Հովարդ Այկեն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Հովարդ Այկեն
անգլ.՝ Howard Hathaway Aiken
Aiken.jpeg
Ծնվել է մարտի 8, 1900(1900-03-08) կամ մարտի 9, 1900(1900-03-09)[1]
Հոբոկեն, Հուդզոն շրջան, Նյու Ջերսի, ԱՄՆ
Մահացել է մարտի 14, 1973(1973-03-14)[1][2][3] (73 տարեկանում)
Սենթ Լուիս, Միսսուրի, ԱՄՆ
Բնակության վայր(եր) Մեքսիկայի Միացյալ Նահանգներ և Ֆորթ Լոդերդեյլ
Քաղաքացիություն Flag of the United States.svg ԱՄՆ
Մասնագիտություն ֆիզիկոս, մաթեմատիկոս, գյուտարար, խորհրդատու, համակարգչային գիտնական և ճարտարագետ
Հաստատություն(ներ) Մայամիի համալսարան
Գործունեության ոլորտ կիրառական մաթեմատիկա և ինֆորմատիկա
Անդամակցություն Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա և Գիտության զարգացման աջակցության ամերիկյան ասոցացիա[4]
Ալմա մատեր Հարվարդի համալսարան և Վիսկոնսինի համալսարան Մեդիսոնում
Գիտական աստիճան փիլիսոփայության դոկտոր և ֆիզիկա
Գիտական ղեկավար Էմորի Լեոն Չաֆի
Եղել է գիտական ղեկավար Gerrit Blaauw[5] և Herbert F. Mitchell
Ազդվել է Չարլզ Բեբիջ
Պարգևներ Էդիսոնի մեդալ Ջոն Պրայս Ուեթերիլի մեդալ fellowship Հարի Գուդի հիշատակելի մրցանակ Ազգային գյուտարարների փառքի սրահ և Fellow of the American Academy of Arts and Sciences

Հովարդ Այկեն (անգլ.՝ Howard Hathaway Aiken, մարտի 8, 1900(1900-03-08) կամ մարտի 9, 1900(1900-03-09)[1], Հոբոկեն, Հուդզոն շրջան, Նյու Ջերսի, ԱՄՆ - մարտի 14, 1973(1973-03-14)[1][2][3], Սենթ Լուիս, Միսսուրի, ԱՄՆ), ամերիկացի ինժեներ, իսկ IBM֊ում ղեկավարել է ամերիկյան առաջին համակարգչի«Մարկ 1»֊ի ստեղծման աշխատանքները։

Սովորել է Մեդիսոնի Վիսկոնսինի անվան համալասարանում (անգլ.՝ University of Wisconsin–Madison1939 թվականին Հարվարդի համալսարանում ստացել է փիլիսոփայության դոկտորի գիտական աստիճան։ Իր աշխատանքի ընթացքում Այկենը բախվեով միայն թվային լուծումներ ունեցող դիֆերենցիալ հավասարումների, նա միտք հղացավ ստեղծել բարդ մաթեմատիկական հաշվարկներ իրականացնող էլեկտրամեխանիկական հաշվողական սարք։ Հոպլեր Գրեյսի (անգլ.՝ Grace Murray Hopper) օգնությամբ և IBM֊ի ֆինանսավորմամբ 1944 թվականին կառուցվեց մեքենան։ Անտեսելով IBM֊ի հետ ունեցած տարաձայնությունները Այկենը շարունակում է համակարգչի ստեղծման աշխատանքները։ 1947 թվականին Այկենը ստեղծեց «Հարվարդյան Մարկ 2»֊ը, որին հաջորդեց «Հարվարդյան Մարկ 3»֊ը (1949) և «Հարվարդյան Մարկ 4» (1952

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Մակտյուտոր մաթեմատիկայի պատմության արխիվ
  2. 2,0 2,1 2,2 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 3,2 SNAC — 2010.
  4. NNDB — 2002.
  5. Mathematics Genealogy Project — 1997.