Ֆասցիոլոզ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Ֆասցիոլոզ
Fasciola hepatica 01 Pengo.jpg
Ենթադաս distomatosis, հիվանդություն[1] և հելմինտոզներ[1]
Պատճառ Վարակ
Հիվանդության ախտանիշ Ժելտուխա, Սակավարյունություն, արտխառնոց[2], տենդ, փսխում, abdominal pain և Պապուլա
Բժշկական մասնագիտություն համաճարակաբանություն
ՀՄԴ-9 121.3[1]
ՀՄԴ-10 B66.3[1]
Հիվանդությունների բազա 4757
eMedicine 997890
MeSHID D005211[1]
Disease Ontology DOID:885[1]
Fascioliasis Վիքիպահեստում
Fasciola hepatica որդ

Ֆասցիոլոզ (fasciolosis), մարդու և կենդանիների ճիճվային հիվանդություն։

Հարուցիչները տրեմատոդների դասի տափակ որդերն են, որոնք մակաբուծվում և ձվադրում են մարդու ու կենդանիների (խոշոր և մանր եղջերավոր կենդանիներ, խոզ և այլն) լեղածորաններում և լեղապարկում։ Ֆասցիոլները արտաքին միջավայր ընկնում են կղանքի հետ, հետագայում զարգանում ջրային միջավայրում՝ ու միջանկյալ տիրոջ՝ փափկամորթի (փոքր լճախխունջ և այլն) օրգանիզմում։ Ֆասցիոլոզով վարակվում են թրթուրներով ախտահարված ջուր խմելով կամ բույսեր ուտելով։

Մարդու մոտ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մարդու ֆասցիոլոզի ժամանակ վարակումից 2 - 4 շաբաթ անց առաջանում է տենդ, հազ, ցան մաշկի վրա, լյարդը մեծանում և դաոնում է ցավոտ։ Սուր երևույթներն աստիճանաբար մեղմանում են, հիվանդության ընթացքը դաոնում է քրոնիկական, որը բնորոշվում է հիմնականում մարսողության խանգարմամբ, լյարդի մեծացմամբ ու ցավոտությամբ։

Կենդանիների մոտ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կենդանիների ֆասցիոլոզը տարածված է ամենուր։ Ֆասցիոլոզով ախտահարվում են ընտսնի ու վայրի եղջերավոր կենդանիները՝ ուղտերը, ձիերը և այլն։ Կենդանիները վարակվում են արոտավայրում։ Հիվանդությունն ընթանում է սուր և քրոնիկական ձևով։

Բուժում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բուժվելու համար կարող են օգագործվել. մարդկանց համա խլօքսիլ կամ էմետին, կենդանիներին՝ հեքսիոխոլ, բիտիոնոլ, ածխածնի քառաքլորիդ և այլն։ Որպես կանխարգելիչ միջոցառում մարդկանց ֆասցիոլոզի դեպքում պետք է կատարվի խմելու ջրի եռացում կամ ֆիլտրում, իսկ կենդանիների ֆասցիոլոզի ժամանակ՝ արոտավայրերի փոխոխումմ, պայքար փափկամորթների դեմ և անասնաբուժասանիտարական այլ միջոցառումներ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Disease Ontology Ստուգված է ապրիլի 21-ին 2016:
  2. http://www.cdc.gov/parasites/fasciola/disease.html
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png