Ժամ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Ժամ, (նշանակումը` ժ անգլերեն h) ժամանակը չափելու միավոր։ 1 ժամը հավասար է 3 600 վայրկյան կամ 60 րոպե և կազմում է երկրային օրվա 1/24 մասը։

Ժամերի հաշվարկը[խմբագրել]

Օրվա ժամերի հաշվարկն սկսվում է կեսգիշերին եւ տասներկու ժամ հետո` վերսկսում կեսօրին։ Այդպիսի հաշվարկի ժամանակ ժամերը թվարկվում են` 12, 1, 2 ... , 11: Գիշերահավասարին արեւը ծագում է ժամը 6-ին եւ մայր է մտնում երեկոյան 6-ին։

Գործածությունը[խմբագրել]

Արագությունը չափելու համար գործածվում է կմ/ժամ չափի միավորը, որը ցույց է տալիս, թե մարմինը մի ժամում քանի կիլոմետր տարածություն է անցնում։ Կիլովատ-ժամը ցույց է տալիս, թե քանի հազար Վատ էնեգիա է ծախսվում մի ժամում։ Ներսի օդի որակը` օդափոխությունը չափվում է այն ժամերի քանակով, որոնց ընթացքում փոխվում է փակ տարածության, օրինակ` տան սենյակի ամբողջ օդը:

Օրվա ժամերի անունները[խմբագրել]

Օրվա ժամերի հաշվարկն սկսվում է գիշերվա ժամը 12-ից եւ երկու 12-ժամյա ցիկլերից հետո ավարտվում է գիշերվա 11-ին։
Մինչեւ կեսօր ժամերը նշանակվում են a.m. (լատիներեն ante meridiem բառացի` «կեսօրից առաջ») եւ p.m. (լատիներեն post meridiem բառացի` «կեսօրից հետո»)։

24 ժամյա ձեւաչափ 12 ժամյա ձեւաչափ Բանավոր խոսքում
00:00 (կեսգիշեր) 12:00 (կեսգիշեր) Գիշերվա ժամեր Գիշերվա (ժամը) տասներկուսը
կեսգիշեր
01:00   1:00 a.m. Գիշերվա (ժամը) մեկը
02:00   2:00 a.m. Գիշերվա (ժամը) երկուսը
03:00   3:00 a.m. Գիշերվա (ժամը) երեքը
04:00   4:00 a.m. Առավոտյան ժամեր Առավոտյան (ժամը) չորսը
05:00   5:00 a.m. Առավոտյան (ժամը) հինգը
06:00   6:00 a.m. Առավոտյան (ժամը) վեցը
07:00   7:00 a.m. Առավոտյան (ժամը) յոթը
08:00   8:00 a.m. Առավոտյան (ժամը) ութը
09:00   9:00 a.m. Առավոտյան (ժամը) ինը
10:00 10:00 a.m. Առավոտյան (ժամը) տասը
11:00 11:00 a.m. Առավոտյան (ժամը) տասնմեկը
12:00 (կեսօր) 12:00 (կեսօր) Ցերեկվա ժամեր Ցերեկվա (ժամը) տասներկուսը
13:00   1:00 p.m. Ցերեկվա (ժամը) մեկը
14:00   2:00 p.m. Ցերեկվա (ժամը) երկուսը
15:00   3:00 p.m. Ցերեկվա (ժամը) երեքը
16:00   4:00 p.m. Ցերեկվա (ժամը) չորսը
17:00   5:00 p.m. Ցերեկվա (ժամը) հինգը
18:00   6:00 p.m. Երեկոյան ժամեր Երեկոյան (ժամը) վեցը
19:00   7:00 p.m. Երեկոյան (ժամը) յոթը
20:00   8:00 p.m. Երեկոյան (ժամը) ութը
21:00   9:00 p.m. Երեկոյան (ժամը) ինը
22:00 10:00 p.m. Երեկոյան (ժամը) տասը
23:00 11:00 p.m. Երեկոյան (ժամը) տասնմեկը
00:00 (հաջորդ օրվա
կեսգիշերը)
12:00 (կեսգիշեր) Գիշերվա (ժամը) տասներկուսը
կեսգիշեր