Յակութ ալ-Համավի - Վիքիպեդիա

Յակութ ալ-Համավի արաբ․՝ ياقوت بن عبد الله الحَمَوي الرومي‎‎
Ծնվել է	1178^[1] Կոստանդնուպոլիս, Բյուզանդական կայսրություն
Մահացել է	օգոստոսի 20, 1229 Հալեպ, Սիրիա
Գերեզման	Al Khaisaran cemetery
Դավանանք	իսլամ
Մասնագիտություն	ճանապարհորդ հետազոտող, աշխարհագրագետ, գրող և պատմաբան
Գործունեության ոլորտ	պատմություն, բանասիրություն և աշխարհագրություն
Տիրապետում է լեզուներին	արաբերեն^[1]
Yaqut al-Hamawi Վիքիպահեստում

Յակուտ (1178^[1], Կոստանդնուպոլիս, Բյուզանդական կայսրություն - օգոստոսի 20, 1229, Հալեպ, Սիրիա), արաբ աշխարհագրագետ, պատմիչ և բանասեր։ Ծագումով՝ հույն։

Փոքր հասակում վաճառվել է ստրկության մի արաբ առևտրականի։ Իբրև տիրոջ առևտրական գործակալ, եղել է շատ երկրներում։ 1200 թվականին ազատություն է ստացել։ Գրել է աշխարհագրական այբբենական բառարան («Մուջամ ալ Բուլդան») և «Գրականագետների բառարան»՝ արաբ մատենագիրների մասին։ Արժեքավոր տեղեկություններ է հաղորդում Հայաստանի վերաբերյալ, ընդհանրացրել է արաբ մատենագիրների տվյալները Հայկական լեռնաշխարհի մասին։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

↑ ^1,0 ^1,1 ^1,2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.

Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Յակութ ալ-Համավի» հոդվածին։

Բառարաններ և հանրագիտարաններ

Բրիտանիկա (11-րդ) · Բրոքհաուս · Բրոքհաուսի և Եփրոնի · Բրոքհաուսի և Եփրոնի փոքր · Մեծ սովետական (1 հրտ.) · Universalis

Չափորոշչային վերահսկողություն

BAV: ADV10189510 · BIBSYS: 96005689 · BNE: XX1510297, XX1497340 · BNF: 131894251 · CiNii: DA04149527 · EGAXA: vtls001505007 · GND: 118860119 · ISNI: 0000000080551830 · LCCN: n84172872 · NLG: 217697 · NTA: 075008297 · NUKAT: n2014149056 · LIBRIS: 201211 · SUDOC: 060586338 · VIAF: 5728728 · WorldCat VIAF: 5728728

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից (հ․ 8, էջ 109)։

Արաբական գրականություն

Նախաիսլամական
շրջան

բանաստեղծներ	Աբու Լեյլա ալ-Մուհալհիլ • Ադի իբն Զեյդ • Ամիր իբն ալ-Տուֆեյլ (en) • Ամր իբն Քուլսում • Անտարա իբն Շադդադ • Ալ-Աշա • Զուհեյր իբն Ջանաբ (en) • Զուհեյր իբն աբի Սուլմա • Իմրուլկայս • Հաթիմ ալ-Տաի • Ալ-Հարիս իբն Հիլիզա • Ալ-Հուջեյջա (en) • Ալ-Հուրկա (en) • Լաբիդ • Լեյլա բինթ Լուկեյզ (en) • Ալ-Մունախալ (en) • Ալ-Նաբիղա • Ալ-Շանֆառա (en) • Սամաուալ իբն Ադիյա • Տարաֆա • Ուսման իբն ալ-Հուվեյրիթ

երկեր	Այյամ ալ-Արաբ • Խաբար • Կասիդա • Կիտա • Մուալլականեր • ալ-Նամառա արձանագրություն (en) • Նախաիսլամական արաբական արձանագրություններ (en) • Ուքազի շուկա

Վաղ իսլամական
շրջան

բանաստեղծներ	Ալ-Ախտալ • Դուրեյդ իբն ալ-Սումաա (en) • Զուֆար ալ-Քիլաբի (en) • Իբն աբի Հասինա (en) • Լեյլա ալ-Ախյալիա • Ալ-Խանսա (en) • Կատարի իբն ալ-Ֆուջաա (en) • Կութեյլա ուխթ ալ-Նադր (en) • Հասսան իբն Սաբիթ • Մեյսուն բինթ Բահդալ (en) • Ալ-Մուֆադդալ ալ-Դաբբի (en) • Ջարիր իբն Աթիյա (en) • Սուրակա իբն Մալիք (en) • Քաաբ իբն Զուհեյր • Օմար իբն Աբի Ռաբիա • Ֆադլ ալ-Շաիրա (en) • Ալ-Ֆարազդակ

