Վասիլի Քաթանյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Վասիլի Քաթանյան (այլ կիրառումներ)
Վասիլի Քաթանյան
Василий Абгарович Катанян
Vasili katanyan.jpg
(գրականագետ, դրամատուրգ)
Ծնվել էապրիլի 28, 1902
ԾննդավայրՄոսկվա (Ռուսաստան)
Մահացել էփետրվարի 15, 1980
Մահվան վայրՄոսկվա (Ռուսաստան)
ՔաղաքացիությունFlag of Russia.svg Ռուսական կայսրություն
Flag of Russia.svg Ռուսական հանրապետություն
Անդրկովկասյան կոմիսարիատ
Անդրկովկասյան ԴՖՀ
Flag of Georgia (1918–1921).svg Վրաստանի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Վրացական Սոցիալիստական Խորհրդային Հանրապետություն
ԱԽՖՍՀ
Flag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
ԿրթությունՎրաստանի տեխնիկական համալսարան
Մասնագիտությունգրող, գրականագետ, կենսագիր և բանաստեղծ
ԱմուսինԼիլիա Բրիկ
Պարգևներ և
մրցանակներ
«Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ Անձնվեր աշխատանքի համար» մեդալ
ԱնդամությունԽՍՀՄ Գրողների միություն

Վասիլի Քաթանյան (ռուս.՝ Василий Абгарович Катанян, 1902, ապրիլի 28 - 1980, փետրվարի 15), հայազգի ռուսալեզու գրականագետ, դրամատուրգ, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1938 թվականից։

Խորհրդային վավերագրական կինոռեժիսոր Վասիլի Քաթանյանի հայրը:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Մոսկվայում, նշանավոր բժիշկ Աբգար Քաթանյանի ընտանիքում։ 1920 թվականին ավարտել է Թբիլիսիի գիմնազիան, այնուհետև սովորել է Թբիլիսիի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի տնտեսագիտական ֆակուլտետում։ 1921 թվականին աշխատել է Թբիլիսիի Կովրոստայի խմբագրությունում և Վրաստանի լուսժողկոմատում։ 1923-1927 թվականներին եղել է Զակկնիգա հրատարակչության տնօրենի տեղակալ[1]։

1927 թվականին տեղափոխվել է Մոսկվա և աշխատել տարբեր խմբագրություններում։ «Նոր Լեֆ» ամսագրում աշխատել է Վլադիմիր Մայակովսկու հետ, մտերմացել նրա հետ, դարձել Մայակովսկու ամենաճանաչված կենսագիրը, նրա երկերի հմուտ ու բարեխիղճ մեկնաբանը։ Նրա անմիջական մասնակցությամբ լույս է տեսել Վ. Մայակովսկու երկերի առաջին լիակատար ժողովածուն (1934-1939)։ Քաթանյանը գիտական ծանոթագրություններով է օժտել այդ առաջին լիակատար ժողովածուի բոլոր վեց հատորները։ Նույն գործուն մասնակցությունը նա ցուցաբերել է նաև Մայակովսկու երկերի լիակատար ժողովածուի երկրորդ հրատարակության ժամանակ (1939-1949)։ Բացի այդ նրա խմբագրությամբ են լույս տեսել Մայակովսկու մի շարք գրքեր։

Վասիլի Քաթանյանի նշանավոր երկը «Վ. Մայակովսկու կյանքի ու ստեղծագործության տարեգրությունը» գիրքն է, որը բանաստեղծի կյանքի ամենահանգամանալից վավերագիրն է։ Այդ գիրքը ռուսերեն լույս է տեսել հինգ անգամ (1986 թ.-ի տվյալներով), թարգմանվել է նաև իտալերեն։

Վ. Քաթանյանը գրել է նաև պիեսներ և կինոսցենարներ։ Նրա որդին՝ Վասիլի Վասիլիի Քաթանյանը կինոռեժիսոր է, լենինյան մրցանակի դափնեկիր։ Վասիլի Աբգարի Քաթանյանը մահացել է Մոսկվայում[2]։

Պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ Անձնվեր աշխատանքի համար» մեդալ

Ընտանիք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Առաջին կինը եղել է Մարիա Պետրովնա Սինելնիկովան (1906-1987): 1922 թվականին ամուսնացել է Գալինա Դմիտրիևնա Կլեպացկայայի հետ (1904-1991): 1937 թվականից մինչև կյանքի վերջը եղե է Լիլիա Բրիկի[3] ամուսինը (ամուսնությունը պաշտոնապես գրանցել են 1956 թվականին):

Որդին՝ Վասիլի Քաթանյանը, կինոռեժիսոր, գրող է:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Վասիլի Քաթանյանի մասին avproduction.am կայքում
  2. Գրական տեղեկատու։ Երևան: «Սովետական գրող»։ 1986։ էջ էջ 566 
  3. «Лилино ли теперь это поле?»։ Журнал "Чайка" (ռուսերեն)։ 2015-12-29։ Վերցված է 2019-04-28