Վանի թագավորության արքաների ցանկ
(Վերահղված է Ուրարտական արքաների ցանկից)
Ստորև ներկայացված է Վանի թագավորության (Արարատյան թագավորություն, Ուրարտու, 859 մ.թ.ա.-585 մ.թ.ա.) արքաների ցանկը՝ ըստ հերթականության։
| Արքայի անունը | Անվան տարբերակները | Հոր անունը | Թագավորության տարիներ | Մանրամասներ |
|---|---|---|---|---|
| Արամե | Արամ, Արամու, Արամա | 859-845 | Վանի թագավորության առաջին հիշատակված արքան | |
| Լուտիպրի | մոտ 844-834 | |||
| Սարդուրի Ա | Սարդուր, Սիդուր, Սեդուրի, Զարդուրի | Լուտիպրի արքայի որդին | 835-825 | Վանի թագավորության հզոր արքաների հարստության հավանական հիմնադիրը։ |
| Իշպուինի | Իշվուին, Իսպոուին | Սարդուրի Ա արքայի որդին | 825-810 | Կատարեց ռազմական բարեփոխում, տնտեսական բարեփոխում, կրոնական բարեփոխում, որի ժամանակ ամրապդեց հեթանոսական դիցարանը և գիրը դարցերց ուրատական սեպագիր։ |
| Մենուա | Մինուա | Իշպուինի արքայի որդին | 810 - 786 | Ընդարձակել է Վանի թագավորության տարածքը, ստեղծել լայն ոռոգման ցանց։ |
| Արգիշտի Ա | Արգիստ | Մենուա արքայի որդին | 786 - 764 | Արգիշտի Ա-ի օրոք Վանի թագավորությունն իր հզորության գագաթնակետին էր հասել։ Հիմնել է Էրեբունի քաղաքը։ |
| Սարդուրի Բ | Սարդուր, Սիդուր, Սեդուրի, Զարդուրի | Արգիշտի Ա արքայի որդին | 764 - 735 | Սարդուրի Բ-ն ընդարձակել է միապետության սահմանները, հզորացրել բանակը։ |
| Ռուսա Ա | Ռուշա, Ուրսա, Վեդիպրի | Սարդուրի Բ արքայի որդին | 735-710-ական | |
| Արգիշտի Բ | Արգիստ | Ռուսա Ա արքայի որդին | 710-ական-685 | |
| Ռուսա Բ | Ռուշա, Ուրսա | Արգիշտի Բ արքայի որդին | 685-645 | |
| Սարդուրի Գ | Սարդուր, Սիդուր, Սեդուրի, Զարդուրի | Ռուսա Բ արքայի որդին | մոտ. 643 | |
| Սարդուրի Դ | Սարդուր, Սիդուր, Սեդուրի, Զարդուրի | Սարդուրի Գ արքայի որդին | մոտ. 625 - 620 | |
| Էրիմենա | Արաման | մոտ. 620 - 605 | ||
| Ռուսա Գ | Ռուշա, Ուրսա | Էրիմենա արքայի որդին | մոտ. 605 - 595 | |
| Ռուսա Դ | Ռուշա, Ուրսա | Ռուսա Գ արքայի որդին | մոտ. 595 - 585 |
Գրականություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- Пиотровский Б.Б., Ванское царство (Урарту), Издательство Восточной литературы, Москва, 1959
- Меликишвили Г.А., Урартские клинообразные надписи, Издательство АН СССР, Москва, 1960
- Chahin M. The Kingdom of Armenia, Croom Helm, London, 1987 ISBN 0-7099-4800-X
- Арутюнян Н.В., Биайнили (Урарту), Издательство Академии наук Армянской ССР, Ереван, 1970
- Арутюнян Н.В., Некоторые вопросы последнего периода истории Урарту // Древний Восток, Издательство АН Армянской ССР, Ереван, №2, 1976
