Եվգենի Շվեդացի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Եվգենի Շվեդացի
Prins Eugen, Svenskt porträttgalleri.jpg
Ծնվել էօգոստոսի 1, 1865(1865-08-01)[1][2][3]
ԾննդավայրԴրոտտինգհոլմ, Էկերյո, Ստոկհոլմի լեն, Շվեդիա
Վախճանվել էօգոստոսի 17, 1947(1947-08-17)[1][2][3] (82 տարեկան)
Մահվան վայրHedvig Eleonora parish, Ստոկհոլմ, Ստոկհոլմի լեն, Շվեդիա
ՔաղաքացիությունFlag of Sweden.svg Շվեդիա
ԿրթությունՈւփսալայի համալսարան
Դավանանքլյութերականություն
Մասնագիտությունռազմական գործիչ, մեկենաս, գծանկարիչ և նկարիչ
Ժանրբնանկար
Պարգևներ
Թագավորական Վիկտորիական շքանշանի Մեծ Խաչի ասպետ, King Haakon VII Freedom Cross, Ոսկե գեղմի շքանշանի ասպետ, Փրկիչի շքանշան, Անդրեաս առաքյալի շքանշան, Սև արծվի շքանշան, Սուրբ Մավրիկիոսի և Ղազարի շքանշանի ասպետ և Սուրբ Ստանիսլավի շքանշան
Պաշտոնհերցոգ և Hereditary Prince?
ԱնդամակցությունՇվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա և Շվեդիայի բանահյուսության, պատմության և հնավաճառության թագավորական ակադեմիա
ՀայրՕսկար III
ՄայրՍոֆիա Նասուացի
Commons-logo.svg Prince Eugén, Duke of Närke Վիքիպահեստում

Արքայազն Եվգենի Նապոլեոն Նիկոլայ (շվեդերեն՝ Eugen Napoleon Nikolaus, օգոստոսի 1, 1865(1865-08-01)[1][2][3], Դրոտտինգհոլմ, Էկերյո, Ստոկհոլմի լեն, Շվեդիա - օգոստոսի 17, 1947(1947-08-17)[1][2][3], Hedvig Eleonora parish, Ստոկհոլմ, Ստոկհոլմի լեն, Շվեդիա), Ներքեի դուքս, Շվեդիայի թագավոր Օսկար 2-րդի և նրա կին Սոֆիայի չորրորդ և կրտսեր որդին։ 1894 թվականից Անդրեաս առաքյալի շքանշանի, իսկ 1904 թվականի հունվարի 21-ից՝ Նորվեգական առյուծ շքանշանի ասպետ է[4][5]։ Հայտնի է նաև որպես գեղանկարիչ, արվեստասեր և մեկենաս[6]։

Կենսագրություն և արվեստ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մասնավոր միջին կրթությունն ստանալուց հետո արքայազն Եվգենին 1885-1886 թվականներին Ուփսալայում՝ Վիլհելմ ֆոն Գեգերֆելդիի մոտ, ուսանել է գեղանկարչություն։ Այնուհետև՝ 1887-1889 թվականներին, Փարիզում աշակերտել է Լեոն Բոննային, Ալֆրեդ Ռոլ Ֆիլիպին, Անրի Ժերվեին, Պիեռ Պյուվի դը Շավանին:

Կվաստմակարբակեն (շվեդերեն՝ Kvastmakarbacken), Եվգենի արքայզնի թանգարանը Վալդեմարսուդեում

Վերադառնալով Շվեդիա՝ իրեն ամբողջովին նվիրել է բնանկարչությանը։ Աշխատանքների մեծ մասը ոճով մոտ է իմպրեսիոնիզմին։ Սթոքհոլմից հարավ գտնվող Տյուրեսոյում, Էրգորդենում (Վեստերգյոտլանդ, իսկ 1930-ական թվականներից՝ Շվեդիայի հյուսիսում գտնվող Սկոնե նահանգի Էստերլեն բնակավայրում ամառային հանգստի ժամանակ արքայազն Եվգենին նկարել է բնապատկերներ՝ Սյոդերմանլենդի, Սթոքհոլմի և Մելարեն լճի տեսարաններով[7]։

Արքայազն Եվգենին հայտնի է ոչ միայն որպես 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարասկզբի խոշորագույն շվեդ բնանկարիչներից մեկը, այլև որպես մոնումենտալ գեղանկարչության վարպետ։ Նրա հայտնի ստեղծագործություններից են՝ «Քաղաքը ջրի վրա» (1917-1922)՝ Ստոկհոլմի քաղաքապետարանում, «Սպիտակ գիշեր» (1899), «Ամառ» (1904)՝ Ստոկհոլմի Նորայի դպրոցում (անգլ.՝ Norra Latin Grammar School), ինչպես նաև «Կիրունայի եկեղեցու սեղանի բեմը» որմնանկարները։

1899 թվականին նա այգի և դղյակ է գնել Վալդեմարսուդեում (շվեդերեն՝ Waldemarsudde)՝ Սթոքհոլմի Յուրգորդեն կղզում։ 1905 թվականին ճարտարապետ Ֆերդինանդ Բոբերգի նախագծով (մոդեռն ոճով) այնտեղ կառուցել է իր ոստանը։ Տունը և արվեստի գործերի իր հավաքածուն արքայազնը կտակել է Շվեդիային։ Այժմ այն թանգարան է, որտեղ գտնվում է արքայազնի բնակարանը և 19-20-րդ դարերի շվեդական բնանկարչության լայն հավաքածու, որը ներառում է 3000 կտավ և Եվգենի արքայազնի գրաֆիկական ստեղծագործությունները։

Եվգենի արքայազնի աշխատանքները ցուցադրված են Շվեդիայի գլխավոր նկարչական միություններում, այդ թվում՝ Ստոկհոլմի ազգային թանգարանում և Գյոթեբորգի գեղարվեստական թանգարանում։

1945 թվականին՝ արքայազնի 80-ամյակի առթիվ, ստեղծվեց բարձր գեղարվեստական նվաճումների համար տրվող Արքայազն Եվգենիի մեդալը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Eugen Napoleon Nicolaus (швед.) — 1917.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Eugen Napoleon Nicolaus (դան.)
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Eugen
  4. kongehuset.no - The Order of the Norwegian Lion
  5. Орден Святого Апостола Андрея Первозванного (1699—1917). Орден святой Великомученицы Екатерины (1714—1917). Списки кавалеров и кавалерственных дам", С. С. Левин, Москва, 2003, 102 стр., 300 экз.
  6. «Prince Eugens Waldemarsudde»։ New York Times։ Վերցված է փետրվարի 3, 2013 
  7. «Prins Eugens Waldemarsudde»։ Prins Eugens Waldemarsudde։ Արխիվացված է օրիգինալից օգոստոսի 19, 2010-ին։ Վերցված է փետրվարի 3, 2013 

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Hans Henrik Brummer. Prins Eugen. Minnet av ett landskap. — Stockholm, 1998.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]