Ցեզիումի նիտրատ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ցեզիումի նիտրատ
Ընդհանուր տեղեկություններ
Դասական անվանակարգումցեզիումի նիտրատ
Ավանդական անվանումազոտաթթվային ցեզիում
Քիմիական բանաձևCsNO₃
Ֆիզիկական հատկություններ
Արտաքին տեսքանգույն բյուրեղներ
Մոլային զանգված194,893 զանգվածի ատոմական միավոր[1] գ/մոլ
Խտություն3,685 գ/սմ³ գ/սմ³
Ջերմային հատկություններ
Հալման ջերմաստիճան414; 417 °C °C
Մոլյար ջերմատարողություն96,1 Ջ/(մոլ•Կ)
Գոյացան էնթալպիա505 կՋ/մոլ կՋ/մոլ
Քիմիական հատկություններ
Լուծելիությունը ջրում23,020; 13480 գ/100 մլ
Դասակարգում
CAS համար7789-18-6
PubChem62674
EINECS համար232-146-8
SMILES[N+](=O)([O-])[O-].[Cs+]
ЕС232-146-8
ChEBI56425
Եթե հատուկ նշված չէ, ապա բոլոր արժեքները բերված են ստանդարտ պայմանների համար (25 °C, 100 կՊա)

Ցեզիումի նիտրատ, ալկալիական մետաղ ցեզիումի և ազոտական թթվի աղը՝ CsNO3 բանաձևով։ Ունի անգույն հիդրոսկոպիկ փոշիներ՝ անհոտ։ Առաջացնում է բյուրեղահիդրատներ։

Ստացում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ցեզիումի նիտրատը ստացվում է ազոտական թթվի և ցեզիումի, նրա օքսիդի, հիդրօքսիդի և կարբոնատի փոխազդեցությունից․

Ֆիզիկական հատկություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ցեզիումի նիտրատը առաջացնում է անգույն հիդրոսկոպիկ բյուրեղներ, տարածական խումբը՝ 6m2 կամ 62m, a = 1,074 նմ, c = 0,768 նմ։ 154°С ջերմաստիճանային պայմաններում անցնում է խորանարդային ֆազի՝ a = 0,4499 նմ (170°С) մոլեկուլային պարամետրով։

Ջրային լուծույթում դիտվում են CsNO3•H2O (հալման ջերմաստիճան՝ 100°С) և CsNO3•2H2O (հալման ջերմաստիճան 32-36°С)։

Վակուումում՝ 450-500°С ջերմաստիճանային պայմաններում սուբլիմվում է առանց քայքայվելու, որը օգտագործվում է նրա մաքրման համար։ Հալված ցեզիումի նիտրատը ուժեղ օքսիդիչ է․ այն փոխազդում է քվարցի, պլատինի և շատ մետաղների հետ։

Քիմիական հատկություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Բարձր ջերմաստիճանային պայմաններում քայքայվում է․
  • Փոխազդում է կոնցենտրիկ թթուների հետ՝ առաջացնելով բազմակի աղեր (n=1÷2)․
  • Ցեզիումի նիտրատը վերականգնվում է ատոմական ջրածնով

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Лидин Р.А. и др. Химические свойства неорганических веществ: Учеб. пособие для вузов. — 3-е изд., испр. — М.: Химия, 2000. — 480 с. — ISBN 5-7245-1163-0.
  • Плющев В. Е., Степин Б. Д. Химия и технология соединений лития, цезия и цезия. — М.: «Химия», 1970. — 408 с.
  • Справочник химика / Редкол.: Никольский Б.П. и др.. — 2-е изд., испр. — М.-Л.: Химия, 1966. — Т. 1. — 1072 с.
  • Справочник химика / Редкол.: Никольский Б.П. и др.. — 3-е изд., испр. — Л.: Химия, 1971. — Т. 2. — 1168 с.
  • Химическая энциклопедия / Редкол.: Зефиров Н.С. и др.. — М.: Большая Российская энциклопедия, 1998. — Т. 5. — 783 с. — ISBN 5-85270-310-9.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 7789-18-6