երկեր	Օմարյան պոեզիա • Ուզրական պոեզիա

Աբբասյան շրջան

բանաստեղծներ	Աբբաս իբն ալ-Ահնաֆ • Աբդալլահ իբն ալ-Մութազզ (en) • Աբդալլահ իբն ալ-Մուկաֆֆաա • Աբու ալ-Աթահիա • Աբու ալ-Ալա ալ-Մաարրի • Աբու Բաքր ալ-Սուլի (en) • Աբու Թամմամ • Աբու ալ-Կասիմ ալ-Մաղրիբի (en) • Աբու Հայյան ալ-Թաուհիդի (en) • Աբու Նուվաս • Աբու ալ-Ֆարաջ ալ-Իսֆահանի (en) • Աբու Ֆիրաս ալ-Համդանի • Ալ-Ասմաի (en) • Արիբ ալ-Մամունիա (en) • Բադի ալ-Զաման ալ-Համադանի • Բաշշար իբն Բուրդ • Ալ-Բուհթուրի • Դիք ալ-Ջին (en) • Մուհամմադ ալ-Հարիրի • Իբն Ադլան (en) • Իբն Դուրեյդ (en) • Իբն Կութեյբա (en) • Իբն Հայյուս (en) • Իբն ալ-Նաֆիս • Իբն ալ-Ռումի (en) • Իբն ալ-Ֆարիդ (en) • Իմադ ալ-Դին ալ-Իսֆահանի (en) • Ինան (en) • Ալ-Խալիլ իբն Ահմադ ալ-Ֆարահիդի • Կուդամա • Մանսուր ալ-Հալլաջ (en) • Մարվան իբն աբի Հաֆսա (en) • Ալ-Մուբառռադ (en) • Ալ-Մութանաբբի • Յակութ ալ-Համավի • Նիֆտաուեյհի (en) • Շահաբ ալ-Դին ալ-Սուհրավարդի (en) • Շառիա (en) • Ալ-Շարիֆ ալ-Ռադի (en) • Ալ-Ջահիզ • Ալ-Սաալիբի (en) • Ռաբիա Բասրի • Ալ-Ռաղիբ ալ-Իսֆահանի (en) • Սիբաուեյհի • Ուլայյա բինթ ալ-Մահդի (en) • Ուսամա իբն Մունկիզ (en) • Ալ-Ֆաթհ իբն Խական (en)

երկեր	Ադուդիյաթ • Հազար ու մի գիշեր • Մակամա • Շամմիյաթ • Սայֆիյաթ • Քալիլա և Դիմնա • Քաֆուրիյաթ

ալ-Անդալուս
և Մաղրիբ

բանաստեղծներ	Աբու ալ-Հասան ալ-Շուշթարի (en) • Աբու Մադյան (en) • Իբն ալ-Ջայյաբ (en) • Իբն Ջուբեյր • Աբու ալ-Վալիդ ալ-Բաջի (en) • Իբն ալ-Աբբար (en) • Իբն Աբդ Ռաբբիհ (en) • Իբն Արաբի (en) • Իբն Բաջա • Իբն Զեյդուն (en) • Իբն ալ-Խատիբ (en) • Իբն Կուզման (en) • Իբն Հազմ (en) • Իբն Համդիս (en) • Իբն Ջուզեյ (en) • Իբն Տուֆեյլ • Ալ-Մութամիդ իբն Աբբադ (en) • Մուհամմադ իբն Հանի ալ-Անդալուսի (en) • Նազհուն ալ-Ղարնաթիա բինթ ալ-Կուլեյյա (en) • Ալ-Ռումեյքիա (en) • Վալլադա բինթ ալ-Մուսթաքֆի (en)

երկեր	Անդալուսյան պոեզիա • Զաջալ • Մուվաշշահ

Մամլուքյան և
Օսմանյան շրջան

բանաստեղծներ	Աբդ ալ-Կադիր ալ-Բաղդադի (en) • Աբդ ալ-Ղանի ալ-Նաբլուսի (en) • Ահմադ իբն ալ-Թրիքի (en) • Այիշա ալ-Բաունիա (en) • Ալ-Բուսիրի (en) • Իբն Բատուտա • Իբն Խալդուն • Իբն Մանզուր (en) • Իբն Նուբաթա (en) • Իբն ալ-Վարդի (en) • Ալ-Կալկաշանդի (en) • Համդալլահ Մուստաուֆի (en) • Հաննա Դիաբ (en) • Տալաի իբն Ռուզիք

