Ծխածաղիկ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ծխածաղիկ
Ծաղկած բույսի հիբիրդը
Ծաղկած բույսի հիբիրդը
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Բույսեր
Տիպ Ծաղկավոր բույսեր
Դաս Երկշաքիլավորներ
Կարգ Մորմածաղիկավորներ
Ընտանիք Մորմազգիներ
Ցեղ Ծխածաղիկ
Լատիներեն անվանում
Petunia
Հոմանիշներ
Տիպիկ ներկայացուցիչներ

Petunia nyctaginiflora Juss., 1803, typ. cons.
[syn. Petunia axillaris (Lam.) Britton,
Sterns & Poggenb., 1888
]

Wikispecies-logo.svg
Դասակարգումը
Վիքիցեղերում

Commons-logo.svg
Պատկերներ
Վիքիպահեստում




Ծխածաղիկ (լատ.՝ Petunia, ֆր.՝ petun - ծխախոտ բառից), մորմազգիների ընտանիքի միամյա կամ բազմամյա խոտաբույսերի ցեղ։ Տարածված է արևադարձային երկրներում՝ Հարավային Ամերիկայում, հիմնականում Բրազիլիաում, աճում է Պարագվաում, Բոլիվիաում, Արգենտինայում և Ուրուգվայում։ Մի տեսակը Petunia parviflora Juss.[1] հանդիպում է Հյուսիսային Ամերիկայում։

Ըստ տարբեր աղբյուրների տեսակը ընդգրկում է 15-ից 40 տեսակ։

Տեսակների շարքը պատկանում է Petunia դասին, ներկա ժամանակում պատկանում է այլ ցեղերի, հատկապես Calibrachoa Cerv ցեղին։[2]

Կենսաբանական նկարագիր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ցողունը ճյուղավորվող է՝ կպչուն գեղձային մազիկներով։ Տերևներն ամբողջաեզր Են։ Ծաղիկները խոշոր են, մեկական, մանուշակագույն, կարմիր կամ սպիտակ։ Ծաղկում է մայիսից մինչև ուշ աշուն։ Պտուղը տուփիկ է։ Կան նաև մի շարք խոշորածաղիկ սորտեր, որոնք օգտագործվում են ծաղկային ձևավորումներում և որպես սենյակային բույս։

Բազմացում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բազմացվում է սերմերով, բազմաթերթ սորտերը՝ կտրոններով։ Գեղազարդիչ է։

Տեսակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Petunia-Weizmann001.jpg
Petunia exserta
Petunia littoralis

Հայտնի է 17,[3] ՀՀ-ում մշակության մեջ՝ 1 տեսակ՝ Ծխածաղիկ հիբրիդային (P.hibrida

Հիբրիդներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գոյություն ունեն դեկորատիվ սորտեր՝ Ծխածաղիկ հիբրիդը կամ ծխածաղիկ այգու. Petunia ×hybrida hort. ex E.Vilm. (= Petunia axillaris × Petunia integrifolia)

Ծխածաղկի որոշ սորտեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ըստ ծաղիկների՝

  • Petunia ‘Grandiflora’
  • Petunia ‘Floribunda’
  • Petunia ‘Milliflora’
  • Petunia ‘Multiflora’

Ըստ ձևի՝

  • Petunia ‘Pendula’

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Этот вид в настоящее время относят к роду CalibrachoaCalibrachoa parviflora (Juss.) D'Arcy
  2. Виды и синонимы GRIN
  3. The Plant List: Petunia

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Попова Л.Я. Петуния гибридная и её культура // Интродукция и приёмы культуры цветочно-декоративных растений. — М.: Наука, 1997. — 168 с.
  • Гиляров М. С. Биологический энциклопедический словарь. — М.: Советская энциклопедия, 1986. — С. 465. — 831 с.
  • Wang Wencai (王文采), Michael J. Warnock 20.Petunia // Флора Китая = Flora of China. — 2001. — Т. 17. — С. 332.(անգլ.)
  • Однолетние цветочные растения / сост. В.В. Вакуленко и Т.М. Алейникова. — М: Минсельхоз РСФСР, 1961. — С. 160-181.
  • Головкин Б.Н. и др. Декоративные растения СССР. — М: Мысль, 1961. — С. 242-243.
  • Колесникова Е.Г., Горбаченков М.В. Петуния, сурфиния, калибрахоа. — М: Издательский Дом МСП, 2004. — 64 с. — ISBN 5-7578-0208-1

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png