Գաղտնի Սանտա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Քոլեջի ուսանողները անուններ են ընտրում Գաղտնի Սանտայի համար և նվերներ փոխանակում

Գաղտնի Սանտա (անգլ.՝ Secret Santa), երբեմն նաև կոչվում է Պոլիանա (Pollyanna՝ ի պատիվ վեպի)[1] , Քրիս Քինդլ (Kris Kindle) կամ Քրիս Քրինգլ (Kris Kringle), մի խումբ մարդկանց կողմից նվերների անանուն փոխանակման սուրբծննդյան ծես։ Այս արարողությունը ԱՄՆ-ում, Կանադայում և Միացյալ Թագավորությունում հայտնի է գաղտնի Սանտա, իսկ Ազգերի համագործակցության որոշ երկրներում՝ Քրիս Քինդլ անվամբ։ Երկու անունն էլ ընդունելի և կիրառելի է Ավստրալիայում և Նոր Զելանդիայում։

Բոլոր այս անունները բխում են Սուրբ Ծննդյան տոներին նվերներ բաժանող ավանդական կերպարներից․ անվան ամերիկյան տարբերակը ծագել է Սանտա Կլաուսից, իսկ Քրիս Քինդլը և Քրիս Քրինգլը գերմանական կերպարի (Christkind կամ «Մանուկ Հիսուս») կրճատ տարբերակներն են (Անգլիայում ավանդաբար նվերներ տվող հերոսը կոչվում է Հայր Սուրբ Ծնունդ):

Գաղտնի Սանտա կոչվում է ինչպես բուն արարողությունը, այնպես էլ նրա մասնակիցներից ցանկացածը։ Արարողության նպատակն է սահմանափակել նվերների չափը: Դրա հետ կապված՝ այս արարողությունը հիմնականում կիրառում են աշխատավայրում կամ մեծ ընտանիքներում։ Բրազիլիայում այն կոչվում է «Գաղտնի ընկեր» (Amigo Secreto), իսկ Իսպանիայում և իսպանախոս Լատինական Ամերիկայում՝ «Անտեսանելի ընկեր» (Amigo Invisible):

Այս տոնական արարողությանը մասնակցելը սովորաբար կրում է կամավոր բնույթ։

Արարողության նկարագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սուրբ Ծննդյան նախօրեին արարողության մասնակիցները թղթերի վրա գրում են իրենց անունները, ծալում և պատահականության սկզբունքով ընտրում որևէ մեկի անունը, որին էլ պետք է նվեր մատուցեն։ Իր անունը գրելուց բացի մասնակիցը կարող է նաև նշել իր համար ցանկալի նվերների համառոտ ցանկը, որոնցից կարող է ընտրել նվիրատուն։ Շատ հաճախ սահմանվում է գումարի առավելագույն չափը, որը կարելի է ծախսել նվերները գնելու վրա։ Այնուհետև կատարվում է նվերների անանուն փոխանակություն: Շատ դպրոցներում և ընկերություններում դա արվում է Սուրբ Ծննդյան ժամանակ: Երբեմն գործընկերների աշխատասեղաններին որոշ ակնարկներ են թողնում։ Կարելի է նաև շոկոլադ նվիրել։

Սովորաբար նշանակվում է նվերների հանձման ժամանակը և վայրը, հնարավոր է, որ նվիրատուն անձամբ հանձնի իր նվերը՝ բացահայտելով իր ինքնությունը։ Որոշ խմբերում նվերներ փոխանակելու փոխարեն կուտակված գումարները նվիրաբերում են բարեգործական կազմակերպություններին:

«Գաղտնի Սանտա» արարողության ժամանակակից տարբերակները կազմակերպիչներին և մասնակիցներին հնարավորություն են տալիս անցկացնել վիճակահանություն, կազմել ցանկալի նվերների ցանկ և տեղեկատվություն փոխանակել առցանց ռեժիմով:

