Արոն Տամաշի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Արոն Տամաշի
Tamasi Aron - Radio 1935.jpg
Ծնվել էսեպտեմբերի 20, 1897(1897-09-20)[1]
ԾննդավայրLupeni, Harghita County, Ռումինիա
Վախճանվել էմայիսի 26, 1966(1966-05-26)[2][1] (68 տարեկանում)
Վախճանի վայրԲուդապեշտ, Հունգարիա[2]
Մասնագիտությունքաղաքական գործիչ և գրող
Լեզուհունգարերեն[1]
ՔաղաքացիությունFlag of Hungary.svg Հունգարիա[3]
ԿրթությունԲաբեշ-Բոլյաի համալսարան
ԱնդամակցությունՀունգարիայի գիտությունների ակադեմիա
ԿուսակցությունԱզգային գյուղացիական կուսակցություն
ԱշխատավայրNyugat
ՊարգևներԿոշութի մրցանակ Կորվին թագ և «Հունգարիայի ժառանգություն» մրցանակ
Áron Tamási Վիքիպահեստում

Արոն Տամաշի (սեպտեմբերի 20, 1897(1897-09-20)[1], Lupeni, Harghita County, Ռումինիա - մայիսի 26, 1966(1966-05-26)[2][1], Բուդապեշտ, Հունգարիա[2]), հունգարացի գրող: Հայրենի Տրանսիլվանիայում և Հունգարիայում հայտնի է դարձել սեկե ոճի ստեղծագործությունների շնորհիվ:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է սեկեական ընտանիքում, Ֆարկաշլակում (այժմ Լուպենի, Հարգիտա): 1912 թվականին Արոնին գրանցում են Սեկեյուդվարհեյ կաթոլիկ գիմնազիայում: Նույնիսկ երբ գիմնազիստ էր սկսել էր գրել պատմություններ: 1918 թվականի հուլիսին մասնակցում է Պյավայի ճակատամարտին: Ընդունվել է Կլուժի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը, սակայն շատ կարճ ժամանակ է այնտեղ սովորել, քանի որ այնտեղ դասավանդում էին ռումիներենով: Ընդունվել է Առևտրային ակադեմիա, որը և ավարտել է երկու տարի անց:

1923 թվականին արտագաղթում է ԱՄՆ, այնտեղ ակտիվ աշխատում է և պատմվածքները ուղարկում է հայրենիք: 1925 թվականին Կլուժում լույս է տեսնում նրա առաջին ժողովածուն «Հոգին ճանապարհվում է»: 1926 թվականին վերադառնում է ԱՄՆ-ից, արդեն բավականին հայտնի լինելով հայրենիքում: 1926 թվականի հուլիսին մասնակցում է Ռումինիայի հայտնի հունգարացի գրողների հավաքին, որը հիմնադրել է «Էրդեն Հելիկոն»՝ «Գրողների ազատ համայնք»: Այդ կազմակերպության շնորհիվ հրատարակվում են Տամշինի առաջին ստեղծագործությունները, որոնք գրվել էին հայրենիքում:

1932 թվականին Տամաշինը հրատարակում է իր լավագույն ստեղծագործություններից մեկը՝ «Աբելը խուլ անտառում»: Դրան հետևում են ևս երկու վեպ-շարունակություններ: Տամաշին ճանաչում է ձեռք բերում՝ Հունգարիայում, ստանում է Բաումգարտենի մրցանակ: Ամբողջ կյանքի ընթացքում Տամաշինը հրատարակել է հեքիաթների 10 ժողովածու:

1945 թվականին Տամաշինը դառնում է հունգարական պառլամենտի պատվավոր պատգամավոր, 1954 թվականին՝ Հունգարիայի Հայրենական Միության Խորհրդի անդամ: Նրան շնորհվում է հայենական բարձր մրցանակ՝ Կոշուտի մրցանակ: 1963 թվականին Արնո Տամաշին դառնում է Խաղաղության Խորհրդի նախագահության անդամ: Գրողի վերջին ստեղծագործությունը՝ «Մասուրի ճյուղ» գրվել է գրողի կնոջ կողմից, բայց այդպես էլ ավարտին չի հասցրել: Արոն Տամաշին ըևական հիվանդությունից հետո մահացել է 1966 թվականի մայիսի 26-ին, Բուդապեշտում:

Ընտրյալ մատենագիտություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Абель в глухом лесу» (1932)
  • «Абель в своей стране» (1934)
  • «Абель в Америке» (1934)
  • «Матяш, ломающий льдины» (1936)
  • «Сверкает звезда» (1937)
  • «Птица певчая» (1934)
  • «Обманчивая радуга» (1942)
  • «Колыбель и сова» (1953)
  • «Зеркало отечества» (1953)

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Тамаши Арон // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  3. LIBRIS — 2018.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]