Թույա հսկայական

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Թույա հսկայական
Թույա հսկայական
Թույա հսկայական
Դասակարգում
Թագավորություն  Բույսեր (Plantae)
Դաս Pinopsida
Կարգ Ասեղնատերևավորներ (Pinales)
Ընտանիք Նոճազգիներ (Cupressaceae)
Ենթաընտանիք Կենսածառայիններ (Thujoideae)
Ցեղ Կենսածառ (Thuja)
Ենթացեղ Thuja
Տեսակ Թույա հսկայական (T. plicata)
Միջազգային անվանում
Thuja plicata
Տարածվածություն և պահպանություն
Հատուկ պահպանության կարգավիճակ՝ Status iucn3.1 LC hy.svg
Քիչ մտահոգող տեսակ

Տաքսոնի տարածվածությունը
Տաքսոնի տարածվածությունը

Թույա հսկայական (լատ.՝ Thuja plicata lamb ), նոճազգիների ընտանիքի, Թույա ցեղի բույս։

Նկարագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Խոշոր, մշտադալար ծառեր են՝ 45-ից 75 մ բարձրությամբ, 120-240 սմ բնի տրամագծով, ամուր, բրգաձև կամ կոնաձև սաղարթով, հորիզոնական ճյուղերով և մի փոքր ցած խոնարհված ընձյուղներով: Տերևները ընձյուղների վերին մասում կանաչ են, փայլուն, իսկ ներքևի կողմում՝ սպիտակավուն շերտիկներով։ Կողմնային տերևները նավականման Են։ Ընդհանրապես տերևները դասավորված են խաչաձև, շփելիս յուրահատուկ հոտ են արձակում։ Կոները երկարավուն-օվալաձև են, 10-12 մմ երկարությամբ, որոնք կազմված են 4-6 զույգ թեփուկներից։ Հասունանում են օգոստոս-սեպտեմբերին։ Ապրում են 500-800 տարի։

Տարածվածություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վայրի վիճակում հանդիպում է Հյուսիսային Ամերիկայում, որտեղ տարածված է խաղաղօվկիանոսյան ափերին, Կալիֆոռնիայից մինչև Ալյասկա և Օրեգոնից մինչև Մոնտանա: Բարձրանում է լեռները մինչև 2000 մ։ Հանդիպում է հիմնականում հարթավայրերում, ճահճացած հողերում, գետերի ափերին։ Հողի նկատմամբ քչապահանջ է, սակայն համեմատաբար լավ է աճում սննդանյութերով հարուստ, փուխր հողերում։ Ստվերատար է, հողմադիմացկուն, երաշտը սովորաբար վատ է ազդում այս ծառերի վրա։ Էկոլոգիական խումբը' Xllp:

Կիրառություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հեշտությամբ է բազմանում սերմերով: Երիտասարդ տարիքում վերատնկելու դեպքում ավելի լավ է աճում։ Մեծ հասակում տնկվելը ավելի վատ է անդրադառնում հսկայական թույաների վրա, քան թույաների մյուս տեսակների։ Կտրոններով վատ է բազմանում։ Մշակության համար հեռանկարային շրջանները 1-32: [1]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Հարությունյան Լ․ Վ․, Հարությունյան Ս․ Լ․, Հայաստանի դենդրոֆլորան, հ. 1, Երևան, «Լույս հրատարակչություն», 1985, էջ (էջ 81)։