երկեր	Հրաշքների գիրք

Նահդա և
Արդի շրջան

բանաստեղծներ	Աբբաս ալ-Ակկադ • Աբդալլահ ալ-Արուի • Աբդ ալ-Լատիֆ ալ-Լաաբի • Աբդ ալ-Մալիք Նուռի • Աբդ ալ-Մասիհ Հադդադ • Աբդ ալ-Ռահման Շուքրի • Աբդ ալ-Ռահման ալ-Մունիֆ • Աբդ ալ-Ռահման Քաշղարի • Աբդ ալ-Ռահման ալ-Քաուաքիբի • Աբդ ալ-Վահհաբ ալ-Բայաթի • Աբդալլահ Մարաշ • Աբդալլահ ալ-Նադիմ • Աբու ալ-Կասիմ ալ-Շաբբի • Աբու Շադի • Աբու Սալմա • Ադիբ Իսհակ • Ադունիս • Աիշա Թեյմուր • Ալաա ալ-Ասուանի • Ալի ալ-Դուաջի • Ալի Մահմուդ Տահա • Ալի Մուբարաք • Ալիֆա Ռիֆաաթ • Ահլամ Մուսթաղանիմի • Ահմադ Աբդ ալ-Ղաֆուր Ատտառ • Ահմադ Զաքի Փաշա • Ահմադ Մատառ • Ահմադ Շաուկի • Ահմադ Ռիդա • Ահմադ Ֆարիս ալ-Շիդիակ • Ամալ Դունկուլ • Ամալ Նասիր • Ամին ալ-Ռեյհանի • Անտուան Սաադա • Բադր Շաքիր ալ-Սայյաբ • Բուտրուս ալ-Բուսթանի • Զաքարիա Թամիր • Զու ալ-Նուն Այյուբ • Էդվարդ Սաիդ • Էթել Ադնան • Էմիլ Հաբիբի • Թաուֆիկ ալ-Հաքիմ • Իբրահիմ ալ-Մազինի • Իբրահիմ ալ-Յազիջի • Իբրահիմ Նագի • Իբրահիմ Նասրալլահ • Իհսան Աբդ ալ-Կուդդուս • Իլյա աբու Մադի • Լեյլա աբու Զեյդ • Լեյլա Աբուլելա • Խալիլ Մուտրան • Կուստաքի ալ-Հիմսի • Հաննա Մինա • Հասան Թաուֆիկ • Հաֆիզ Իբրահիմ • Հուդա Բարաքաթ • Ղադա ալ-Սամման • Ղասսան Քանաֆանի • Մահմուդ Դարվիշ • Մահմուդ Թեյմուր • Մահմուդ Սամի ալ-Բարուդի • Մահմուդ Տահիր Լաշին • Մալաք Հիֆնի Նասիֆ • Մարի Աջամի • Մարյանա Մարաշ • Մարուն Աբուդ • Մարուֆ ալ-Ռուսաֆի • Մեյ Զիադա • Միխայիլ Նուայմե • Մուհամմադ Աբդո • Մուհամմադ Բաննիս • Մուհամմադ Թեյմուր • Մուհամմադ Հասան Ալուան • Մուհամմադ ալ-Մաղուտ • Մուհամմադ ալ-Մուվեյլիհի • Մուհամմադ Շուքրի • Մուհամմադ ալ-Ջաուահիրի • Մուստաֆա ալ-Թալ • Մուստաֆա Քամիլ • Մուֆդի Զաքարիա • Յահյա Հակկի • Յակուբ Սաննու • Յուսուֆ Զիդան • Յուսուֆ Իդրիս • Յուսուֆ ալ-Խալ • Նագիբ Մահֆուզ • Նազիք ալ-Մալաիքա • Նադրա Հադդադ • Նասիբ Արիդա • Նասիֆ ալ-Յազիջի • Նաուալ ալ-Սաադաուի • Նաում Մուքարզիլ • Նիզար Կաբբանի • Ջաբրա Իբրահիմ Ջաբրա • Ջալալ Բարջաս • Ջամիլ Սիդկի ալ-Զահավի • Ջիրջի Զեյդան • Ջուբրան Խալիլ Ջուբրան • Ռաշիդ Այյուբ • Ռիզկալլա Հասուն • Ռիֆաա Ռաֆի ալ-Տահտաուի • Սաադի Յուսուֆ • Սաիդ Ակլ • Սաուդ ալ-Սանուսի • Սալահ Ջահին • Սալիմ ալ-Բուսթանի • Սամիհ ալ-Կասիմ • Սաֆա Խուլուսի • Սինան Անտուն • Սուլեյման ալ-Բուսթանի • Սուհեյր ալ-Կալամաուի • Վալի ալ-Դին Յաքուն • Վահբի ալ-Բուրի • Տահա Հուսեյն • Ալ-Տահիր Ջաուտ • ալ-Տայիբ Սալիհ • Քաթիբ Յասին • Քոլեթ Խուրի • Օմար աբու Ռիշա • Ֆադիա ալ-Ֆակիր • Ֆաիկ Աբդ ալ-Ջալիլ • Ֆառահ Անտուն • Ֆրանսիս Մարաշ

երկեր	Արաբական հրապարակախոսություն • Բռնապետության բնույթը և ստրկացման վերացումը • Հյուսիսային ուխտագնացության ժամանակը • Շահրազադ • Պիգմալիոն • Քաղաքների մայրը • Քարանձավի մարդիկ

խմբակներ	Ապոլլոն • Դիվան • Նոր դպրոց • Փետուրի միավորում

Արաբական երկրների
գրականություն

Ալժիր • Բահրեյն • Եգիպտոս (Ղպտի-արաբական) • Թունիս • Իրաք • Լիբանան • Լիբիա • Կատար • Մարոկկո • Պաղեստին • Սիրիա • Սոմալի • Սուդան

Սա անձի մասին անավարտ հոդված է։ Դուք կարող եք օգնել Վիքիպեդիային՝ ուղղելով և լրացնելով այն։