Հենրիկ Մախչանյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Հենրիկ Մկրտչի Մախչանյան
Ծնվել է1926, հունիսի 1
ԾննդավայրԹիֆլիս
Մահացել է2005, հուլիսի 28
Մահվան վայրԵրևան
Ազգությունհայ
ԿրթությունԵՊՀ
Մասնագիտությունմանկավարժ
Աշխատությունները Վիքիդարանում

Հենրիկ Մկրտչի Մախչանյան (1926, հունիսի 1, Թիֆլիս - 2005, հուլիսի 28, Երևան), հայ մանկավարժ, բանասեր, մանկավարժական գիտությունների դոկտոր (1984), պրոֆեսոր (1986):

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հենրիկ Մախչանյանը 1950 թվականին ավարտել է ԵՊՀ բանասիրության ֆակուլտետի անգլիական բաժինը: 1963 թվականին պաշտպանել է թեկնածուական, 1984 թվականին Կիևում՝ դոկտորական ատենախոսություն:

Աշխատել է Հայաստանի դպրոցներում որպես հայոց լեզվի և գրականության, անգլերենի ուսուցիչ, տնօրեն: Դասավանդել է հանրապետության բուհերում: 1964 թվականից մինչև կյանքի վերջն աշխատել է ԵՊՀ մանկավարժության ամբիոնում, իսկ 1987-1995 թվականներին եղել է այդ ամբիոնի վարիչը:

Հեղինակ է ավելի քան 200 գիտական հոդվածների, 7 մենագրության, 6 դասագրքի, մեթոդական ձեռնարկների: Առավել կարևոր են նրա «Հայ գրականության ուսուցման պատմություն (V-XX դարեր)» (1979), «Հանուն ուսուցման բարձր որակի» (1989), «Մանկավարժական մտորումներ» (1991) մենագրությունները, Էդվարդ Ջրբաշյանի համահեղինակությամբ «Գրականագիտական բառարան»-ը (1972), «Մանկավարժության ընդհանուր հիմունքներ» (1997) բուհական ձեռնարկը:

Հենրիկ Մախչանյանը եղել է «Սովետական մանկավարժ» ամսագրի պատասխանատու քարտուղար: Հայաստանի կրթական համակարգի վերաբերյալ դասախոսություններ է կարդացել 1978 թվականին՝ Սիրիայում, 1982 թվականին՝ Բելգրադում, 1995 թվականին՝ Կալիֆորնիայում:

Պարգևատրվել է «1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմի հաղթանակի 40 տարին» և Խաչատուր Աբովյանի անվան մեդալով[1]:

Երկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Գրականություն: Դասագիրք 11-ամյա դպրոցի 6-րդ դասարանի համար: Աթայան Ռաֆայել Արշակի, Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Գինոսյան Նատալյա Ռուբենի,
  • Երևան, «Լույս», 1991:
  • Գրականություն: Դասագիրք միջնակարգ դպրոցի 5-րդ դասարանի համար (11-ամյա դպրոցի 6-րդ դասարանի համար): Աթայան Ռաֆայել Արշակի, Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Գինոսյան Նատալյա Ռուբենի, Երզնկյան Գ., Չալիկյան Էվելինա Պետրոսի, 15-րդ հրատարակչություն, Երևան, «Լույս», 1990:
  • Գրականություն: Դասագիրք ոչ հայկական դպրոցի 7-րդ դասարանի համար: Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Խաչատրյան Ավագ Խաչատուրի, Կարապետյան Ստեփան Կարապետի, VII հրատարակչություն, Երևան, «Լույս», 1989:
  • Ապագա ծնողի դաստիարակման մի քանի հարցեր: Դաստիարակության մեթոդներ: Անաստասյան Բելա Հրանտի, Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Թորիկյան Փ. Հ, Սարգսյան Լ. Գ., Երևան, «Լույս», 1988:
  • Գրականություն: Դասագիրք ոչ հայկական դպրոցի 7-րդ դաարանի համար: Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Խաչատրյան Ավագ Խաչատուրի, Կարապետյան Ստեփան Կարապետի: 6-րդ հրատարակչություն, Երևան, «Լույս», 1987:
  • Գրականություն: Դասագիրք միջնակարգ դպրոցի 5-րդ դասարանի համար: Աթայան Ռաֆայել Արշակի, Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Գինոսյան Նատալյա Ռուբենի: 13-րդ հրատարակչություն, Երևան, «Լույս», 1986:
  • Գրականություն: Դասագիրք ոչ հայկական դպրոցի 7-րդ դասարանի համար: Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Խաչատրյան Ավագ Խաչատուրի, Կարապետյան Ստեփան Կարապետի,V հրատարակչություն, Երևան, «Լույս», 1985:
  • Գրականություն: Դասագիրք ոչ հայկական դպրոցի 7-րդ դասարանի համար: Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Խաչատրյան Ավագ Խաչատուրի, Կարապետյան Ստեփան Կարապետի, Երևան, «Լույս», 1983:
  • Գրականագիտական բառարան: Ջրբաշյան Էդվարդ Մկրտչի, Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Պապոյան Օկտյաբրինա Համբարձումի, 2-րդ լրացված և վերամշակված հրատարակություն, Երևան, «Լույս», 1980:
  • Գրականություն: Դասագիրք ոչ հայկական դպրոցի 7-րդ դասարանի համար: Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Խաչատրյան Ավագ Խաչատուրի, Կարապետյան Ստեփան Կարապետի, 3-րդ հրատարակչություն, Երևան, «Լույս», 1980:
  • Գրականություն: Դասագիրք ոչ հայկական դպրոցների 7-րդ դասարանի համար: Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Խաչատրյան Ավագ Խաչատուրի, Կարապետյան Ստեփան Կարապետի, Երևան, «Լույս», 1978:
  • Գրականություն: Դասագիրք ոչ հայկական դպրոցների 7-րդ դասարանի համար: Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Խաչատրյան Ավագ Խաչատուրի, Կարապետյան Ստեփան Կարապետի, Ներսիսյան Վ. Ա., Երևան, «Լույս», 1976:
  • Գրականություն: Դասագիրք 5-րդ դասարանի համար: Աթայան Ռաֆայել Արշակի, Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Գինոսյան Նատալյա Ռուբենի, 4-րդ հրատարակություն, Երևա, «Լույս», 1974:
  • Գրականության պրոբլեմային ուսուցման հարցեր: Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Երևանի քաղաքային ժողկրթբաժին, Ուսուցիչների կատարելագործման Երևանի քաղաքային ինստիտուտ, Երևան, Ա. հ., 1973:
  • Գրականություն: Դասագիրք 5-րդ դասարանի համար: Աթայան Ռաֆայել Արշակի, Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Գինոսյան Նատալյա Ռուբենի, 3-րդ հրատարակություն, Երևան, «Լույս», 1973:
  • Գրականագիտական բառարան: Ջրբաշյան Էդվարդ Մկրտչի, Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Կարճիկյան Համլետ Թորգոմի, Երևան, «Լույս», 1972:
  • Գրականության արդյունավետ ուսուցման մի քանի նախադրյալների մասին: Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Ուսուցիչների կատարելագործման Երևանի քաղաքային ինստիտուտ, Երևան, Ա. հ., 1972:
  • Գրականություն: Դասագիրք 5-րդ դասարանի համար: Աթայան Ռաֆայել Արշակի, Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչ, Գինոսյան Նատալյա Ռուբենի, 2-րդ հրատարակություն, Երևան, «Լույս», 1972:
  • Գրականություն: Դասագիրք 5-րդ դասարանի համար: Աթայան Ռաֆայել Արշակի, Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Գինոսյան Նատալյա Ռուբենի, 1-ին հրատարակություն, Երևան, «Լույս», 1971:
  • Գրական-տեսական գիտելիքների ուսուցումը միջնակարգ դպրոցում (Ձեռնարկ բարձր դասարանների ուսուցիչների համար): Մախչանյան Հենրիկ Մկրտչի, Լուսավորության մինիստրություն ՀԽՍՌ, Երևան, Հայպետուսմանկհրատ, 1963:


Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Կենսագրական հանրագիտարան, Ե., ԵՊՀ հրատ., 2009, էջ 386: