Էթիեն Մորիս Ֆալկոնե

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Էթիեն Մորիս Ֆալկոնե
ֆր.՝ Étienne Maurice Falconet
Lemoyne the Younger - Étienne Maurice Falconet.jpg
Ի ծնեÉtienne Maurice Falconet
Ծնվել էդեկտեմբերի 1, 1716(1716-12-01)[1][2][3][4][5][6][7]
ԾննդավայրՓարիզ[8]
Մահացել էհունվարի 24, 1791(1791-01-24)[9][10][11][12] (74 տարեկանում)
Վախճանի վայրըՓարիզ[7]
ՔաղաքացիությունՖրանսիա
Ստեղծագործություն(ներ)Պիգմալիոն և Գալատեա և Պղնձե հեծյալ
Ոճռոկոկկո
Մասնագիտությունքանդակագործ և հանրագիտական
ԱշխատավայրՓարիզի Գեղեցիկ արվեստների ազգային բարձրագույն դպրոց
ԱնդամությունԳեղանկարի և քանդակի ակադեմիա և Գեղեցիկ արվեստների ակադեմիա
Étienne Maurice Falconet Վիքիպահեստում

Էթիեն Մորիս Ֆալկոնե (ֆր.՝ Étienne Maurice Falconet, դեկտեմբերի 1, 1716(1716-12-01)[1][2][3][4][5][6][7], Փարիզ[8] - հունվարի 24, 1791(1791-01-24)[9][10][11][12], Փարիզ[7]), ֆրանսիացի քանդակագործ։

Գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1734 -44 թվականներին Փարիզում սովորել է քանդակագործ Ժան Բատիստ Լեմուանի մոտ։ Առաջին ակնառու գործը «Միլոն Կրոտոնացի» խմբաքանդակն է (գիպսը՝ 1744, Էրմիտաժ, Սանկտ Պետերբուրգ, մարմարը՝ 1754, Լուվր, Փարիզ), որն առանձնանում է բարոկկոյին հատուկ դրամատիզմով։ 1750-ական թթ. սկզբին Ֆալկոնեն ստեղծել է այլաբանական և դիցաբանական թեմաներով քանդակներ ու խմբաքանդակներ («Պիգմալիոն», 1763, Լուվր), ինչպես և Սևրի մանուֆակտուրայի (1757-1766 թվականներին քանդակի արվեստանոցի ղեկավար) բիսկվիտե արձանիկների համար մոդելներ։

Այդ գործերում ոոկոկոյի արվեստի զգայականությունը զուգորդված է XVIII դ. կլասիցիզմի ձևի մաքրությանը։ Մոնումենտալիստ Ֆալկոնեի տաղանդը ողջ ուժով բացահայտվել է նրա Ռուսաստանում եղած տարիներին (1766 - 1778), հատկապես՝ Սանկտ Պետերբուրգում կանգնեցված Պետրոս I-ի հուշարձանով («Պղնձե հեծյալը», ըստ Ալեքսանդր Պուշկինի պոեմի, բրոնզ, գրանիտ, 1768 - 1778 թթ. Պետրոս I-ի գլուխը կերտել է Ֆալկոնեի աշակերտուհի Մ. Ա. Կոլլոն)։ Ֆալկոնեն վարպետորեն է հաղթահարել տեխնիկական դժվարությունները (ձիու մարմինը հենված է ետևի ոտքերին, իսկ պոչը ամրացված է օձին, որը խորհրդանշում է թշնամու դավերն ու նախանձը)։ Չսպասելով հուշարձանի բացմանը, որը պետք է տեղի ունենար 1782 թվականին, 1779 թվականին Ֆալկոնեն մեկնել է Հոլանդիա, իսկ 1780 թվականին վերադարձել Ֆրանսիա, որտեղ կյանքի վերջին 10 տարին կաթվածահար՝ չի ստեղծագործել։ Հեղինակ է տեսական աշխատությունների։

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 Étienne-Maurice Falconet
  3. 3,0 3,1 Étienne Maurice Falconet — 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7, 978-0-19-989991-3
  4. 4,0 4,1 SNAC — 2010.
  5. 5,0 5,1 Encyclopædia Britannica
  6. 6,0 6,1 Բրոքհաուզի հանրագիտարան
  7. 7,0 7,1 7,2 7,3 7,4 Фальконет, Этиен-Морис // Русский биографический словарь / под ред. А. А. ПоловцовСПб.: 1901. — Т. 21. — С. 13–18.
  8. 8,0 8,1 8,2 Union List of Artist Names — 2017.
  9. 9,0 9,1 9,2 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  10. 10,0 10,1 10,2 RKDartists
  11. 11,0 11,1 11,2 Benezit Dictionary of Artists — 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7, 978-0-19-989991-3
  12. 12,0 12,1 12,2 SNAC — 2010.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png