Հուլիոս Պոմպոնիուս Լաետուս
| Հուլիոս Պոմպոնիուս Լաետուս | |
|---|---|
| Ծնվել է | 1428[1][2][3][…] |
| Ծննդավայր | Տեջանո, Սալեռնո, Կամպանիա, Իտալիա |
| Մահացել է | հունիսի 9, 1498 կամ 1497[4][1][5][…] |
| Մահվան վայր | Հռոմ, Պապական մարզ |
| Մասնագիտություն | փիլիսոփա և գրող |
Հուլիոս Պոմպոնիուս Լաետուս՝ (լատիներեն՝ Julius Pomponius Laetus), նախահեղափոխական գրություններում Լետո (իտալ. Giulio Pomponio Leto, 1428[1][2][3][…], Տեջանո, Սալեռնո, Կամպանիա, Իտալիա - հունիսի 9, 1498 կամ 1497[4][1][5][…], Հռոմ, Պապական մարզ), իտալացի հումանիստ և պատմաբան։
Արքայազն Ջովաննի Սանսեվերինոյի ապօրինի որդին։
Կենսագրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Հուլիոս Պոմպոնիուս Լաետուսը ծագումով Կալաբրիայից է, Հռոմում սովորել է Լորենցո Վալլայի մոտ, ապա դասավանդել Հռոմի համալսարանում։ 1465 թվականին Հռոմում հիմնել է հումանիստների «Հռոմեական ակադեմիա»-ն, որտեղ նա ուսումնասիրել է հին փիլիսոփայությունը, քննադատել միջնադարյան սխոլաստիզմը և կաթոլիկ եկեղեցին։ Պողոս Երկրորդը, համարելով այս Ակադեմիայի անդամներին դավադիրներ և անբարոյական աթեիստներ, ձերբակալել է նրանց և փակել Ակադեմիան։ Պոմպոնիուսը փախել է Վենետիկ, բայց արտահանձնվել Հռոմի պապին, բանտարկվել ու խոշտանգվել։ Սիքստոս IV-ի օրոք ակադեմիկոսներն ազատ են արձակվել, և Պոմպոնիուսը շարունակել է իր նախկին գործունեությունը[6]։
1472-1473 թվականներին Պոմպոնիուսը շրջել է Ռուսաստանի հարավային մասում, և իր տպավորությունները ներկայացրել Վերգիլիոսի «Գեորգիկների» մեկնաբանություններում:Պատմական աշխատության մեջ «Կեսարը» ուրվագծել է Հռոմեական կայսրության և Բյուզանդիայի III-ից VII-րդ դարերի պատմությունը։
Աշխատություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- Գրություններ Հռոմեական պատմության մասին.
- «De jurisperitis»,
- «De Romanorum magistratibus»,
- «De legibus»,
- «De romanae urbis հնություն»,
- Compendium historiae Romanae ab interitu Gordiani usque ad Justinum III;
- քերականության վերաբերյալ տրակտատ,
- մեկնաբանություններ Վերգիլիոսի և այլոց վերաբերյալ։
- «Opera omnia» խմբ. 1521 թ.
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- 1 2 3 4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
- 1 2 Միջազգային տիպօրինակ անունների նույնացուցիչ — 2012.
- 1 2 Swartz A. Open Library — 2007.
- 1 2 Չեխիայի ազգային գրադարանի կատալոգ
- 1 2 opac.vatlib.it
- ↑ «Помпонио Лэто, Джулио». Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ). Սանկտ Պետերբուրգ. 1890–1907.
{{cite book}}: CS1 սպաս․ location missing publisher (link)
Արտաքին հղումներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- «Помпонио Лэто, Джулио». Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ). Սանկտ Պետերբուրգ. 1890–1907.
{{cite book}}: CS1 սպաս․ location missing publisher (link)