Anderson Gholson Glasgow. Without Shelter;the Early Career of Ellen Glasgow. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 1971.
  • Reuben, Paul P. «/ Chapter 7: Ellen Glasgow Archived 2013-03-27 at the Wayback Machine..» PAL: Perspectives in American Literature-A Research and Reference Guide. Accessed 4 Apr 2009.
  • Richards, Marion K. Ellen Glasgow’s Development as a Novelist. Vol. 24. The Hague: Mouton, 1971.
  • Rouse, Blair. Ellen Glasgow. New York: Twayne Publishers, 1962.
  • Rubin, Louis Decimus. No Place on Earth; Ellen Glasgow, James Branch Cabell, and Richmond-in-Virginia. Austin: University of Texas Press, 1959.
  • Santas, Joan Foster. Ellen Glasgow’s American Dream. Charlottesville: University Press of Virginia, 1965.
  • Saunders, Catherine E. Writing the Margins: Edith Wharton, Ellen Glasgow, and the Literary Tradition of the Ruined Woman. Cambridge: Harvard UP, 1987.
  • Scura, Dorothy M. ed. Ellen Glasgow: The Contemporary Reviews. Knoxville: U of Tennessee Press, 1992.
  • Thiebaux, Marcelle. Ellen Glasgow. NY: Ungar, 1982.
  • Tutwiler, Carringon C., and University of Virginia Bibliographical Society. Ellen Glasgow’s Library. Charlottesville, VA: Bibliographical Society of the University of Virginia, 1967.
  • Time Magazine, 26 November 1923.
  • Wagner, Linda W. Ellen Glasgow: Beyond Convention. Austin U of Texas Press, 1982.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]