Դիլիսկա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գյուղ
Դիլիսկա
վրաց.՝ დილისკა
Diliska village.jpg
Դիլիսկայի համայնապատկեր
Կոորդինատներ: 41°25′50″ հս․ լ. 43°27′30″ ավ. ե. / 41.43056° հս․. լ. 43.45833° ավ. ե. / 41.43056; 43.45833
ԵրկիրՎրաստան Վրաստան
ՄարզՍամցխե-Ջավախք
ՇրջանԱխալքալաքի մունիցիպալիտետ
ԲԾՄ1700 մ
Խոսվող լեզուներՀայերեն
Բնակչություն2374[1] մարդ (2014)
Ազգային կազմՀայեր
Ժամային գոտիUTC+4
##Դիլիսկա (Վրաստան)
Red pog.png
##Դիլիսկա (Սամցխե-Ջավախեթի մարզ)
Red pog.png

Դիլիսկա (վրաց. დილისკა), հայաբնակ գյուղ Ջավախքում՝ Վրաստանի Ախալքալաքի մունիցիպալիտետում: Գյուղը սփռված է Փարվանա գետի ձախ կողմում ` Ախալքալաք քաղաքից 2 կմ ուղիղ գծով դեպի հյուսիս-արևմուտք՝ ծովի մակարդակից 1,705-1,720 մետր բարձրության վրա։

Դիլիսկայում պահպանվել են շատ հնագիտական հուշարձաններ և սա վկայում է այն մասին, որ այստեղ բնակվել են անհիշելի ժամանակներից։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմին տվել է 407 կամավոր, որոնցից 177-ը չեն վերադարձել։ Դիլիսկան Ջավախքի ամենախիտ բնակեցված գյուղերից մեկն է և տարածաշրջանի այն սակավաթիվ գյուղերից մեկը, որն ունեցել է հայ բնիկներ։

Ինչպես մյուս գյուղերում՝ այստեղ ևս վերաբնակվել են Էրզրումի վիլայեթից` 1830 թվականին։

Կրթություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դիլիսկայում առաջին դպրոցը հիմնվել է 1837 թվականին։ 1864 թվականին բացվել է ծխական դպրոց, որը շարունակել է գործել մինչև 1885 թվականը։

Այդ ժամանակ կառավարության կողմից հրաման է եկել՝ փակել բոլոր հայկական դպրոցները։ 1837 թվականին ունեցել է մեկ ուսուցիչ՝ եկեղեցու պահակ Նահապետը և 30 աշակերտ, 1865 թվականին մեկ ուսուցիչ՝ 56 աշակերտով, 1868 թվականին՝ 1 ուսուցիչ, 70 աշակերտ, 1870 թվականին 1 ուսուցիչ և 40 աշակերտ։ 1875 թվականին եկեղեցում գործել է տարրական դպրոց, ուսուցիչը եղել է քահանա Համազասպ Գաբրիելյանը, ով ունեցել է 45 աշակերտ։ 1881 թվականին բացվել է պետական դպրոց՝ մեկ ուսուցիչ և 37 աշակերտ։

Այժմ Դիլիսկա գյուղում գործում է երկու դպրոց։

Տեսարժան վայրեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սուրբ Սարգիս եկեղեցի[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սուրբ Սարգիս եկեղեցին Դիլիսկա գյուղի գլխավոր տեսարժանություններից մեկն է: Սուրբ Սարգիս եկեղեցին Քարե շենք է՝ փայտյա տանիքով, չորս զույգ փայտե հենարաններուվ։

Արևմտյան վերնաճակատում զանգակատունն է՝ 6 սյուներով։ Խաչքարերը 15-16-րդ դարերի են, որոնց արձանագրությունների որոշ մասերն են միայն հասկանալի:

Դիլիսկա գյուղում կա նաև միջնադարյան գերեզմանոց, որտեղ շատ են խաչքարերը։ Գյուղում հայտնաբերվել է դամբարան: Փորձաքննությունը ցույց է տվել, որ դա մ.թ.ա. 8-6-րդ դարերի Ուրարտական թագավորության ժամանակաշրջանից է։

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «მოსახლეობის საყოველთაო აღწერა 2014»։ საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური։ ნოემბერი 2014։ Վերցված է 7 ნოემბერი, 2016