Արևելյան կիսագունդ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Արևելյան կիսագունդ

Արևելյան կիսագունդ, Երկրի կիսագունդն է, գտնվում է Գրինվիչի միջօրեականից արևելք և 180° միջօրեականից արևմուտք։ Արևելյան կիսագնդի միջօրեականները կոչվում են արևելյան երկայնություն։ Արևելյան կիսագնդի մաս են համարվում Եվրասիայի Գրինվիչից արևելք գտնվող մասը (բացի Չուկոտկա թերակղզու մի փոքր մաս), Աֆրիկայի, Անտարկտիդայի մեծ մասը, Հնդկական Օվկիանոսը, Ավստրալիան և Ատլանտյան ու Խաղաղ օվկիանոսների մասերը։

Բնակչություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երկրագնդի բնակչության 82% -ը ապրում է արևելյան կիսագնդում, իսկ 18% - ը՝ արևմտյան կիսագնդում[1]։

A Modern Depiction of the World, Done by Philippus Eckebrecht, Citizen of Nuremberg, for the Sole Reason of Bringing the Depiction into Line with the Equator According to the Astronomical Tabulae WDL166.png

Աշխարհագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արևելյան կիսագնդի կենտրոնը գտնվում է Հնդկական օվկիանոսում՝ հասարակածի և արևելյան երկայնության 90-րդ միջօրեականի հատման կետում, Արևելահնդկական լեռնաշղթայում։ Կենտրոնին ամենամոտ ցամաքային տարածքը Սիմելու կղզին է 2°35′ հս․ լ. 96°05′ ավ. ե.HGЯO։

Արևելյան կիսագնդի հողային զանգվածն ավելի մեծ է քան արևմտյան կիսագնդինը, ինչպես նաև բնակավայրերն արևելյան կիսագնդում արևմտյանի համեմատ բավականին շատ են։

Արևելյան կիսագունդը ներկված է դեղինով

Այս կոնվենցիան հիմնադրվել է 1884 թվականին, Վաշինգտոնում կայացած Միջազգային միջօրեական համաժողովում, որտեղ ընդունվել են Կանադայի երկաթուղային ինժեներ սըր Սենդֆորդ Ֆլեմինգի ստանդարտ ժամանակի հասկացությունները: Այս կիսագնդերը չեն համապատասխանում որոշակի մայրցամաքներին: Արևմտյան Եվրոպայի, Արևմտյան Աֆրիկայի, Օվկիանիայի և Ռուսաստանի ծայրահեղ հյուսիս-արևելքի մասերը գտնվում են Արևմտյան կիսագնդում, առանձնացնելով այն մայրցամաքներից, որոնք "Արևելքի" և "Արևմուտքի" աշխարհաքաղաքական կառույցների մեծամասնության համար վիճելի են հանդիսանում։ Հետեւաբար, 20 ° W միջօրեականը և տրամագծորեն հակառակ 160°E հաճախ օգտագործվում են ոչ միայն ֆիզիկայում և նավարկությունում, որոնք ներառում են ոչ միայն եվրոպական և աֆրիկյան հիմնական հողերը, այլև ներառում է մի փոքր մասը հյուսիսարևելյան Գրենլանդիայի (սովորաբար համարվում է Հյուսիսային Ամերիկայի մասը) և բացառում մեծ մասը Արևելյան Ռուսաստանի և Օվկիանիայի (օրինակ, Նոր Զելանդիա)։ Մինչև գլոբալ ընդունումը, բազմաթիվ պարզմիջօրեականներ են տեղադրվել տարբեր երկրներում, որտեղ ժամանակը որոշվում է տեղական կեսօրին (այսպիսով՝ տեղական միջօրեական)։

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Olson, Judy M. «Projecting the hemisphere Archived 2007-08-14 at the Wayback Machine.», ch. 4 from Matching the map projection to the need Archived 2007-08-18 at the Wayback Machine..
  • Robinson, Arthur H. & Snyder, John P., eds. 1997. Bethesda, MD: Cartography and Geographic Information Society, American Congress on Surveying and Mapping.
  • Eastern Hemisphere. «Merriam-Webster’s Geographical Dictionary», 3rd ed. 2001. Springfield, MA: Merriam-Webster, Inc., p. 340.

Ծանոթագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. How Much of Humanity is in Your Hemisphere? - Brilliant Maps