Որոշ ռուսալեզու կայքերում (dirty.ru, Habrahabr, Picabu[2]) անցկացնում է նմանատիպ արարողություն, որը կոչվում է «АДМ» (Անանուն Ձմեռ պապ, ռուս.՝ Анонимный Дед Мороз), որի դեպքում մասնակիցները նշում են իրենց հասցեները, ապա համակարգիչը դրանք վերադասավորում է, և յուրաքանչյուր մասնակցի ուղարկում այն անձի հասցեն, որին պետք է նվեր մատուցի։

Արարողության անցկացման տարբերակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գաղտնի Սանտա-գող (Thieving Secret Santa)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս տարբերակում մասնակիցներից (խաղացողներ) յուրաքանչյուրը բերում է մեկական նվեր, որը կարող է պիտանի կամ հետաքրքիր լինել ցանկացած այլ մասնակցի համար: Նվերներն այնպես են փաթեթավորվում, որ ճանաչելի չլինեն: Իդեալական տարբերակում նվիրատուն չպետք է հայտնի իր ինքնությունը։ Խաղացողները հերթով բացում են նոր նվերը, կամ գողանում են նախկինում բացածը: Այս խաղը կոչվում է նաև «սպիտակ փղերի նվերների փոխանակություն». «սպիտակ փիղ» կոչվում է այն նվերը, որի արժեքը շատ ավելին է, քան նրա օգտակարությունը)[3]:

Բազմօրյա գաղտնի Սանտա (Secret Santa over several days)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս տարբերակում նվերների բաշխումը տևում է մի քանի օր։ Սովորաբար ամեն օր յուրաքանչյուր մասնակցի տրվում է մի փոքր նվեր, որի ընտրության ժամանակ շեշտը դրվում է նվերի ինքնատիպության և զվարճալի լինելու վրա: Օրինակ՝ կարելի է նվիրել ինքնաշեն բացիկ, բանաստեղծություն, մոմեր, կախազարդ, թեթև խորտիկ կամ արվեստի փոքր նմուշ։ Քանի որ խաղը մի քանի օր է տևում, հետաքրքրությունը մեծանում է, և յուրաքանչյուր մասնակից ցանկանում է կռահել, թե ով է իր «գաղտնի Սանտան»: Միջոցառման վերջին օրը սովորաբար նվերի մեջ բացահայտվում է «գաղտնի Սանտայի» ինքնությունը:

Խաղը կարող է իրականացվել նաև՝ նախապես համաձայնեցնելով որևէ վայր, որից հետո բոլոր գաղտնի Սանտաները կթաքցնեն իրենց նվերները, ապա փոքրիկ հուշումներով կօգնեն նվեր ստացողին գտնել այն տեղը, որտեղ նվերը թաքնված է:

Խաղի մեկ այլ տարբերակում մասնակիցը իր գաղտնի Սանտային գրություն է թողնում: Այն կարող է լինել ցանկացած ձևով՝ բանաստեղծություն, երկտող և այլն, բայց ենթադրվում է, որ այդ մարդը գիտի, թե ով է իր գաղտնի Սանտան: Խաղի այս տարբերակի դեպքում միակ խնդիրն այն է, որ գաղտնի Սանտայի ինքնությունը պարզվելուն պես՝ նրանք այլևս չեն կարող նվերներ փոխանակել, ինչը խմբային խաղի պայմաններում կարող է խնդիրներ առաջացնել մասնակիցների միջև արդարության և հավասարության տեսանկյունից:

Գողացված Սանտա (Stolen Santa)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Խաղի այս տարբերակում կանոնները ստանդարտ են, սակայն տրվող նվերները պետք է լինեն «գողացված» կամ որևէ հակաօրինական եղանակով ձեռք բերված։ Դա ապահովելու համար մասնակիցները հաճախ պարզապես գողանում են գրենական պիտույքներ իրենց աշխատավայրից՝ ուժեղացնելով խաղի զվարճալի կողմը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Pollyanna Gift Exchange» 
  2. Билл Гейтс и Снуп Догг сделали Рождество. — Газета.Ru
  3. «Yankee Swappers play gift game»։ CapeCodOnline.com։ 2007-12-23։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-12-02-ին։ Վերցված է 2011-01-07